Úlken androndyq kollaıder rekord ornatty

Ol tuńǵysh ret proton shoǵyrlaryn jobalyq qýattyń jartysyna deıin aıdady, dep habarlaıdy RSN agenttigi.

Josparǵa sáıkes, ǵalymdar jaqyn kúnderi bólshekterdi bir-birine qarsy soǵady. Ol protsesten týyndaıtyn energııa 7 teraelektronvoltty quraıtyn bolady, deıdi ǵalymdar.

Jenevanyń mańynda, shveıtsarııa-frantsýz shekarasynda salynǵan kollaıder proton shoqtaryn qarsy kúshpen aıdaıtyn kúrdeli keshen. 100 metr tereńdikke salynǵan 27 shaqyrymdyq sheńberden turatyn qurylysta proton shoqtaryn aıdaý úderisin 53 joǵary magnıt ótkizgishi basqarady. 2008 jyldyń qyrkúıek aıynda alǵash iske qosylǵan kezde, kollaıderdiń magnıt júıesinen aqaýlar tabylǵan edi. Sonyń saldarynan jóndeý jumystaryn júrgizý úshin kollaıderdiń jumysy toqtatylǵan bolatyn. Kollaıder byltyr qarasha aıynda qaıta iske qosyldy.