Jylytý maýsymy, kómirdi balama otyn etý – Bektenov Astananyń energetıkalyq ınfraqurylymyn tekserdi

ASTANA. KAZINFORM – Premer-mınıstr Oljas Bektenov Astananyń úshinshi jylý-elektr ortalyǵyna baryp, Prezıdenttiń jańa qýat kózderin jańǵyrtý jáne iske qosý tapsyrmasy aıasynda energetıkalyq ınfraqurylymnyń damýyn tekserdi.

Premer-mınıstr tabıǵı gazben jumys isteıtin JEO-3-tiń negizgi jabdyqtaryn qarap shyqty. Bıyl jobanyń 1-shi kezegin tolyq aıaqtap, 2-shi kezegin júzege asyrý josparlanǵan. Qazir jylý elektr ortalyǵy qaladaǵy energııa tapshylyǵyn tolyǵymen jabady jáne artyp kele jatqan qajettilikterdi eskerip, artyq qor jasaıdy.

JEO-3 saǵatyna 440 Gkal jylý óndiredi, ol Sh. Aıtmatov kóshesi, Uly Dala, Turan dańǵyldary boıyndaǵy jáne taǵy da basqa perspektıvaly qurylys aýdandaryna beriledi.

– Bıyl bul nysanda kómirdi rezervtik jaǵdaıǵa balama otyn retinde paıdalaný múmkindigi boıynsha jumystar aıaqtalady. Atap aıtqanda, janarmaı berý traktin qaıta sebý toraptarymen jáne usaqtaý korpýsymen biriktirý, temirjol stansasyn ınjenerlik ınfraqurylymmen qosý josparlanǵan. Kóktemde syrtqy jáne ishki avtomobıl joldaryn salý, aýmaqty abattandyrý jáne basqa da jumystar jalǵasady. Jobanyń 2-shi kezeginde jeke ınvestıtsııalardy tartý arqyly qýaty saǵatyna 500 MVt bolatyn bý-gaz qondyrǵysyn salý kózdelgen, bul Astanany senimdi elektrmen qamtamasyz etýge múmkindik beredi, – dep habarlady Úkimettiń baspasóz qyzmeti.

Elorda ákimi Jeńis Qasymbek jylytý maýsymyn ótkizýdiń shtattyq rejımi týraly baıandady. Qalany senimdi jylýmen qamtý úshin úsh jylý elektr ortalyǵy jáne eki gaz jylý stansasy — «Turan» jáne «Ońtústik-Shyǵys» jumys isteıdi. Qalanyń qarqyndy qurylysyna baılanysty týyndaıtyn yqtımal qajettilikter eskerilip, taǵy bir «Telman» gaz jylý stansasy salynyp jatyr. Ony 2027 jyly iske qosý josparlanǵan.

Energetıka mınıstri Erlan Aqkenjenovtiń aıtýynsha, bıyl Qazaqstanda jylytý maýsymy turaqty ótýde. Júrgizilgen aýqymdy jóndeý jumystary 17 273 MVt generatsııaǵa qol jetkizýge múmkindik berdi, bul aldyńǵy jylytý maýsymynyń deńgeıinen 7%-ǵa joǵary. El boıynsha 9 jylý ortalyǵy apat qaýpi joǵary «qyzyl» aımaqtan «sary» aımaqqa aýystyrylǵan. Taǵy 3 jylý ortalyǵy «sarydan» «jasyl» aımaqqa ótken.

Elektr stansalarynda 10 energııa blogy, 63 qazandyq jáne 39 týrbına jóndeldi. 17 myń shaqyrym elektr jelileri men 420 qosalqy stansalardy rekonstrýktsııalaý aıaqtaldy, 323 shaqyrym jylý jelileri jáne taǵy basqalary aýystyryldy. Úsh jyl ishinde energetıka sektoryna 1 trln teńgeden astam qarjy salyndy. Elektr qýatynyń tapshylyǵy 29%-ǵa tómendedi.

Bıyl 2,6 GVt jańa qýat kózderin iske qosý josparlanǵan. Jalpy 2029 jylǵa qaraı elektr energııasyn óndirý 39 mlrd kılovatt-saǵatqa ulǵaıatyn bolady. Osy sharalardyń barlyǵy eldiń energetıkalyq júıesin turaqty ete túsedi.

Premer-mınıstr Oljas Bektenov salalyq mınıstrlikter men ákimdikke JEO-3 jobasyn aıaqtaý jumystaryn jedeldetýdi jáne elimizde jylytý maýsymynyń turaqty ótýin tolyq baqylaýda ustaýdy tapsyrdy.

Nysandy aralaý barysynda JEO-3-tiń eńbek ujymy jańa Konstıtýtsııa jobasyn qoldap sóz sóılegen.

– Elektr energetıka salasynda jumys isteıtin jáne basqarýshylyq bilimi bar adam retinde men eshbir kúrdeli júıe naqty erejelersiz, tártipsiz jáne bólingen jaýapkershiliksiz jumys isteı almaıtynyn jaqsy túsinemin. Energetıkada bul qýat pen júktemeniń tepe-teńdigi, memlekette – ókilettikter men ınstıtýttardyń tepe-teńdigi. Konstıtýtsııa osy júıeniń arhıtektýrasyn belgileıdi. Usynylǵan ózgerister memlekettiń odan ári damýy úshin berik quqyqtyq negiz qalyptastyrady. Men Konstıtýtsııanyń jańa redaktsııasyn eldiń turaqty jáne ádil damýynyń negizi retinde qoldaımyn, — dedi «Astana-Energııa» AQ JEO-3 bas ınjeneri Nazymbek Qasenov.

Premer-mınıstr osy jyldyń 15 naýryzynda ótetin referendýmǵa azamattardyń belsendi qatysýynyń mańyzdy ekenin atap ótti.

– Ózderińiz biletindeı, qazir elimiz óte mańyzdy saıası kezeńdi bastan ótkerýde. Jańa Konstıtýtsııa – Prezıdentimiz Qasym-Jomart Toqaevtyń Ádiletti, Qýatty Qazaqstandy qurýǵa baǵyttalǵan aýqymdy saıası reformalarynyń aıqyn kórinisi. Ata Zańnyń eń basty arqaýy – adam, ıaǵnı azamattarymyzdyń ómiri men densaýlyǵy, quqyqtary men bostandyǵy. Jańa Konstıtýtsııada «Egemendiktiń ıesi – Qazaqstan halqy» dep taıǵa tańba basqandaı jazylǵan. ıAǵnı, adamı kapıtaldy damytýǵa, eńbek adamyna degen memlekettiń kózqarasy túbegeıli ózgeredi. Referendýmǵa belsendi qatysýymyz, azamattyq jaýapkershilik tanytýymyz jáne memleket pen qoǵamnyń múddelerin basshylyqqa ala otyryp, sanaly tańdaý jasaýymyz mańyzdy, — dep atap ótti Oljas Bektenov.

Eske sala ketsek, Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev V Ulttyq quryltaıda Úkimetke kómir óndirisin damytýdyń ulttyq jobasyn bekitýdi tapsyrdy.

10 aqpanda Úkimet Kómir generatsııasyn damytý jónindegi ulttyq jobany ázirleýge kiristi.