Úkimette balalardyń jazǵy demalysyn uıymdastyrý, ınklıýzıvti bilim berýdi damytý máseleleri talqylandy
ASTANA. KAZINFORM – QR Premer-mınıstriniń orynbasary – mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaevanyń tóraǵalyǵymen Úkimette balalardyń jazǵy demalysyn uıymdastyrý jáne ınklıýzıvti bilim berýdi damytý máseleleri jóninde keńes ótti.
Keńeste birinshi kezekte balalardyń jazǵy demalysyn uıymdastyrý máselesi qaraldy. Búginde saýyqtyrý is-sharalarymen 3 mln 363 myń bala qamtylǵan. Erekshe bilim berý qajettilikteri bar balalarǵa aıryqsha kóńil bólinýde. Qazirgi ýaqytta osy sanattaǵy 72,8 myń bala jazǵy demalys jáne saýyqtyrý is-sharalarymen qamtyldy.
Sonymen qatar elimizde jumys istep turǵan 174 balalar saýyqtyrý ortalyǵynyń 104-i lıtsenzııa alǵan. Lıtsenzııalaý jumysyn jeti oblys, sondaı-aq Shymkent jáne Almaty qalalary ǵana tolyq aıaqtady. Al Almaty oblysynda nebári tórt, Túrkistan oblysynda úsh ortalyq lıtsenzııa alǵan. Abaı oblysynda osy ýaqytqa deıin birde-bir ortalyq bilim berý jáne saýyqtyrý qyzmetin júzege asyrýǵa lıtsenzııa almaǵan.
Balalar saýyqtyrý ortalyqtarynyń qyzmetin tekserý qorytyndylary men qabyldanǵan sharalar týraly densaýlyq saqtaý mınıstri Aqmaral Álnazarova baıandady. Qazirgi ýaqytta 87 balalar saýyqtyrý ortalyǵynda tekserý júrgizilýde, onyń 26-sy aıaqtalǵan. Tekserý qorytyndysy boıynsha 20 ortalyqtan zańbuzýshylyqtar anyqtaldy. Kúnniń ystyǵyna baılanysty tamaqtaný sapasy men taǵam qaýipsizdigine erekshe nazar aýdaryldy.
Qostanaı oblysyndaǵy «Svetofor» balalar saýyqtyrý ortalyǵyna qatysty jaǵdaı jeke qaraldy. Sanıtarlyq talaptardyń buzylýyna baılanysty ortalyqtyń qyzmeti toqtatyldy.
Balalardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý sharalary týraly tótenshe jaǵdaılar vıtse-mınıstri Kegen Tursynbaev baıandady. Onyń aıtýynsha, sý aıdyndaryndaǵy qaýipsizdikke, sonyń ishinde balalardyń tyıym salynǵan jáne jabdyqtalmaǵan oryndarda sýǵa túsýine jol bermeýge erekshe nazar aýdarylyp otyr. Budan bólek, balalar saýyqtyrý ortalyqtarynda órt qaýipsizdigi sharalary kúsheıtildi. Nysandarǵa profılaktıkalyq tekserýler júrgizilip, balalar men qyzmetkerlerdi evakýatsııalaý boıynsha praktıkalyq sabaqtar men oqý-jattyǵýlar ótkizildi.
Іshki ister mınıstriniń orynbasary jazǵy kanıkýl kezinde balalardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý jumystary erekshe baqylaýda ekenin atap ótti. Parkterdi, skverlerdi, saýda-oıyn-saýyq ortalyqtary men sport nysandaryn patrýldeý baǵyttary kúsheıtildi. Balalardy uıymdasqan túrde tasymaldaý jáne alyp júrý máselelerine de aıryqsha kóńil bólinýde. Búginge deıin 5 myńnan astam alyp júrý sharasy uıymdastyryldy.
Máseleni qorytyndylaǵan Aıda Balaeva qaýipsizdik talaptarynyń múltiksiz saqtalýyn qatań baqylaýdy tapsyrdy. Tamaqtaný sapasyna, órt qaýipsizdigine, sondaı-aq balalardyń sý aıdyndary men demalys oryndaryndaǵy qaýipsizdigine erekshe nazar aýdarý qajettigin atap ótti. Sonymen qatar vıtse-premer balalar men tárbıeshiler arasynda qaýipsiz júris-turys qaǵıdalaryn saqtaý jónindegi profılaktıkalyq jáne túsindirý jumystaryn kúsheıtýdi tapsyrdy.
Keńeste qaralǵan ekinshi másele – ınklıýzıvti bilim berýdi damytý jaıy. Inklıýzıvti bilim berýdi damytýdyń 2026-2030 jyldarǵa arnalǵan vedomstvoaralyq keshendi josparynyń jobasyn oqý-aǵartý mınıstri Juldyz Súleımenova tanystyrdy.
Salalyq vedomstvo alǵash ret balany súıemeldeýdiń barlyq kezeńin qamtıtyn biryńǵaı besjyldyq jospar ázirledi. Onda erekshe bilim berý qajettilikterin erte anyqtaýdan bastap, bilim alý, áleýmettik beıimdeý jáne derbes ómirge daıarlaýǵa deıingi baǵyttar qamtylǵan. Qujat tórt bólimnen, 18 baǵyt pen 82 is-sharadan turady. Ony iske asyrýǵa 10 memlekettik organ men jergilikti atqarýshy organdar qatysady.
Infraqurylymdy damytýǵa erekshe basymdyq berilgen. Qazirgi ýaqytta elimizde 539 arnaıy uıym jumys isteıdi. Sonymen qatar 10 myńǵa jýyq bala psıhologııalyq-medıtsınalyq-pedagogıkalyq konsýltatsııanyń qorytyndysyn kútýde. Taǵy 16 myń bala túzetý jáne ońaltý qyzmetterin alý kezeginde tur. Budan bólek, mektep jasyndaǵy 17 myń bala nemese olardyń 12%-y úıde oqytylady.
Keńes sońynda Aıda Balaeva Oqý-aǵartý mınıstrligi múddeli memlekettik organdarmen birlesip aýqymdy daıyndyq jumystaryn júrgizgenin atap ótti.
Jalpy, ınklıýzıvti bilim berýdi damytýdyń 2026-2030 jyldarǵa arnalǵan keshendi josparynyń negizgi tásilderi qoldaý tapty.
Jazǵy demalysta balalar qaýipsizdigi kúsheıtilgenin jazǵan bolatynbyz.
