Zeınetaqy jınaǵyn senimgerlikke berý: alǵashqy 15 kúnde qazaqstandyqtardyń tańdaýy qalaı aýysty
ASTANA. KAZINFORM – Qazaqstanda zeınetaqy jınaǵyn ınvestıtsııalyq portfeldi basqarýshylarǵa (IPB) berý tártibi ózgergennen keıin alǵashqy kúnderdiń ózinde ondaǵan myń ótinish tústi. 7-22 qyrkúıek aralyǵynda salymshylar 69,1 mlrd teńgeni jeke basqarýǵa berýdi suraǵan. Onyń ishinde 28,2 mlrd teńgeni tolyqtaı IPB-ge aýdarý suratylǵan. Bul sandar halyqtyń jańa múmkindikti qanshalyqty belsendi paıdalanǵanyn kórsetkenimen, ázirge IPB-lerdiń naqty qansha qarajatty senimgerlik basqarýǵa alǵanyn bildirmeıdi.
40 myńǵa jýyq ótinish
BJZQ-nyń Kazinform saýalyna bergen jaýabynda 7-22 qyrkúıek aralyǵynda 39 869 ótinish qabyldanǵany kórsetilgen. Ótinishterde kórsetilgen zeınetaqy jınaqtarynyń jalpy kólemi 69,069 mlrd teńge bolǵan. Bul rette ótinish bergen adamdardyń sany 35 016 adam. ıAǵnı ótinish sany salymshylar sanynan kóp. Demek, keıbir salymshylar bir retten artyq ótinish bergen.
Qarapaıym eseppen alǵanda, bir ótinishke shamamen 1,73 mln teńge suralǵan. Al ótinish bergen 35 myńnan astam adamnyń árqaısysyna shaqqanda shamamen 1,97 mln teńgeden keledi. Solardyń ishinde maquldanǵan somalardy jan basyna shaqsa, 1-22 qyrkúıek kúnderi Ulttyq bankten IPB-lerge orta eseppen 1,2 mln teńgeden aqsha aýdarylǵan.
Ótinish ıeleriniń tórtten biri jınaǵyn Ulttyq bankten áketkisi kelgen
10,5 myńǵa jýyq ótinishte salymshylar zeınetaqy jınaǵynyń 100 paıyzyn jeke basqarýshyǵa berýdi suraǵan. Bul barlyq ótinishtiń shamamen 26,3 paıyzy. Al osy ótinishterde kórsetilgen 28,2 mlrd teńge jalpy suralǵan 69,07 mlrd teńgeniń 40,8 paıyzyna teń.
ıAǵnı IPB-ǵa berilgen ótinishterdiń ár tórtinshisine jýyq bóligi jınaqtyń bir bóligin emes, tolyq somasyn basqarýshyǵa berýdi oılaǵan.
Bul qarajattyń bári qazir IPB-lardyń basqarýynda degen sóz emes. BJZQ ótinish túsken kúnnen bastap 30 kúntizbelik kún ishinde qarajatty aýdarýdy júzege asyrady. Sondyqtan 69,07 mlrd teńge – naqty aýdarylǵan aqsha emes, salymshylardyń ótinishterinde kórsetilgen soma.
Qaı IPB-ny kóbirek tańdady?
Ótinishter sany boıynsha «Sentras Sekıýrıtız» alda tur. Kompanııaǵa 12 821 ótinish túsken, suralǵan jalpy soma – 26,52 mlrd teńge. Bul barlyq ótinishtiń 32,16 paıyzyna, al suralǵan qarajattyń 38,4 paıyzyna teń.
Halyk Finance-ke 11 278 ótinish berilip, 18,35 mlrd teńge suralǵan. Onyń úlesi ótinishter boıynsha 28,29 paıyz, aqsha kólemi boıynsha 26,56 paıyz boldy.
Alatau City Invest boıynsha 7 189 ótinishte 10,88 mlrd teńge, BCC Invest boıynsha 7 140 ótinishte 11,99 mlrd teńge kórsetilgen. Tansar Capital-ǵa 1 441 ótinish túsip, 1,34 mlrd teńge aýdarý suralǵan.
BCC Invest mysalynda ótinish sany men aqsha kóleminiń araqatynasy ózgeshe kórinedi: oǵan Alatau City Invest-ten az ótinish túskenimen, suralǵan aqsha kólemi joǵary. BCC Invest boıynsha 11,99 mlrd teńge suralsa, Alatau City Invest boıynsha bul kórsetkish 10,88 mlrd teńge boldy.
