Ýtılalym men EcoQolday «Taza Qazaqstan» aktsııasyna qanshalyqty úles qosty
ASTANA. KAZINFORM — Memleket basshysy elimizdiń árbir azamaty «Taza Qazaqstanda» jaıly ómir súrýi kerek ekenin únemi aıtyp keledi. «Taza Qazaqstan» — jaı ǵana uran emes, shyn máninde elimizdiń tazalyǵy, órkenıetti bolashaqqa aparatyn dańǵyl jol degen sóz. Osy oraıda «Jasyl damý» AQ ókili Nurjan Dúısebaı ekologııalyq ınfraqurylym jobalaryna qatysty túsinik berdi.
Ýtılalym qarajatynan qansha joba iske asyryldy?
— «Jasyl damý» Memleket basshysynyń «Taza Qazaqstan» respýblıkalyq ekologııalyq aktsııasyn iske asyrýǵa belsendi qatysyp keledi. Pılottyq jobalar aıasynda mektepterde qaldyqtardy bólek jınaýǵa arnalǵan konteınerler ornatyldy, sondaı-aq ulttyq parkterde konteınerler, aqparattyq materıaldar jáne fandomattar qoıylyp, ekologııalyq ınfraqurylym qurý jobalary qarjylandyryldy. Bul jobalar qoǵam tarapynan oń qoldaý tapqandyqtan, jumystar endi búkil el boıynsha jalǵasady. Elimizdiń 15 óńirindegi 775 mektepte ekologııalyq bilim berý jobalaryn, sondaı-aq 5 ulttyq parkte ekologııalyq mádenıetti damytý jobalaryn júzege asyrylyp jatyr, — dedi Nurjan Dúısebaı.
Jalpy, kádege jaratý qarajatynyń baǵyty QR Ekologııalyq kodeksimen rettelgen.
Qazaqstan Úkimeti baǵdarlamany bastamashylyq etken kúnnen bastap kádege jaratý baǵyty boıynsha barlyǵy 373,8 mlrd teńge somasyna 61 joba málimdeldi, onyń ishinde osy ýaqytta 116,039 mlrd teńge somasyna 30 joba qarjylandyryldy. Bul rette, 2024 jyly — 4 kásiporynǵa, 2025 jyly — 21 zaýytqa, al bıyl jarty jylda 5 kásiporynǵa qarajat bólindi. Olar negizinen qaldyqtar jınaý men suryptaý, óńdeý jáne kádege jaratýǵa arnalǵan.
EcoQolday aıasynda qansha qaldyq qaıta óńdeldi?
Eske salsaq, Qazaqstanda qaldyqtardy jınaý, tasymaldaý jáne qaıta óńdeý úderisin jeńildetýge baǵyttalǵan EcoQolday mobıldik qosymshasy 2024 jyldyń qyrkúıek aıynan bastap qoldanysqa engizildi.
— Búginde Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń «Taza Qazaqstan» ekologııalyq bastamasy aıasynda «Jasyl damý» AQ ózine júktelgen mindetterdi júıeli túrde júzege asyryp keledi. Qaıta óńdeý salasyn qoldaýdyń bir mańyzdy tetigi — EcoQolday mobıldi qosymshasy. Qazirgi kezde osy júıe aıasynda kásiporyndarmen 109 kelisim jasalyp, 162 myń tonnadan astam qaldyq qaıta óńdeldi. Qaıta óńdeýshi kásiporyndarǵa 5,2 mlrd teńge kóleminde tólem jasaldy, ıaǵnı, bizdiń maqsatymyz — qaldyqtardy jınaýdan bastap, olardy suryptaý, qaıta óńdeý jáne daıyn ónim shyǵarýǵa deıingi tolyq óndiristik tizbekti qalyptastyrý. Bul, bir jaǵynan, polıgondarǵa túsetin júktemeni azaıtsa, ekinshi jaǵynan, qaldyqtardy qaıtadan ekonomıkalyq aınalymǵa engizýge múmkindik beredi, — dedi N. Dúısenbaı.
Onyń aıtýynsha, 2026 jylǵy 11 qyrkúıektegi jaǵdaı boıynsha EcoQolday aqparattyq júıesine (AJ) 179 kompanııa ótinim berdi. Onyń ishinde: jınaýshylar — 123; qaıta óńdeýshiler — 32; tolyq tsıkldi kásiporyndar — 24.
Sonymen qatar, EcoQolday aıasynda qaıta óńdeýge jiberilgen qaldyqtardyń jalpy kólemi 162,38 myń tonnany qurady. Sonyń arasynda:
— qaǵaz — 116,29 myń tonna;
— shyny — 33,99 myń tonna;
— shınalar — 10,21 myń tonna;
— plastık — 1,8 myń tonna;
— kombınatsııalanǵan materıaldardan jasalǵan qaldyqtar — 0,09 myń tonna.
Bul rette 2024 jyly — 11,07 myń tonna, 2025 jyly — 49,34 myń tonna, sondaı-aq 2026 jyldyń qańtar–tamyz aralyǵynda 101,97 myń tonna qamtyldy.
Osyǵan deıin Qazaqstan Halyq Keńesiniń birinshi sessııasynda Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev «Taza Qazaqstan» jalpyulttyq qozǵalysy arqyly tutas ultymyzdyń bolmysyn ózgertip jatqanymyzdy aıtqan edi.
