27 aqpan. Jylnama
Kazinform oqyrman nazaryna 27 aqpanǵa arnalǵan ataýly kúnder men este qalar oqıǵalar kúntizbesin usynady.
ATAÝLY KÚNDER
Búkilálemdik Úkimettik emes uıymdar kúni
Brıtanııalyq áleýmettik kásipker Martsıs Skadmanıstiń bastamasymen, Úkimettik emes uıymdardyń mańyzdylyǵyn kórsetý jáne kommertsııalyq emes, memlekettik jáne kommertsııalyq sektorlar arasyndaǵy yntymaqtastyqty damytý maqsatynda belgilengen.
Halyqaralyq aq aıý kúni
Atalmysh tabıǵat merekesi týraly bastamany aq aıýlardy qorǵaýmen aınalysatyn halyqaralyq Polar Bears International (PBI) uıymy kótergen bolatyn. Bul kúnniń maqsaty – aq aıýlar týraly aqparatty buqaraǵa keńinen nasıhattap, olardy qorǵaýǵa qoǵamnyń nazaryn aýdarý. Ásirese, bul mereke aq aıýlar mekendeıtin Reseı, Norvegııa, Grenlandııa, AQSh jáne Kanada elderi úshin ózekti.
ESTE QALAR OQIǴALAR
2001 jyly Dáýletkereı atyndaǵy Batys Qazaqstan oblystyq ult aspaptar orkestri óner ujymynyń tusaýkeser rásimi ótti. Orkestr Oral qalasyndaǵy Batys Qazaqstan oblystyq fılarmonııasy janynan quryldy. Quramynda 50-den astam arnaýly joǵary kásibı bilimdi mamandar bar. Orkestrdiń repertýarynda halyq kompozıtorlary Qurmanǵazy men Dınanyń, Túrkeshtiń, Dáýletkereıdiń kúıleri, N.Tilendıevtiń, K.Kúmisbekovtiń, A.Jaıymovtyń, E.Brýsılovskııdiń, S.Muhamedjanovtyń, t.b. shyǵarmalary, orys jáne Eýropa kompozıtorlarynyń týyndylary bar.
2004 jyly QR Úkimetiniń qaýlysymen «Memlekettik áleýmettik saqtandyrý qory» aktsıonerlik qoǵamy quryldy.
2007 jyly Almatyda Lıtvanyń qurmetti konsýldyǵy ashyldy. Eki memleket arasynda dıplomatııalyq qarym-qatynas 1992 jyldyń 15 maýsymynda ornatyldy.
2012 jyly amerıkalyq Iv Sýssman kınematografııada jańa janrdy oılap taýyp, óziniń ıdeıasyn Qazaqstan týraly fılm túsirý arqyly iske asyrdy. Bul kartınany eki márte kórý múmkin emes. Sebebi, fılmdi kórermender úshin qoıǵan saıyn kompıýter kadrlardy aýqymdy baza ishinen kezdeısoq retpen qurastyryp, biregeı jańa lentany jınaıdy. Kartına Qazaqstanda jazylǵan 3 myń klıpten, 80 aýdıo jazbadan jáne 150 mýzykalyq úzindiden turady. «Whiteonwhite: algorithmicnoir» lentasyn Qazaqstan jaıynda jasalǵan eń erekshe kartınalar sanatyna jatqyzýǵa bolady.
2013 jyly Qazaqstan Basqarý komıtetiniń otyrysyna Eýrazııalyq básekelestikke qabilettilik baǵdarlamasynyń Ortalyq-Azııalyq bastamasynyń teń tóraǵasy dárejesinde tuńǵysh ret qatysty. Aımaqtaǵy jeti el (Qazaqstan, Qyrǵyzstan, Ózbekstan, Tájikstan, Túrikmenstan, Aýǵanstan jáne Mońǵolııa) kiretin baǵdarlama aımaqtyń ekonomıkalyq damýyna septesýge, onyń básekege qabilettiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan.
2013 jyly Astanada kollektsıonerlerge arnalǵan «Abaı» eksklıýzıvti kitabynyń tanystyrylymy ótti. Ol nebári 20 danamen shyǵarylǵan. Ár beti kúmisten ulttyq oıýlarmen órnektelip, taza teriden jasalǵan.