.
Naqty aýdarymdar qalaı ózgerdi?
1-22 qyrkúıekte Ulttyq bankten IPB-larǵa 19,425 mlrd teńge aýdarylǵan. Basqasha aıtsaq, 15 289 biregeı salymshynyń jınaǵyna 16 664 aýdarym jasalǵan.
Salystyrsaq, tamyzdyń 31 kúninde IPB-larǵa Ulttyq bankten 11,409 mlrd teńge aýdarylǵan. Sol kezde 12 912 aýdarym jasalyp, 12 215 biregeı salymshy qamtylǵan. Al qyrkúıektiń alǵashqy 22 kúninde aýdarylǵan aqsha tamyzdyń tolyq aıyndaǵydan 8,016 mlrd teńge nemese 70,3 paıyz kóp boldy. Aýdarym sany 29,1 paıyzǵa, biregeı salymshylar sany 25,2 paıyzǵa artty.
Qyrkúıekte aýdarylǵan 19,425 mlrd teńgeniń bári osy aıda túsken ótinishter boıynsha berilgen aqsha emes. BJZQ ótinishti oryndaýǵa 30 kúnge deıin ýaqyt beretindikten, qyrkúıektegi aýdarymdardyń ishinde buǵan deıin berilgen ótinishter de bolýy múmkin.
Aýdarylǵan aqsha qaıda ketti?
1-22 qyrkúıektegi naqty aýdarym kólemi boıynsha «Sentras Sekıýrıtız» 6,172 mlrd teńgemen birinshi orynda. Halyk Finance-ke 6,003 mlrd teńge aýdarylǵan.
Alatau City Invest 3,376 mlrd teńge, BCC Invest 3,438 mlrd teńge, Tansar Capital 435,9 mln teńge alǵan. Barlyǵy – 19,425 mlrd teńge.
Ázirge ne belgili?
Alǵashqy eki aptadaǵy suranys edáýir bolǵany kórinedi: 39 869 ótinishte 69,07 mlrd teńge kórsetilgen. Onyń 28,2 mlrd teńgesi jınaǵyn tolyqtaı IPB-ǵa berý týraly sheshim qabyldaǵan.
Biraq bul kórsetkishterge qarap, salymshylardyń jappaı IPB-larǵa kóshkenin aıtýǵa áli erte. BJZQ-nyń ózi de alǵashqy kezeńdegi ótinishterdi burynǵy kórsetkishtermen salystyryp, qorytyndy jasaýǵa erte ekenin atap ótken. Sebebi ótinishti oryndaýǵa 30 kúnge deıin ýaqyt beriledi.
Qazir anyq kórinip turǵany – salymshylardyń bir bóligi zeınetaqy jınaǵyn basqarýdy IPB-larǵa senip tapsyrýǵa daıyn. Olardyń arasynda jınaqtyń bir bóligin ǵana emes, barlyq qarajatyn bergisi keletinder de bar.
BJZQ-nyń óz platformasynda da IPB-lardyń strategııasy men portfel qurylymyn salystyrýǵa bolady.
Beseýdiń básekesi
BJZQ-nyń jikteýinde Halyk Finance, «Sentras Sekıýrıtız» jáne BCC Invest – konservatıvti, al Alatau City Invest pen Tansar Capital – qalypty portfel usynady. Bul aıyrmashylyq olardyń zeınetaqy aqshasyn qandaı quraldarǵa salǵanynan da kórinip tur.
Halyk Finance – aktıv kólemi boıynsha eń irisi. 1 qyrkúıekte onyń basqarýynda 77,64 mlrd teńge boldy. Portfeldiń 19,63%-y Qazaqstan bankteriniń oblıgatsııalaryna, 16,36%-y kvazımemlekettik uıymdardyń oblıgatsııalaryna, 11,20%-y qazaqstandyq kompanııalardyń korporatıvtik oblıgatsııalaryna salynǵan. Qazaqstannyń memlekettik baǵaly qaǵazdarynyń úlesi – 9,79%. Aktsııalar men depozıtarlyq qolhattarǵa 11,04%, aktsııalarǵa ınvestıtsııalaıtyn qorlarǵa 9,07% tıesili. Sońǵy 12 aıdaǵy kiristiligi 11,82% boldy. ıAǵnı bul portfelde oblıgatsııalar negizgi orynda turǵanymen, aktsııalar men basqa naryqtyq quraldarǵa da eleýli oryn berilgen.
