Jýrnalıster áleýmettik qoldaýdan shet qalyp keledi

Qalyń jurttyń kóptegen ózekti máselesi jýrnalısterdiń aralasýymen sheshilip jatatyny ádettegi jaǵdaıǵa aınalǵan jáne solaı bolýǵa tıis te. Alaıda, ózgelerdiń muń-muqtajyn qorǵaýǵa baryn salatyn tilshiler qaýymynyń óz jaǵdaıy da máz bolyp turmaǵany búginde eshkimge qupııa emes. Qyzmet babynda ómirine qaýip te tónetin, jumysy úıine erip keletin, kóbine kúndi kúnge, túndi túnge uryp maqalasyn jazatyn jýrnalıster úshin bizdiń elde eshbir áleýmettik jeńildikter qarastyrylmaǵan. Máselen, olar kúni búginge deıin barlyq sala qyzmetkerleri qatysa alatyn turǵyn úıge qatysty san baǵdarlamaǵa murnyn da suǵa almaı keledi. Sebebi, jýrnalıstiń statýsy azamattyq pen memlekettik qyzmetkerdiń ekeýine de jatpaıdy. Al, óz kúshimen satyp alyp nemese nesıege baspana alýǵa jarytymsyz jalaqysy jetpeıdi. Osynyń saldarynan búginde kóptegen jýrnalısterdiń árkimniń bosaǵasynda tirlik keship jatqan jaıy bar. Olardyń basym bóligi, árıne, jastar. Ásirese, elimizdegi BAQ-tyń deni shoǵyrlanǵan Astanada áriptesterimizdiń jaǵdaıy tómen bolyp tur.

Jýrnalısterdiń arqasyna aıazdaı batqan osy másele bıyl alǵash ret Parlament Senatynyń minberinde kóterildi. Qalyń qalamgerdiń jaıyna alańdaýshylyq bildirip, olardyń joǵyn joqtaǵan aqyn aǵamyz Nurlan Orazalın. Úkimet basshysyna depýtattyq saýal joldaǵan senator bul rette biraz derekti ortaǵa saldy. Onyń aıtýynsha, jalpy elimizde búgingi tańda 146 teleradıo kompanııa, 88 telekompanııa, 58 radıokompanııa, 98 kabeldi operator, 1364 gazet jáne 522 jýrnal, 64 aqparattyq agenttik tirkelgen eken. Aǵamyz zańdy túrde rásimdelip, jumys jasap jatqan osynshama buqaralyq aqparat quraldarynda neshe jýrnalıstiń qyzmet etip jatqany, olardyń qanshalyqty deńgeıde áleýmettik qamsyzdandyrylǵany jóninde málimettiń joq ekenine qatty qynjyldy. Osy rette «Shyn máninde Táýelsiz Qazaqstannyń yntymaǵy men birligine, Elbasy júrgizip otyrǵan ekonomıkalyq reformalardyń júzege asýyna, el ómirindegi saıası turaqtylyq pen rýhanı órleýdiń baıandy bolýyna janyn jalaý etip úlesin qosyp kele jatqan qaýymnyń biri osy jýrnalıster bolsa kerek» degen senator, ásirese, Astana qalasyndaǵy jýrnalısterge qıyn bolyp otyrǵanyna nazar aýdartty. Odan ári «Elordada qalyptasqan zaman talabyna saı jumys jasaıtyn qýatty medıa ortalyq táýelsiz elimizdiń aqparat keńistiginde erkin ári shapshań qadamdar jasaýyna múmkindik týdyrdy. Bul sóz joq, jahandaný dáýiri qalyptastyryp otyrǵan talaptarǵa jaýap beretin ıgilikti qubylys», - deı kelip BAQ-ta jumys isteıtin jýrnalısterge baspana jaǵynan qamqorlyq jasaý táýelsiz elimizdiń ishki beriktigi men saıası turaqtylyǵyn qamtamasyz etý úshin júrgiziler mańyzdy sharanyń biri ekenin shegeleı aıtty. Jáne mundaı qoldaýdyń jýrnalıster ǵana emes, búginde osyndaı páter tapshylyǵyn tartyp otyrǵan óner men ádebıettiń biraz ókilderine qajet degen oıyn ortaǵa saldy. Úkimetke naqty usynys jasady.

Senatordyń aıtýynsha, bul máseleniń sheshimi Úkimettiń arnaıy baǵdarlama qabyldaýy arqyly júzege asýy kerek. Óıtkeni, qazirgi júzege asyrylyp jatqan «Qoljetimdi baspana-2020» baǵdarlamasynyń aýqymy shekteýli. Onda jýrnalısterdi, ádebıet, mádenıet ókilderin turǵyn úımen qamtamasyz etý múmkindikteri qarastyrylmaǵan. Sondyqtan, máseleni Úkimet atalmysh sala qyzmetkerleri úshin arnaıy qujat daıyndap qarastyrǵany durys. Onyń ishinde, jýrnalıster úshin qoljetimdi baspanamen qatar, jas otbasylar úshin jatahana salý máselesi de tyńǵylyqty qamtylýy qajet.

Aǵamyz árıne, áriptesterimiz úshin túıtkilge aınalǵan baspana jaıyn óziniń quzyreti jetken jerine deıin kóterdi. Ol tyńdaýshysyn taba ma, álde jetim sózge aınala ma, ony ýaqyt kórsetedi. Degenmen, jýrnalıstiń de osy eldiń azamaty, onyń da otbasyn quryp, bala ósirip otyrǵanyn elep, eskeretin sát kelgen sııaqty. Bıylǵy aıaqtalýǵa jaqyn qalǵan jylda jýrnalıster máselesi bıik minberden kóterildi. Qalamgerler ázirge osyny qanaǵat tutyp otyr.