2014 jyly Qazaqstan ǵalymdary Elsevier málimetter qoryna qol jetkizdi. Bul týraly kelisimge Ulttyq ǵylymı-tehnıkalyq aqparat ortalyǵy men Elsevier kompanııasy Almatyda qol qoıdy.Endi elimizdiń ǵalymdary halyqaralyq ǵylymı jýrnaldarǵa óz eńbekterin jarııalap, málimetter bazasyndaǵy aqparatqa qol jetkizý múmkindigine ıe boldy. Elsevier jylyna shamamen 250 myń maqaladan turatyn 2,5 myńnan astam ǵylymı jýrnal shyǵarady. Basylym muraǵatynda shamamen jeti mıllıon jarııalanym bar.
2018 jyly Astanada «Ushqyn» birinshi stýdentter fılmderiniń festıvali aıaqtaldy. Oǵan Qazaq ulttyq óner ýnıversıteti stýdentteriniń 50 qysqametrajdy fılmi qatysty.
2018 jyly Qazaqstanda memlekettik organdar jumysyn qadaǵalaıtyn qoǵamdyq baqylaý kartasy jasaldy.
2019 jyly FNL Network halyqaralyq telearnasynyń dırektory Rokko Leo Galıotı Los-Andjelestegi Gollıvýdta American Testing Award marapattaý saltanatynda Tarazdyń kórikti jerleri týraly fılmi úshin «Qaıda saıahat jasaý kerek» nomınatsııasynyń bas júldesin aldy.
2021 jyly Petropavldan kelgen oqýshy Toǵjan Ahmetova 24 elden 300-den astam joba qatysqan Buka-im SUFF bedeldi baıqaýynyń altyn júldegeri atandy. Konkýrs oqýshylardyń halyqaralyq ınjenerlik jáne ǵylymı konkýrstarynyń qataryna kiredi. Ol Túrkııada ótti. On birinshi synyp oqýshysy T.Ahmetova konkýrsqa kosmetıka men medıtsınalyq preparattardy jasaý úshin aǵash daıyndaý qaldyqtaryn paıdalaný jónindegi jobany usyndy.
2025 jyly Qytaıdyń Tanshan qalasynda alǵashqy LRT-nyń alǵashqy 19 jyljymaly quramynyń óndirisi bastaldy. 60 metrlik jyljymaly quram esikterdi avtomatty túrde ashý jáne jabýdy, toqtatýdy jáne údeýdi, depolarǵa kirýdi jáne shyǵýdy, poıyzdardyń jaǵdaıyn baqylaýdy, poıyzdar arasyndaǵy qashyqtyqty baqylaýdy jáne operatordyń (mashınısttiń) aralasýynsyz basqa fýnktsııalardyń oryndalýyn qamtamasyz etetin GOA 4 avtomattandyrý deńgeıi bar apparattyq-baǵdarlamalyq júıemen jabdyqtalady.
2025 jyly Astanada ótken «100-shi júrek transplantatsııasy» forýmynda mamandar transplantologııanyń bolashaqtaǵy damýyn talqylady. 2012-2024 jyldar aralyǵynda 2 myńnan astam adamnyń ómiri saqtaldy. University Medical Center basqarma tóraǵasy ıÝrıı Pıa 2012 jyly Qazaqstanda alǵashqy júrek transplantatsııasyn jasady. Bul oqıǵa Qazaqstanda ólimnen keıingi donorlyqtyń damýynyń bastamasy boldy.
2025 jyly Erkeǵalı Rahmadıev atyndaǵy memlekettik akademııalyq fılarmonııanyń kameralyq hory Chedjý aralyndaǵy ІH Halyqaralyq hor festıvaliniń ashylý saltanatyna qatysty. Qazaqstandyq hor Chedjý aralyndaǵy (Ońtústik Koreıa) Halyqaralyq hor festıvalinde kórermenderdi sheber ónerimen jáne jarqyn ulttyq beınesimen baýrap aldy. Ásirese, dombyranyń súıemeldeýimen oryndalǵan «Men, men edim» (Mahambet Ótemisuly) jáne «On alty qyz» ánderi áserli boldy. Alǵashqy ándi horǵa arnap ánshi jáne aranjırleýshi Erbolat Abylaı óńdedi, al jeke ándi Aqjol Sátjanuly Serikov oryndady.