Jańa Konstıtýtsııa jobasy eń aldymen adamdy qorǵaıdy — sarapshy
ASTANA. KAZINFORM — «Qazaqstandyq zańgerler odaǵy» respýblıkalyq qoǵamdyq birlestiginiń tóraǵasy Serik Aqylbaı Jibek Joly telearnasyna bergen suhbatynda jańa Konstıtýtsııa jobasy nelikten «halyqtyq» qujat atanyp ketkenin túsindirdi.
— Konstıtýtsııany «halyqtyq» dep ataýdyń sebebi — oǵan el azamattarynyń óz usynystaryn jiberýinde. Reforma jumystary 8 qazanda bastalyp, búgingi kúnge deıin áleýmettik jelilerden, qoǵamdyq uıymdardan jáne zańgerlerden 10 myńǵa jýyq usynys kelip tústi. Olardyń árqaısysy jumys toptarynda muqııat qaralyp, jalpy otyrystarda talqylandy. Oǵan qosa, Konstıtýtsııa qazaq tilinde jazyldy. Men buryn Senatta 12 jyl depýtat bolǵanmyn. Sonda 2 zań ǵana qazaqsha jazylǵan edi. Al qazir Ata zańymyz — basty zańymyz tek qana qazaq tilinde jazyldy. Sodan keıin orys tiline aýdaryldy, — dedi S. Aqylbaı.
Onyń aıtýynsha, Jańa Konstıtýtsııany «halyqtyq» dep aıtýdyń taǵy bir sebebi — jańa qujat eń aldymen adamdy, onyń ómirin, quqyqtary men bostandyqtaryn qorǵaıdy. Eger memleket tarapynan qysym men kedergiler bolsa, memleket áreketsizdiginen japa shekkender ótemaqy alady, ıaǵnı, memlekettiń emes, adamnyń quqyǵy alǵa shyqty.
— Ózim din týraly usynys jasadym. «Qazaqstanda din memleketten bólek» dep jazyldy. Qazirgi Konstıtýtsııada «Qazaqstan — demokratııalyq, zaıyrly, quqyqtyq, áleýmettik memleket» dep jazylǵan. Zaıyrlylyq týraly bir ǵana sóz bar edi. Al endi jańadan 7-bap engizildi. Onda dinı birlestikter memlekettiń jumysyna aralasa almaıdy. Al jarııa bılik negizsiz dinı birlestikterdiń jumysyna aralaspaıdy. Eger dinı birlestikter jumysy memlekettik qaýipsizdigimizge qarsy bolsa, qoǵam tynyshtyǵyna, adam ómiri men bostandyǵyna qaýip tóndirse ǵana jumystaryna aralasyp, shekteý qoıýy múmkin, — dedi spıker.
Sonymen birge, Konstıtýtsııada bilim men ǵylymdy nyǵaıtýǵa baǵyttalǵan tarmaq bar. Tsıfrlyq tehnologııalardyń adam quqyǵyna zııan keltirmeýi de Ortalyq Azııada alǵash ret Qazaqstan zańnamasynda kórsetilip otyr.
Eske sala ketsek, Qazaqstan Respýblıkasynyń jańa Ata Zańynyń qorytyndy jobasy jarııalandy.
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev 2026 jylǵy 15 naýryzda respýblıkalyq referendým ótkizý týraly Jarlyqqa qol qoıdy.