BCC Invest basqarýyndaǵy zeınetaqy aktıvteri 19,60 mlrd teńge boldy. Munda memlekettik baǵaly qaǵazdardyń úlesi 28,55%. Kvazımemlekettik uıymdardyń oblıgatsııalary 20,44%, bankterdiń oblıgatsııalary 17,76%, qazaqstandyq kompanııalardyń korporatıvtik oblıgatsııalary 9,37% boldy. Aktsııalar men depozıtarlyq qolhattarǵa 8,34%, aktsııalarǵa ınvestıtsııa salatyn qorlarǵa (ETF qorlar) 6,24% bólingen. Sońǵy 12 aıdaǵy kiristilik 10,95% boldy. Demek, BCC Invest portfeliniń negizgi bóligi oblıgatsııalar men memlekettik baǵaly qaǵazdarǵa tıesili.
1 qyrkúıekke deıin «Sentras Sekıýrıtız» basqarýyndaǵy qarajat 22,60 mlrd teńge boldy. Onyń portfelinde oblıgatsııalar basym: bankterdiń oblıgatsııalaryna 26,85%, qazaqstandyq kompanııalardyń korporatıvtik oblıgatsııalaryna 16,31%, kvazımemlekettik uıymdardyń oblıgatsııalaryna 12,57% salynǵan. Qarjy mınıstrliginiń memlekettik baǵaly qaǵazdary 7,21%, AQSh memlekettik oblıgatsııalary 8,53% boldy. Aktsııalar men depozıtarlyq qolhattardyń úlesi – Qazaqstanda 4,52%, shetelde 5,14%. Sońǵy 12 aıdaǵy kiristiligi 17,05% boldy. ıAǵnı resmı sanaty konservatıvti bolǵanymen, osy kezeńdegi kiristiligi bes IPB arasynda eń joǵary boldy.
Alatau City Invest – qalypty portfeldegi basqarýshy. Onyń basqarýyndaǵy zeınetaqy aktıvteri (1 qyrkıektegi jaǵdaı boıynsha) 24,12 mlrd teńge boldy. Portfeldiń 29,19%-y ETF qorlardyń úlesine tıesili, Qazaqstan kompanııalarynyń aktsııalary men depozıtarlyq qolhattary taǵy 14,80% alady. Bankterdiń oblıgatsııalary – 10,88%, Qazaqstan kompanııalarynyń korporatıvtik oblıgatsııalary – 6,46%, kvazımemlekettik uıymdardyń oblıgatsııalary – 4,64%. Memlekettik baǵaly qaǵazdardyń úlesi 9,36% boldy. Sońǵy 12 aıdaǵy kiristilik 13,91%. Sondyqtan Alatau City Invest portfelinde aktsııalardyń úlesi BCC Invest pen «Sentras Sekıýrıtızge» qaraǵanda joǵary.
Tansar Capital – bes kompanııanyń ishindegi eń shaǵyn basqarýshy. 1 qyrkúıekte onyń basqarýynda nebári 740 mln teńge boldy. Portfeldiń 52,95%-y ETF qorlarǵa, 15,67%-y Qazaqstan uıymdarynyń aktsııalary men depozıtarlyq qolhattaryna bólingen. Repo operatsııalarynyń úlesi 16,02%, al Qazaqstannyń memlekettik baǵaly qaǵazdary 11,05% boldy. Bul kompanııa zeınetaqy aktıvterin basqarýdy 2026 jylǵy 8 sáýirde bastaǵan. Sondyqtan onyń «sońǵy 12 aıdaǵy» kórsetkishi joq: basqarýdy bastaǵannan bergi kiristiligi 2,43%.
Portfelderge aktsııalar men oblıgatsııalardyń araqatynasy arqyly qarasaq, aıyrmashylyq odan da anyq kórinedi. Alatau City Invest pen Tansar Capital-de aktsııalarǵa baılanysty quraldardyń úlesi joǵary. Al BCC Invest, Halyk Finance jáne «Sentras Sekıýrıtız» oblıgatsııalarǵa kóbirek súıenedi. Memlekettik baǵaly qaǵazdardyń úlesi BCC Invest-te 28,55%, Tansar Capital-de 11,05%, Alatau City Invest-te 9,36%, Halyk Finance-te 9,79%, «Sentras Sekıýrıtızde» 7,21% boldy.
