Zeınetaqy qorlarynyń aktıvteri ekonomıkanyń naqty sektoryna jumys jasap jatqan joq - Qazaqstannyń zeınetaqy qorlary qaýymdastyǵynyyń tóraǵasy
ALMATY. Naýryzdyń 31-i. QazAqparat /Erlik Erjanuly/ - Jınaqtaýshy zeınetaqy qorlarynyń qarajatyn ekonomıkany damytýǵa tıimdi paıdalaný kerek. Bul búgin Almatyda ótip jatqan «Daǵdarystan keıingi damý: jańa onjyldyqtaǵy jańa múmkindikter» dep atalatyn dóńgelek ústel jıynynda sóz boldy,
dep habarlaıdy QazAqparat.
«Qazir zeınetaqynyń jınaqtalýy artqanmen, kiris deńgeıi óte tómen. Jınaqtalǵan zeınetaqy júıesindegi 13 mıllıard dollar Qazaqstan úshin bul az qarajat emes. Ekonomıkany damytýǵa tıimdi qoldanýǵa jetkilikti. Qazir zeınetaqy aktıvteriniń 43 paıyzy memlekettik baǵaly qaǵazdarda, 36 paıyzy otandyq kompanııalardyń qaǵazdarynda, 13 paızy sheteldik emıtentterdiń qaǵazdary, 6 paıyzy depozıtte jatyr», deıdi Qazaqstannyń zeınetaqy qorlary qaýymdastyǵynyń tóraǵasy Aıdar Álibaev. Onyń aıtýynsha, memlekettik baǵaly qaǵazdardaǵy qarajat ekonomıkaǵa eshqandaı paıda ákelip jatqan joq. Qarjy mınıstrligi men Ulttyq bank bıýdjettiń tek kem-ketigin jamaýǵa ǵana paıdalanady. Otandyq kompanııalardyń qaǵazdarynyń birnesheýi munaı, al qalǵany memlekettik kompanııalar men bankter shyǵarǵan. Sondyqtan, bir sózben aıtqanda, onda da jeke bıznes joq. Qosymsha quny bar taýar óndiretin jáne jańa jumys ornyn ashyp, salyq túsiretin sheteldik emıtentterdiń qaǵazdary bolsa kirisin óz ıelerine ǵana ákeledi. Al bankter bolsa naqty ekonomıkaǵa emes, óz múddelerine jumys jasap jatyr.
«Men bizde kiris +1 nemese +3 dep keýde soǵyp jatqan zeınetaqy qorlaryna eshqashan sengen joqpyn. Óıtkeni, ınflıatsııa deńgeıi bizde tómendetilip kórsetiledi. Zeınetaqy aktıvi aı saıyn 4-5 paıyzǵa ósýde. Al ony tıimdi paıdalanýdyń qarjy quraldary joq. Úkimet 15 jyldyq oblıgatsııa usynýda, Qorlar ony alýǵa májbúr. Óıtkeni ózge baǵaly qaǵaz bolmaı otyr. Inflıatsııaǵa árdaıym baǵanyń ósýi, jemqorlyq, ekonomıkanyń monopolııalyq sıpaty, memlekettiń ruqsat berý, lıtsenzııalyq jáne tekserý qyzmeti, jeke ónerkásip pen fermerlik sharýashylyq pen sapaly kólik ınfraqurylymynyń joqtyǵy óz yqpalyn tıgizýde. Biz qazir onymen monetarlyq ádispen kúresip jatyrmyz», deıdi A. Álibaev. Onyń paıymdaýynsha, kiris deńgeıin kóterý úshin naqty sektordy ınvestıtsııalaý qajet. Bul úshin memleket kepildigimen naqty ınflıatsııa deńgeıinen keminde 1 paıyz joǵary bolatyn oblıgatsııalar shyǵarý kerek. Oǵan ınfraqurylym nysandaryn salyp, zeınetaqy qorlarynyń qarajatyn birtindep qaıtarýǵa bolady.