Ulttyq mýzeı álemdik deńgeıdegi óner tarlanynyń kórmesin Ortalyq Azııada alǵashqy bolyp uıymdastyrdy (FOTO)
ASTANA. QazAqparat - Qazaqstan Respýblıkasy Ulttyq mýzeıinde qazirgi zamannyń eń áıgili músinshileriniń biri Tsadok Ben-Davıdtiń (Zadok Ben-David, Anglııa, London) «Tún ortasynyń arǵy beti» atty jeke kórmesi ashyldy.
Ortalyq Azııa aýmaǵynda tuńǵysh ret uıymdastyrylyp otyrǵan kórme Ulttyq mýzeıdiń Zamanaýı zaldarynda 2014 jyldyń 26 qyrkúıegi men 5 jeltoqsany aralyǵynda ótedi.
Ekspozıtsııa 3 ınstallıatsııadan jáne músinnen turady. Árbir ınstallıatsııa sýretshiniń aqıqatqa aınalǵan oıy men qııalynyń kókjıegin kórsetip, ónersúıer qaýymdy biregeıligimen tań qaldyrady.
«Búgin brıtandyq ataqty músinshi Tsadok Ben-Davıdtiń «Tún ortasynyń arǵy beti» atty jeke kórmesiniń ashylýyna jınalyp otyrmyz. Músinshiniń jeke kórmeleri dúnıejúzi boıynsha únemi myńdaǵan kórermen jınaıdy. Músinder jaratýshysy atanǵan Ben-Davıd myrzanyń kórmeleri Italııada, Germanııada, Qytaıda, Ońtústik Koreıada, AQSh-ta, Sıngapýrde, Ýkraınada tabysty ótken. Eýropa men Shyǵys Azııanyń, AQSh-tyń, Izraıldiń, Avstralııanyń bedeldi mýzeıleri men jeke óner kollektsıonerleri onyń týyndylaryn qurmetpen qaraıdy.
Ulttyq mýzeı álemdik deńgeıdegi óner tarlanynyń kórmesin Ortalyq Azııa memleketteriniń arasynda birinshi bolyp uıymdastyryp otyrǵanyn maqtan tutady», - dedi Ulttyq mýzeıdiń dırektory D.Myńbaı kórmeniń ashylý saltanatynda.
Óz kezeginde músinshi Tsadok Ben-Davıd: «Ulttyq mýzeıdiń ujymyna rızashylyǵyn jetkizip : «Meniń kórmemdi qoldaǵandardyń barlyǵyna, onyń ishinde Ulttyq mýzeıdiń dırektoryna jáne menimen 3 apta birge jumys istegen mýzeı qyzmetkerlerine alǵys bildiremin. «Tún ortasynyń arǵy beti» atty kórmem mýzeıde tuńǵysh ret uıymdastyrylyp otyr. Al «Qara alań» atty ınstallıatsııa mýzeılerdi 2007 jyldan beri aralap júr», - dedi.
«Blackfield» («Qara alań») ınstallıatsııasy kóz aldyńyzǵa tot baspaıtyn quryshtan oıylǵan 20100 dana ósimdik «egilgen» qumaıt jerdi elestetedi. Mundaǵy gúl jáne shóp beınesindegi qoldan boıalyp jasalǵan músinsheler HVIII-HIH ǵasyrlardaǵy vıktorıandyq entsıklopedııalardaǵy ósimdikterdiń kóshirmesi bolyp tabylady. Músinderdiń bir beti qara tústi bolsa, ekinshi beti san alýan tústerge aýysyp turady. Ómir men ólim qashanda jaqyn, qashanda birge. Tsadok Ben-Davıdtiń túsinigindegi tirshilik metafızıkasy osyndaı.
«The Other Side of Midnight» («Tún ortasynyń arǵy beti») ınstallıatsııasyn kórsetý úshin arnaıy «Qara bólme» jasaqtaldy. Bul jerge flýorestsentti túske boıalǵan 2000-daı kóbelek pen túrli jándikterden turatyn dıametri 3 metrlik dóńgelek ornalastyryldy. Ýltrafıolet sáýleleri astynda osy dóńgelekke «jan» bitkendeı bolady.
«Blackflowers» («Qara gúlder») ınstallıatsııasy alıýmınııden oıyp qolmen jasaǵan 22 gúlden turady. «Blackflowers» - «Blackfield» ınstallıatsııasynyń metonımııalyq jalǵasy ispetti. Munda sýretshi belgili bir gúlderdi adam boıymen birdeı bıiktikke deıin úlkeıtken. Músinderdiń qoıý qara túsi, sondaı-aq olardyń jińishke ári názik sulbasy - sýretshiniń oıyna baǵynǵan.
Osy ınstallıatsııalardy jasaý úshin sýretshige 10 adam assıstent boldy. Olar Zadok Ben-Davıdpen birge 3 jyl tynymsyz eńbek etti.
Tsadok Ben-Davıd 1949 jyly Iemende dúnıege kelgen. Bala kezinde ata-anasymen birge Izraılge qonys aýdarǵan. Ierýsalımdegi Betsalel Ulttyq óner akademııasynda (Bezalel Academy of Arts) bilim alǵan. Keıin Redıng ýnıversıtetin (Design University of Reading) jáne Áýlıe Martın atyndaǵy Ortalyq óner jáne dızaın kolledjin (Central Saint Martins College of Art and Design) támamdap, oqýyn Anglııada jalǵastyrǵan. Qazir sýretshi Londonda jumys isteıdi.
Sýretshiniń jeke kórmeleri Londonnan Ońtústik Koreıaǵa deıin dúnıejúzinde únemi joǵary deńgeıde ótedi. Muny kórmege kelýshiler sanynan ańǵarýǵa bolady.
1988 jyly Venetsııada ótken halyqaralyq zamanaýı óner bıennalesine ol Izraıl atynan qatysty.
2008 jyly Pekınde ótken jazǵy Olımpıada oıyndarynyń resmı músinshisi retinde tańdaldy.
Ben-Davıd Tsadok - kóptegen marapattar men syılyqtardyń laýreaty: Portýgalııada ótken 14-shi Halyqaralyq bıennaleniń (2007) Birinshi júldesin; Tel-Avıv mýzeıiniń músin ónerindegi jetistikteri úshin syılyǵyn (2005) ıelengen.
Tsadok Ben-Davıdtiń jasaǵan músinderi ıAd va-Shem memorıaldyq keshenindegi (Izraıl) Partızan panoramasynyń naq ortasynda ornalasqan. Sońǵy birneshe jyl ishinde Ben-Davıdtiń shyǵarmalary Italııa, Germanııa, Qytaı, Ońtústik Koreıa, AQSh, Sıngapýr, Ýkraınada kórsetildi. Onyń shyǵarmalary Eýropa, Shyǵys Azııa, AQSh, Izraıl, Avstrııanyń memlekettik jáne jeke kollektsııalaryna engen. Tsadok Ben-Davıd dúnıe júzinde keń tanylǵan jáne kópshilik moıyndaǵan ózindik kórkem stılin qalyptastyrǵan.
