Veterınarlardyń jalaqysy keminde 420 myń teńge bolady: járdemaqy somasy da artady
ASTANA. KAZINFORM — Búgin Quryltaıdyń jalpy otyrysynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine veterınarııa máseleleri boıynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasy birinshi oqylymda maquldandy.
Atalǵan qujatty depýtattar veterınarııa salasyndaǵy qoldanystaǵy zańnamany odan ári jetildirý, veterınarııalyq mamandardyń áleýmettik qorǵalýyn arttyrý, veterınarııalyq salaýattylyq pen tamaq ónimderiniń qaýipsizdigin qamtamasyz etý maqsatynda ázirledi. Zań jobasynda kelesi negizgi baǵyttar boıynsha birqatar ózgeris pen tolyqtyrý eskerilgen.
Atap aıtqanda, zań jobasynyń erejelerin iske asyrýǵa memlekettik bıýdjetten jyl saıyn shamamen 27 mlrd teńge bólý josparlanǵan.
Birinshiden, memlekettik basqarý deńgeıleri arasyndaǵy ókilettikterdi ajyratý jáne veterınarııalyq uıymdardyń fýnktsııalaryn naqtylaý qarastyrylǵan:
— Respýblıkalyq epızootııaǵa qarsy jasaq veterınarııalyq preparattardyń aınalymyna baılanysty qyzmetterdiń tolyq keshenin, sondaı-aq alyp qoıylatyn jáne joıylatyn aýrý maldardyń, maldan alynatyn ónimder men shıkizattyń qunyn ıelerine óteý fýnktsııalaryn júzege asyrady;
— Veterınarııalyq baqylaý jáne qadaǵalaý komıtetiniń qaraýynda epızootııalyq oshaqtardy tekserý, veterınarııa salasynda lıtsenzııalar men ruqsattardy berý qamtylady;
— Veterınarııa jónindegi ulttyq referenttik ortalyq veterınarııalyq preparattardy óndirý salasyndaǵy saraptamalyq qyzmetti júzege asyrady.
Veterınarııalyq dárigerlerdiń mártebesin kóterý
— Veterınarııa mamandyǵynyń, ásirese aýyldyq jerlerde, tartymdylyǵynyń jetkiliksizdigi kadr tapshylyǵyna, jumys istep júrgen mamandarǵa túsetin júktemeniń artýyna jáne veterınarııalyq is-sharalardyń ýaqtyly júrgizilýine keri áserin tıgizip jatyr. Osy máselelerdi sheshý maqsatynda zań jobasynda veterınarııa mamandaryn áleýmettik jáne kásibı qoldaý sharalaryn edáýir jaqsartý kózdeldi. Qazir veterınarııa mamandarynyń ortasha jalaqysy shamamen 220 myń teńge. Zań qabyldanǵan jaǵdaıda, jalaqyny kem degende 420 myń teńgege deıin arttyrý eskerilgen, — dedi Quryltaıdyń Agrarlyq máseleler, ekologııa jáne tabıǵı resýrstar komıtetiniń tóraǵasy Serik Egizbaev.
Onyń aıtýynsha, zań jobasynda veterınarııa mamandaryna keminde eki laýazymdyq aılyqaqy mólsherinde saýyqtyrýǵa járdemaqy tóleı otyryp, jyl saıynǵy aqyly eńbek demalysyna shyǵý kepildikteri usynyldy. Ǵylymı dárejesi úshin qosymsha aqylar: ǵylym kandıdatyna — aılyq eseptik kórsetkishtiń 17 eselengen mólsherinde, ǵylym doktoryna — negizgi jumys orny boıynsha aılyq eseptik kórsetkishtiń 34 eselengen mólsherinde qosymsha aqy tóleý qarastyrylǵan. Munymen qosa, mamandardy arnaıy kıimmen qamtamasyz etý kózdelgen.
Sonymen qatar veterınarııalyq dárigerlerdiń quqyqtary men kásibı múddelerin qorǵaý, olardy esepke alý, biliktiligin arttyrý maqsatynda veterınarııa salasyndaǵy qoǵamdyq uıym nysanynda veterınarııalyq palata qurý eskerilgen.
Baqylaýdy kúsheıtý
Depýtat Serik Egizbaevtyń sózine qaraǵanda, tamaq ónimderiniń qaýipsizdigin qamtamasyz etý maqsatynda zań jobasynda maldan alynatyn ónimder men shıkizatty ótkizetin saýda obektilerinde memlekettik veterınarııalyq-sanıtarııalyq baqylaý men qadaǵalaýdy turaqty negizde júrgizý usynyldy.
