Jasandy jaýyn klımatqa áser ete me – maman túsindirdi
ASTANA. KAZINFORM – Jasandy jaýyn basqa óńirlerdegi jańbyrdyń azaıýyna áser ete me? Jibek Joly telearnasynyń «Búgin LIVE» baǵdarlamasynda Tsıfrlyq úkimetti qoldaý ortalyǵynyń bas dırektory Álııa Ospanova osy tehnologııa tóńiregindegi jıi qoıylatyn suraqtarǵa jaýap berdi.
Áleýmettik jelilerde «jańbyrdy Túrkistanǵa buryp jiberdi», «basqa óńirlerge jaýyn jetpeı qaldy» degen pikirler aıtylyp jatyr. Biraq Álııa Ospanovanyń aıtýynsha, bul tehnologııanyń jumys isteý tásili múlde basqa.
– Bul jobanyń negizgi maqsaty – qurǵaqshylyqtyń aldyn alý. Ótken jyly Túrkistan oblysynda 8 aıdan astam ýaqyt jaýyn-shashyn bolmaǵan kezeńder tirkeldi. Sonyń saldarynan fermerler úlken qıyndyqtarǵa tap boldy. Biz birneshe memlekettiń tájirıbesin zerttedik, halyqaralyq meteorologııalyq uıymdardyń usynymdaryn qaradyq. Ǵylymı zertteýler men halyqaralyq tájirıbege súıene otyryp osy jobany iske qostyq, – dedi ol.
Bul tehnologııa álemde shamamen 50 jyl boıy qoldanylyp keledi. AQSh, Qytaı, Kanada, Eýropa jáne Taıaý Shyǵys elderinde paıdalanylady. Sondaı-aq maman jańbyrdyń qalaı paıda bolatynyn túsindirdi.
– Biz jańa bult jasamaımyz. Arnaıy ushaq tabıǵı túrde qalyptasqan jaýyn bulttaryna ǵana jumys isteıdi. Bulttyń astyna ekologııalyq qaýipsiz tuz reagentteri aınaldyra sebiledi. Sol kezde ylǵaldyń krıstaldaný protsesi jyldamdap, jaýyn-shashyn túsý yqtımaldyǵy artady. Onyń ústine áser etý aýmaǵy shekteýli, jaýyn úlken aýmaqqa taralmaıdy, – dep túsindirdi Álııa Ospnova.
Qazaqstan óńirde jasandy jańbyr tehnologııasyn paıdalanǵan alǵashqy el ekenin eske sala keteıik.
Buǵan deıin, Túrkistandyq fermerler qaýynnyń búlinýin jasandy jańbyrdan kórip otyrǵanyn jazǵan edik.
