JI kómegimen jem qoryn tıimdi basqarýǵa bolady
ASTANA. KAZINFORM — Jasandy ıntellekt endi aýyl sharýashylyǵyndaǵy shyǵyndy azaıtýǵa kómektespek. Nazarbaev Ýnıversıtetiniń mamandary ázirlegen jańa júıe mal azyǵynyń naqty kólemin eseptep, fermerlerge jem shyǵynyn tıimdi basqarýǵa múmkindik beredi. Jibek Joly telearnasynyń «Búgin.LIVE» baǵdarlamasynda Nazarbaev Ýnıversıtetinde ázirlengen BunkSense jobasynyń avtory Mıras Muratqanov jańa júıeniń múmkindikteri týraly aıtyp berdi.
Onyń sózinshe, jobanyń paıda bolýyna iri sharýashylyqtardaǵy jem shyǵynyn dál esepteý máselesi sebep bolǵan.
— 10 myń basqa arnalǵan bordaqylaý alańynda kúnine shamamen 100 tonna jem jumsalady. Onyń quny 15 mıllıon teńgege deıin jetýi múmkin. Kóp jaǵdaıda jemniń qanshasy jelingenin nemese qanshasy qalǵanyn qyzmetkerler kózben shamalap baǵalaıdy. Mundaı jaǵdaıda qatelik deńgeıi 10 paıyzǵa deıin jetýi yqtımal. Biz osy máseleni naqty tsıfrlar arqyly sheshýdi maqsat ettik, — deıdi Mıras Muratqanov.
Joba avtorynyń aıtýynsha, BunkSense júıesi kompıýterlik kórý tehnologııasy men jasandy ıntellekt negizinde jumys isteıdi. Arnaıy kamera jem naýasyndaǵy azyq kólemin túsirip, júıe onyń naqty mólsherin avtomatty túrde esepteıdi. Nátıjesinde fermerler jem tutyný kórsetkishterin baqylap, azyq qoryn tıimdi josparlaı alady.
Maman bul ıdeıany ázirleý kezinde AQSh pen Avstralııadaǵy uqsas jobalardyń tájirıbesi zerttelgenin aıtty. Alaıda qazaqstandyq ázirleýshiler sheteldik júıelerdegi qymbat jabdyqtardyń ornyna qoljetimdi sheshim usynýǵa tyrysqan.
— Kóp elderde mundaı júıeler arnaıy sensorlar arqyly jumys isteıdi. Biz ony qarapaıym kameramen almastyrýdy jón kórdik. Kamerany jasandy ıntellektpen biriktirip, qajetti aqparatty dál anyqtaıtyn júıe jasadyq. Sonyń arqasynda jabdyqtyń qunyn tómendetýge múmkindik týdy, — deıdi joba avtory.
Ázirleýshiniń málimetinshe, júıe zerthanalyq jaǵdaıda 98 paıyzǵa deıin dáldik kórsetken. Al sharýashylyqtarda júrgizilgen synaqtarda kórsetkish 86-97 paıyz aralyǵynda bolǵan.
Mıras Muratqanovtyń aıtýynsha, jańa tehnologııany paıdalaný úshin kúrdeli tehnıkalyq bilim qajet emes. Júıe fermerlerge barynsha qarapaıym ári túsinikti etip ázirlengen. Bolashaqta ony traktorǵa nemese sharýashylyqtaǵy basqa tehnıkaǵa ornatyp paıdalaný josparlanyp otyr. Jasandy ıntellektpen buryn jumys istemegen adamdardyń ózi júıeni ońaı paıdalana alady.
Aıta keteıik, buǵan deıin, elimizde mal sharýashylyǵyn ǵylym arqyly damytý kózdelip otyrǵanyn jazǵan edik.
