JI álemine saıahat: Astanadaǵy «Tolqyndyq serpilis» mýzeıi
ASTANA. KAZINFORM — Jasandy ıntellekt kúndelikti ómirimizge dendep enip keledi. Birimiz ony mátin jazýǵa paıdalanamyz, endi birimiz sýret salyp, beıne jasaýǵa júginemiz. Al bul tehnologııanyń qalaı jumys isteıtinin óz kózińmen kórip, múmkindikterin synap kórýge bola ma?
Elordadaǵy Alem.ai halyqaralyq jasandy ıntellekt ortalyǵynda ornalasqan «Tolqyndyq serpilis» mýzeıi osyǵan jol ashady. Munda tehnologııanyń qyr-syryn tanyp qana qoımaı, óz fılmińe poster men treıler ázirlep kórýge de bolady.
Mýzeıge jumys kúni barǵanymyzda, bir saǵat ishinde 50-ge jýyq kelýshini kezdestirdik. Al qyzmetkerlerdiń aıtýynsha, mamyr aıynan beri 50 myńnan astam adam kelgen.
«Tolqyndyq serpilis» mýzeıinde jasandy ıntellektiniń múmkindikteri qalaı tanystyrylady? Kazinform tilshisi tanysyp qaıtty.
Immersıvti týnnel: jasandy ıntellekt álemine qadam
Mýzeıge kelýshiler aldymen ımmersıvti týnnelden ótedi. Bul keńistik adamnyń árbir áreketi tsıfrlyq iz qaldyratynyn ańǵartady. LED-ekranda jasandy ıntellektiniń jumys úderisin beıneleıtin kodtar men sandar tizbegi kórsetilgen. Al kameralar kelýshilerdiń qımyl-qozǵalysyn ekranǵa túsiredi. Osylaısha, týnnel qonaqtardy bolashaqtyń atmosferasyna engizip, jasandy ıntellekt álemine jeteleıdi.
«Tolqyndy serpilis»: jasandy ıntellekt tarıhy
Týnnelden keıingi alǵashqy zal «Tolqyndy serpilis» dep atalady. Munda tehnologııanyń damýyna úles qosqan ǵalymdar men kórnekti tulǵalar týraly málimet alýǵa bolady. Arnaıy 12 bólimnen turatyn ekspozııatsııa bar.
Sondaı-aq mýzeıde alǵashqy esepteý quraldarynyń biri – abak pen 1977 jyly shyqqan Apple II derbes kompıýteri sııaqty tarıhı qurylǵylar qoıylǵan. Bul tehnologııalyq jetistikter jasandy ıntellektiniń qalyptasý tarıhyn tanystyrady.
Zaldaǵy erekshe eksponattardyń biri – ELIZA chat-boty. 1966 jyly jasalǵan bul baǵdarlama alǵashqy dıalogtik júıelerdiń qataryna jatady. Ol paıdalanýshynyń mátinine jaýap berip, áńgimelesýshiniń kóńil kúıin anyqtaýǵa tyrysady. Kelýshiler pernetaqta arqyly chat-botpen tildesip, onyń múmkindikterin synap kóre alady.
AI Cinema: óz fılmińizdi jasap kórińiz
Kelesi aımaq – AI Cinema. Munda jasandy ıntellekt kómegimen jasalǵan beınematerıaldar úsh tilde kórsetiledi. Kınoteatrda Higgsfield kompanııasynyń jumystary da tanystyrylady.
Bul kompanııanyń Text-to-Video tehnologııasy mátin negizinde beıne jasaýǵa múmkindik beredi. Mýzeı qyzmetkeriniń aıtýynsha, mundaı tehnologııa álemniń úsh elinde – Qytaı, Ulybrıtanııa AQSh pen Qazaqstanda damyp keledi.
Sonymen qatar zalda AI Poster dep atalatyn eki ınteraktıvti ınstallıatsııa da ornalasqan. Olardyń kómegimen kelýshiler óz fılminiń posteri men treılerin jasaıdy. Ol úshin fılmniń janry men vızýaldyq stılin tańdaý jetkilikti.
Etıka aımaǵy: jasandy ıntellekt qaı salalarda qoldanylady?
Bul aımaq jasandy ıntellektiniń qoǵam ómirine jáne túrli kásibı salaǵa yqpalyn tanystyrady. Alǵashqy ınstallıatsııa «Adam úshin jasandy ıntellekt kim?» degen suraqqa negizdelgen. Ol bes saýaldan turatyn test arqyly kelýshilerge ózderiniń jasandy ıntellektige degen kózqarasyn baǵamdaýǵa múmkindik beredi.
Sondaı-aq munda áleýmettik sala, ekonomıka jáne saıasattaǵy jasandy ıntellektiniń yqpaly týraly aqparattyq taqtalar bar. Kelýshiler taqyryptarmen tanysyp, suraqtarǵa jaýap berip, ózara pikir almasa alady.
AI Technology: tehnologııanyń ishki álemi
Mýzeıdiń negizgi aımaqtarynyń biri – AI Technology. Munda ChatGPT, Gemini sekildi chat-bottardyń suraqtardy qalaı óńdep, jaýap qurastyratynyn túsindiretin ınstallıatsııalar ornalasqan.