— Veterınarııalyq salaýattylyqty qamtamasyz etý jáne mal basyn esepke alýdyń durystyǵyn arttyrý jóninde ýaqtyly sharalar qabyldaý maqsatynda jeke jáne zańdy tulǵalardyń maldy ótkizý jáne soıý týraly, sondaı-aq olardy sáıkestendirý buıymdarynyń joǵalǵany nemese búlingeni týraly habarlaý merzimderin saqtaý jónindegi mindetteri belgilenedi, — dedi depýtat.
Budan bólek, veterınarııalyq preparattardyń aınalymy rásimin Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqtyń qujattaryna sáıkes keltirý qarastyrylǵan. Zań jobasynda veterınarııalyq preparattardyń aınalymyn baqylaý jónindegi farmatsevtıkalyq ınspektsııa qurý kózdeledi. Bul norma veterınarııalyq preparattardyń sapasy men qaýipsizdigin arttyrýǵa, olardy óndirýge qoıylatyn biryńǵaı talaptardy qamtamasyz etýge, sondaı-aq óndirýshilerdiń jaýapkershiligin kúsheıtýge múmkindik beredi.
Depýtat Bota Eleýsizovanyń aıtýynsha, zań jobasynyń negizgi erejelerine qosymsha retinde, onymen jumys isteý barysynda depýtattar memlekettik veterınarııalyq-sanıtarııalyq baqylaý men qadaǵalaýdy kúsheıtýge, mal aýrýlarynyń aldyn alý tıimdiligin arttyrýǵa jáne ónim qaýipsizdigi men adam densaýlyǵyn qorǵaýǵa baǵyttalǵan mańyzdy túzetýler engizdi. Atap aıtqanda, mal soıý nysandaryna, ónim men shıkizat saqtaý oryndaryna, veterınarııa salasyndaǵy kásipkerlik sýbektilerine jáne bıýdjetten qarjylandyrylatyn is-sharalarǵa qatysty baqylaýdy Kásipkerlik kodeksiniń normalaryn qoldanbaı, tikeleı salalyq zańnama aıasynda júzege asyrý usynyldy.
— Tasymaldanatyn nysandardyń qaýipsizdigi men qadaǵalanýyn qamtamasyz etý sharalary kúsheıtiledi. Sonymen qatar, veterınarııalyq qujattarsyz tasymaldanatyn ónimderdi tekserý, dıagnoz qoıý nemese saraptama júrgizý kezeńinde ýaqytsha alyp qoıý múmkindigi qarastyrylýda. Ónim aınalymynyń barlyq kezeńinde qaýipsizdikti qamtamasyz etý maqsatynda qoǵamdyq tamaqtandyrýǵa arnalǵan aýyl sharýashylyǵy janýarlaryn arnaıy belgilengen nysandardan tys jerde soıýǵa tyıym salynady, — dedi Bota Eleýsizova.
Maldyń asa qaýipti aýrýlaryna kúdik týyndaǵan jaǵdaıda, naqty dıagnoz qoıylǵanǵa nemese karantın engizilgenge deıin ýaqytsha veterınarııalyq sharalardy (janýarlardy oqshaýlaý, soıýdy, saqtaýdy, tasymaldaýdy toqtata turý) qoldaný kózdelgen. Sondaı-aq, veterınarııa salasyndaǵy sýbektilerdiń jaýapkershiligi artady: uıymdastyrylǵan sharýashylyqtardyń shtatynda mindetti túrde veterınarııalyq dárigerdiń bolýy nemese ony tartý talap etiledi. Veterınarııalyq-sanıtarııalyq saraptamany júzege asyrýǵa arnalǵan lıtsenzııanyń kishi túrleri qyzmet túrine (et, sút, balyq, jumyrtqa jáne t. b.) qaraı naqtylanady.
Veterınarııa salasyn tsıfrlandyrý
Orny aýystyrylatyn obektilerdiń qadaǵalanýyn qamtamasyz etý, esepke alý men eseptilikti jetildirý, sondaı-aq veterınarııalyq qyzmetti avtomattandyrý maqsatynda veterınarııa salasynda tsıfrlyq júıeni qurýdyń jáne onyń jumys isteýiniń negizgi baǵyttary bekitiledi. Júıede veterınarııa salasyndaǵy sýbektiler men obektiler, júrgiziletin veterınarııalyq is-sharalar, memlekettik veterınarııalyq-sanıtarııalyq baqylaý men qadaǵalaýdy júzege asyrý, veterınarııalyq qyzmet isiniń ózge de baǵyttary týraly málimetter qamtylady.
Buǵan deıin qazaq jylqyny qalaı emdegeni jaıynda, dala veterınarııasynyń qupııasy týrasynda maqala jarııalaǵan edik.
