Zeınet jasy jaqyndaǵan qyzmetkerdi jumystan shyǵarýǵa bola ma

Bul týraly QR Eńbek jáne halyqty áleýmettik qorǵaý mınıstrligi Memlekettik eńbek ınspektsııasy komıtetiniń Astana qalasy boıynsha departamentiniń basshysy Erlan Ismaǵulov túsindirdi.

Onyń aıtýynsha, zeınet jasynyń jaqyndaýy qyzmetkerdiń eńbek quqyǵyn shekteýge nemese ony jumystan shyǵarýǵa negiz bola almaıdy. Zańda zeınetke shyǵýyna birneshe jyl qalǵan barlyq qyzmetkerge birdeı qoldanylatyn arnaıy mártebe de joq.

— Zańnamada zeınetke shyǵýyna birneshe jyl qalǵan barlyq qyzmetkerge arnaıy mártebe berip, qosymsha kepildikterdi avtomatty túrde qoldaný kózdelmegen. Zeınet jasyna jaqyndaýdyń ózi jumystan shyǵarýǵa negiz bola almaıdy, — dedi ol.

Demek, zeınetke shyǵýǵa eki nemese úsh jyl qalýy qyzmetkerge avtomatty túrde arnaıy mártebe bermeıdi. Degenmen zeınet jasyna tolýyna eki jyldan az ýaqyt qalǵan qyzmetkerlerge zańda arnaıy kepildik qarastyrylǵan.

Zeınetke eki jyl qalǵanda qandaı kepildik bar

Eńbek kodeksiniń 53-babyna sáıkes, zeınet jasyna tolýyna eki jyldan az ýaqyt qalǵan qyzmetkerdi qyzmetkerler sany nemese shtaty qysqarǵan kezde komıssııanyń oń sheshiminsiz jumystan shyǵarýǵa bolmaıdy.

Bul talap qyzmetkerdiń biliktiligi jetkiliksiz bolǵandyqtan atqaratyn laýazymyna nemese oryndaıtyn jumysyna sáıkes kelmeýine baılanysty eńbek shartyn buzǵan kezde de qoldanylady.

— Mundaı jaǵdaıda eńbek shartyn buzý úshin jumys berýshi men qyzmetkerler ókilderiniń teń sanynan qurylǵan komıssııanyń oń sheshimi qajet, — dedi Erlan Ismaǵulov.

Demek, zeınetke shyǵýyna eki jyldan az ýaqyt qalǵan qyzmetkerdi múlde qysqartýǵa bolmaıdy degen sóz emes. Jumys berýshi mundaı sheshim qabyldasa, zańda belgilengen tártipti saqtap, komıssııanyń oń sheshimin alýǵa tıis.

Budan bólek, ujymdyq shartta nemese jumys berýshiniń basqa qujattarynda qosymsha kepildikter belgilenýi múmkin.

Zeınet jasyna tolǵanda eńbek sharty qalaı buzylady

Zeınet jasyna jaqyndaý men zeınet jasyna tolýdyń quqyqtyq máni bólek. Zeınetke shyǵýǵa az ýaqyt qalýynyń ózi eńbek shartyn buzýǵa negiz bolmaıdy. Al qyzmetker Áleýmettik kodekste belgilengen zeınet jasyna tolǵan kezde eńbek shartyn buzýǵa jol beriledi.

Bul tártip Eńbek kodeksiniń 52-baby 1-tarmaǵynyń 24-tarmaqshasynda kózdelgen.
Alaıda zeınet jasyna tolǵan qyzmetkermen eńbek shartyn buzǵan kezde de jumys berýshi zańda belgilengen talaptardy saqtaýǵa mindetti.

— Jumys berýshi qyzmetkerge eńbek sharty buzylatyn kúnge deıin keminde bir aı buryn habarlaýǵa tıis. Sondaı-aq eńbek, ujymdyq sharttarda jáne (nemese) jumys berýshiniń aktisinde belgilengen mólsherde ótemaqy tólenedi, — dedi Erlan Ismaǵulov.

Sondyqtan zeınet jasyna jaqyndaýdyń ózi jumystan shyǵarýǵa sebep emes. Al qyzmetker zeınet jasyna tolǵan kezde eńbek shartyn buzýǵa jol beriledi, biraq jumys berýshi zańda belgilengen talaptardy saqtaýǵa mindetti.

Jasyna qarap eńbekke jaramsyz deýge bola ma

Egde jastaǵy qyzmetkerlerdiń qaýipsiz jaǵdaıda eńbek etýge, eńbeginiń qorǵalýyna jáne eńbek jaǵdaıy týraly shynaıy aqparat alýǵa quqyǵy bar.
Eger qyzmetkerdiń densaýlyǵy belgili bir jumysty atqarýǵa múmkindik bermese, jumys berýshi ony óz betinshe eńbekke jaramsyz dep tanı almaıdy.

— Mundaı sheshim jumys berýshiniń pikirine emes, medıtsınalyq qorytyndyǵa súıenip qabyldanýǵa tıis. Qyzmetkerdiń jasy ony eńbekke jaramsyz dep tanýǵa negiz bola almaıdy, — dedi ol.

Qyzmetker quqyǵy buzylsa, ne isteý kerek

Eńbek kodeksiniń 6-babynda eńbek salasynda jasyna baılanysty kemsitýge tyıym salynǵan.

Eger qyzmetker zeınet jasy jaqyndaǵany úshin eńbek quqyǵy shekteldi dep eseptese, jumys berýshiniń áreketine nemese áreketsizdigine shaǵymdana alady.

— Qyzmetker óz quqyǵyn zańda tyıym salynbaǵan barlyq tásilmen qorǵaýǵa quqyly. Zeınet jasyna jaqyndaý onyń eńbek quqyǵyn shektemeıdi, — dedi Erlan Ismaǵulov.

Aıta keteıik, buǵan deıin shtat qysqarǵan jaǵdaıda qyzmetkerdiń qandaı quqyqtary bar ekenin jazǵan edik.