Jańa Konstıtýtsııada eńbek adamynyń quqyǵyn qorǵaıtyn arnaıy bap bar - Ábilǵazy Qusaıynov
ASTANA. KAZINFORM - Jańa Konstıtýtsııa jobasynda eńbek adamdarynyń múddesi men quqyǵyn qorǵaý tetikteri kúsheıtilgen. Bul týraly Konstıtýtsııalyq reformalar jónindegi komıssııa múshesi Ábilǵazy Qusaıynov Jibek Joly telearnasyna bergen suhbatynda aıtty.
- Kóptegen jumys berýshi jekemenshik bolǵandyqtan, tabysty aldyńǵy orynǵa qoıady da, eńbek tártibin saqtaı bermeıdi. Sonyń saldarynan jalaqy ýaqytynda tólenbeıdi, demalys kúnderi qyzmetkerlerdi jumysqa shaqyrý jıilegen. Al jyl saıynǵy eńbek demalysy túrli sebeppen keıinge shegerile beredi. Buǵan qosa, búginde biliktilikti arttyrýǵa arnalǵan oqý baǵdarlamalary da azaıyp barady. Bul óz kezeginde jastardyń kásibı turǵyda damýyna, tańdaǵan salasyn tereń meńgerýine kedergi keltirip otyr, - deıdi ol.
Spıkerdiń sózinshe, mundaı olqylyqtardyń aldyn alý maqsatynda jańa Ata zańǵa arnaıy bap engizilgen. Konstıtýtsııanyń 27-babynyń 4-tarmaǵynda atalǵan másele jaıy taıǵa tańba basqandaı naqty jazylǵan.
- Atalǵan bapta Qazaqstan azamattarynyń tynyǵý quqyǵyna, jumys ýaqytynyń uzaqtyǵyna, demalys jáne mereke kúnderine, sondaı-aq aqy tólenetin eńbek demalysyna zańmen kepildik berilgen. Bul salada memleket naqty jaýapkershilik alyp, eńbek quqyqtarynyń saqtalýyn qamtamasyz etedi. Aldaǵy ýaqytta eńbek qatynastary boıynsha qandaı da bir kemshilikter anyqtalǵan jaǵdaıda, Úkimet bul máselelerge tikeleı aralasyp, baqylaýdy kúsheıtýi tıis. Odan bólek, eńbek qatynastaryn retteıtin arnaıy zań da bar. Eger jańa Konstıtýtsııa referendým arqyly qabyldansa, osy bap aıasynda jumys berýshilerge qoıylatyn talaptardy qatańdatý qajet. Eńbek zańnamasyn buzǵandarǵa qatysty tıisti sharalar qoldanylyp, qajet bolsa is qozǵap, adal eńbekti baǵalamaıtyn basshylardy anyqtaý mańyzdy. Bul – qyzmetkerlerdiń quqyǵyn qorǵap, eńbek salasynda ádildik ornatýǵa baǵyttalǵan qadam bolmaq, - deıdi Ábilǵazy Qusaıynov.
Osy rette Ábilǵazy Qusaıynov eńbek adamdarynyń quqyqtary zańmen bekitiler aldynda halyqaralyq quqyq talaptaryna saı jan-jaqty zerttelip, muqııat ázirlengenin atap ótti.
- Bul másele shetel tájirıbesinde áldeqashan jan-jaqty zerttelgen. Máselen, Eýropa elderinde eńbek salasy memleket tarapynan da, qoǵamdyq birlestikter tarapynan da qatań baqylaýǵa alynǵan. Sonyń nátıjesinde eńbek adamynyń quqyǵyn buzýǵa jol berilmeıdi, al zań talaptary múltiksiz oryndalady. Osy oraıda bizge de atalǵan baǵytty tereń zerttep, zerdelep, naqty tetikterdi bekitý qajet. Bul eńbek qatynastaryn jetildirip, qyzmetkerlerdiń quqyqtaryn qorǵaýdy kúsheıtýge múmkindik beredi, - deıdi Ábilǵazy Qusaıynov.
Eske sala keteıik, Ata zańda advokat mártebesi de aıqyndalady.