Jambyl oblysynyń otandyq qant óndirisindegi úlesi
TARAZ. QazAqparat - Jambyl oblysynyń 350-ge jýyq sharýashylyǵy qant qyzylshasyn ósirýde. Olar «tátti túbir» ónimin «Ortalyq Azııa Qant koporatsııasy» JShS fılıaly Merki qant zaýytyna óńdeýge baǵyttaýda, dep habarlaıdy QazAqparat.
Qazaqstandaǵy qant qyzylshasyn ósirýdi qoldaý men otandyq qant óndirisin keńeıtý baǵdarlamasy bul salany damytýǵa eleýli serpin berdi. 2008 jyldan bastap oblysta qant qyzylshasyna arnalǵan egis alqaptarynyń aýmaǵy keńeıip keledi jáne «tátti túbirdiń» shyǵymdylyǵyn arttyrýǵa qatysty tıisti sharalar atqarylýda. Osy oraıda Jambyl oblysy halyqty óziniń qantymen qamtamasyz etý baǵytyn belgiledi.
Oıtal aýylyndaǵy Merki qant zaýyty jańǵyrtylyp, búginde qant qyzylshasyn óńdeý men qant kólemin belsendi arttyrýda. 2015 jyly kásiporyn otandyq qant qyzylshasyn óńdeý úshin Jambyl jáne Ońtústik Qazaqstan oblystarynyń aýdandarynan 16 myń tonnadan astam ónimdi qabyldady. 2016 jyly Merki qant zaýyty 145 myń tonna óńdep úlgerdi. Bul rette atalǵan zaýyttyń jumysy jaıynda «QazAqparat» agenttigine onyń dırektory Nurjan Qarǵabaev aıtyp berdi.
«2015 jyly qyzylsha sharýashylyǵyn qoldaýdyń memlekettik baǵdarlamasy aıasynda qaıta jańǵyrtý jumystary eki kezeńde júrdi. Sol jyly birinshi kezeńde korporatsııa 480 mln teńge ınvestıtsııa saldy. Osy oraıda óndiriske ozyq qondyrǵylar ornatylyp, jańa tehnıka satyp alyndy. Sonymen qatar temirjol jelisine jóndeý júrgizildi. Bıyl ekinshi kezeńde ınvestıtsııa kólemi 1 mlrd 120 teńgeni qurady. Bul baǵytta negizgi tehnologııalyq jabdyqtar jańǵyrtylyp, joǵary ónimdiligi bar súzbeler, vakým-apparattar ornatylyp, tehnologııalyq protsess avtomattandyryldy. Osyndaı aýqymdy jumystar kópten beri jasalmaǵan edi», - deıdi zaýyt dırektory.
Onyń sózine qaraǵanda, kásiporynda birneshe tsehtar tolyqtaı jańartylyp, barlyq qajetti protsester avtomattandyryldy. Nátıjesinde, qant sapasy men eńbek etý jaǵdaıy eleýli túrde jaqsaryp qaldy. Osy oraıda jańǵyrtý sharalary ótkizilgennen keıin, zaýyt reseılik qant óndiretin zaýyttarmen básekelese alady.
Atalǵan jumystardyń arqasynda Merki zaýytynyń áleýeti artty. Bul turǵyda kásiporynnyń qant quraǵyn óńdeý boıynsha da qýattylyǵy joǵarylady.
«1 qazannan qant qyzylshasyn qabyldaýdy bastadyq. Búginde 110 myń tonnadan astam qyzylsha jınaldy, sáıkesinshe biz ony óńdeýge kirisip kettik. Jańa jylǵa deıin bul jumystardy aıaqtaımyz dep oılaımyn. Al sodan keıin qant quraǵyn óńdeý jumystaryn iske asyramyz. Atap aıtqanda, oblystyq aýyl sharýashylyǵy basqarmasymen ónimdi jetkizýdiń kestesin qurǵan edik, qazir tıisti sharalar aıaqtalýǵa jaqyndady. Fermerler qyzylshany tapsyrady, biz óz kezegimizde akti jasaımyz jáne býhgalterııa ótkizilgen ónimniń kólemi boıynsha anyqtama beredi. Al sharýashylyq ókilderi osy anyqtamamen aýyl sharýashylyǵy basqarmasyna barǵan soń, oǵan sýbsıdııa tólenedi», - deıdi ol.
Merki zaýytynyń dırektory qyzylsha tapsyratyndarǵa kómek retinde «Ortalyq Azııa Qant koporatsııasy» Tarazda ónim qabyldaıtyn qosymsha pýnkterdi uıymdastyrǵanyn eske salyp ótti.
Óz kezeginde shıkizat bóliminiń meńgerýshisi Nadejda Mozgovaıanyń sózine qaraǵanda, bıyl ótkizilip jatqan qyzylshanyń sapasy jaqsy.
«Bıyl ónimdi esh dúrlikpesiz, shaǵymsyz qabyldadyq. Jetkizilgen qyzylsha eshkimge de qaıtarylǵan joq, ıaǵnı qansha ónim jetkizilse, sonyń barlyǵyn qabyldap, qoımaǵa kirgizýdemiz. Nátıjesinde, fermerler rızashylyǵyn bildirýde», - deıdi N. Mozgovaıa.
Aıta keteıik, bıyl Jambyl oblysy aýmaǵynda qyzylsha ósiretin alqaptar 9 myń gektarǵa deıin jetkizildi. «Tátti túbirdiń» shyǵymdylyǵy 155 myń tonnadan astam deńgeıde boljandy. Osy oraıda bıylǵy jyly gektarynan ortasha eseppen 228 tsentner ónim alyndy. Ótken jyly 5 myń gektardan 116 myń tonna jınalǵan edi. Sol kezde ortasha ónimdilik gektarynan 232 tsentnerdi qurady.
«Elbasynyń qant qyzylshasy ónimdiligin arttyrý men otandyq qantty óndirý kólemin ulǵaıtý tapsyrmasyn oryndaý úshin «Ortalyq Azııa Qant koporatsııasy» JShS barlyq kúsh-jigerin salýda», - dep atap ótti Nurjan Qarǵabaev.