Interaktıvti qurylǵylardyń biri adamnyń bet-álpetine qarap, kóńil kúıin anyqtaýǵa tyryssa, ekinshisi sóılegen sózdi, ekranǵa mátin túrinde shyǵarady.
Taǵy bir ınstallıatsııa adam mıynyń qurylymy men jumysyn tanystyryp, onyń bıologııalyq júıesi men jasandy neırondyq jelilerdiń uqsastyqtary men aıyrmashylyqtaryn túsindiredi.
Mashınalyq oqytýǵa arnalǵan tapsyrmalar da kelýshilerdiń nazaryn aýdarady. Arnaıy oıyndar arqyly sýrettiń adam qolynan shyqqanyn nemese jasandy ıntellekt kómegimen jasalǵanyn ajyratýǵa bolady. Osylaısha, kúrdeli tehnologııanyń negizgi qaǵıdalary ınteraktıvti formatta túsindiriledi.
Al taǵy bir qurylǵy adam men jasandy ıntellektiniń sóıleý erekshelikterin salystyrýǵa úıretedi. Chat-botpen tildeskennen keıin kelýshiler áńgimelesýshiniń adam nemese baǵdarlama ekenin anyqtap kóredi.
Smart City: bolashaq qalasy qalaı jumys isteıdi?
Mýzeıdegi Smart City ınstallıatsııasy bolashaq qalanyń kelbetin tanystyrady. Ol úsh baǵytty qamtıdy: Smart Mobility – aqyldy kólik júıesi, Smart Energy – energııany tıimdi paıdalaný jáne Smart Safety – qalalyq qaýipsizdik.
Ekspozıtsııada kólik qozǵalysyn uıymdastyrý, energııany basqarý jáne qala turǵyndarynyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý máseleleri qamtylǵan.
Budan bólek, medıtsına, ekologııa, astronomııa jáne qarjy salalaryna arnalǵan tórt ınteraktıvti ınstallıatsııa bar. Árqaısysynda osy salalarǵa qatysty oıyndar men qysqa beınematerıaldar usynylǵan.
Robottar aımaǵy: tehnologııa men óner toǵysqan sát
Robo Zone aımaǵynda ártúrli robottardyń múmkindikteri tanystyrylady. Olar belgilengen keste boıynsha saǵat 10:30-dan bastap ár eki saǵat saıyn shaǵyn qoıylym kórsetedi.
Munda eki robot qazaqtyń «Qara jorǵa» bıin bılese, taǵy biri qol qımyldary arqyly júrek pishinin beıneleıdi. Al ıt robot salto jasap, ásirese balalardyń qyzyǵýshylyǵyn oıatady. Robottardyń ónerin tamashalaýǵa jınalǵan kórermen de kóp.
Kid Zone: balalarǵa arnalǵan ınteraktıvti keńistik
Mýzeıdiń Kid Zone aımaǵynda balalarǵa arnalǵan túrli oıyn men shyǵarmashylyq tapsyrma bar. Máselen, balalar dop laqtyryp, jasandy ıntellekt júıesine shabýyl jasaıtyn vırtýaldy vırýstardy joıady.
Budan bólek, balalar óz sýretterin salyp, ony jasandy ıntellekt kómegimen ekranǵa shyǵara alady. Sondaı-aq sýretke túsip, JI arqyly ózderin túrli mamandyq ıesi retinde kóre alady. Daıyn sýretti júktep alý múmkindigi de bar.
Bul aımaq balalardyń qııaly men shyǵarmashylyǵyn damytyp, jasandy ıntellektiniń múmkindikterin oıyn arqyly tanystyrady.
Bolashaq mamandyǵyn tańdaýǵa kómektesetin test
Mýzeıde bolashaq mamandyqty tańdaýǵa baǵyttalǵan ınteraktıvti test de bar. Ol 15 suraqtan turady jáne adamnyń qaı salaǵa qyzyǵatynyn anyqtaýǵa kómektesedi. Ásirese oqýshylar úshin bul tapsyrma óz beıimdiligin baıqap, bolashaq kásibi týraly oılanýǵa múmkindik beredi.
Іs-sharalar men startaptar alańy
Event Zone dep atalatyn arnaıy keńistik te bar. Munda túrli is-sharalar men jobalardyń tanystyrylymy ótip, jastar túrli elderdiń basshylarymen jáne ár sala ókilderimen kezdesedi.
Al «Panterra» art-nysany — adam men jasandy ıntellektiń ózara baılanysyn beıneleıtin biregeı ınstallıatsııa. Onyń aınalasynda jáne tómengi jaǵynda birneshe ekrannan turatyn ınteraktıvti júıe ornalasqan. Bul monıtorlar kúndelikti rejımde Astana Hub rezıdentteriniń jobalary týraly aqparat berse, is-sharalar kezinde jańa prezentatsııalardy kórsetý úshin qoldanylady.
Tizbekteı bersek, mýzeıde mundaı zaldar men ınteraktıvti qurylǵylar kóp. Olardyń árqaısysyna jeke toqtalsaq, bir maqalaǵa syımasy anyq. Sondyqtan qalǵan qyzyqty ekspozıtsııalardy ózderińiz aralap kórip, jasandy ıntellektiniń múmkindikterimen jaqynyraq tanysa alasyzdar.
Aıta keteıik, mýzeıdiń jumys ýaqyty men bılet baǵasy resmı saıtynda kórsetilgen.
