Úkimet Prezıdenttiń Ulttyq quryltaıdaǵy tapsyrmalaryn qalaı oryndaý kerektigin pysyqtaıdy
ASTANA. KAZINFORM — Búgin Úkimet otyrysy ótedi. Kún tártibine Memleket basshysynyń keshe Qyzylorda qalasynda ótken Ulttyq quryltaıda bergen tapsyrmalaryn oryndaý máselesi shyǵarylyp otyr.
Aıta keteıik, Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev Ulttyq quryltaıda Úkimetke kómirmen qýat óndirý isine Ulttyq joba ázirlep, 20 naýryzǵa deıin qabyldaýdy, «Samuryq-Qazyna» qorymen birge geologııalyq barlaý jumystaryn jandandyryp, jańa kómirsýtegi kenishteriniń ıgerilýin qamtamasyz etýdi, keıbir gıdrotehnıkalyq nysandardyń tıimdiligin arttyrý úshin ony senimgerlik basqarýǵa berý máselesin sheshýdi tapsyrdy. Sondaı-aq mádenıet, bilim berý, densaýlyq jáne ózge de negizgi salalarǵa qatysty birqatar naqty tapsyrma berdi. Memleket basshysynyń quryltaıdaǵy sóılegen sóziniń tolyq mátinimen myna sileme arqyly tanysa alasyzdar.
Esterińizge sala ketsek, ótken aptadaǵy Úkimet otyrysynda sýmen jabdyqtaý jáne sý burý júıelerin damytý, tsıfrlandyrý men sý únemdeý tehnologııalaryn engizý sharalary talqylandy. Sýmen jabdyqtaý jáne sý burý júıelerin damytý máselesi boıynsha baıandama jasaǵan Ónerkásip jáne qurylys vıtse-mınıstri Qýandyq Qajkenovtiń aıtýynsha, Memleket basshysynyń 2025 jyldyń sońyna deıin halyqty tolyǵymen aýyz sýmen qamtamasyz etý jónindegi tapsyrmasyna sáıkes, sýmen jabdyqtaý ınfraqurylymyn damytý boıynsha keshendi jumys júrgizildi.
Osy jyldary aralyǵynda bıýdjetten shamamen 835 mıllıard teńge, onyń ishinde arnaıy memlekettik qordan 132 mıllıard teńge bólinip, 1,6 myńnan astam joba iske asyryldy, ıaǵnı Úkimet tarapynan qarjylandyrý máselesi tolyǵymen sheshildi. Júrgizilgen jumystardyń nátıjesinde 34 qala men 756 aýyl ortalyq sý júıesimen qamtyldy. Sonymen qatar, jergilikti bıýdjet esebinen 699 aýylda keshendi blok-modýlder ornatyldy.
— Salystyrmaly túrde, 2021 jyly aýyl halqynyń 90 paıyzy jáne qala halqynyń 97,5 paıyzy sýmen jabdyqtaý qyzmetterine qol jetkizdi. Osylaısha, jergilikti atqarýshy organdardyń aqparatyna sáıkes, Memleket basshysynyń tapsyrmasy tolyq oryndalyp, elimizdegi 90 qala men 7,5 mıllıon turǵyny bar 6 087 aýyl aýyz sýmen 100 paıyz tolyq qamtamasyz etilip otyr, — dedi Qýandyq Qajkenov.
Onyń dereginshe, elimizdiń 45 qalasynda káriz tazartý qurylysy jańartylylyp, aldaǵy 3 jylda 3,6 mln-nan astam «aqyldy» sý esepteý qurylǵylary ornatylady.
Al Premer-mınıstrdiń orynbasary — Jasandy ıntellekt jáne tsıfrlyq damý mınıstri Jaslan Madıev «Smart Turmys» turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyǵynyń biryńǵaı tsıfrlyq platformasy ázirlenip jatqanyn aıtty.
— «Smart Turmys» turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyǵynyń biryńǵaı tsıfrlyq platformasy qalyptastyrylýda. Ol kommýnaldyq qyzmetter boıynsha azamattarǵa arnalǵan biryńǵaı ınterfeıske aınalady. Sonymen qatar, halyqqa qolaıly bolý jáne esep aıyrysýdyń ashyqtyǵyn arttyrý úshin biryńǵaı tólem qujatynyń modeli pysyqtaldy. Basty mindet — obektilerdi esepteý quraldarymen jáne derekterdi onlaın berý arqyly avtomattandyrylǵan júıelermen jaraqtandyrý, — dedi vıtse-premer.
Sý resýrstary jáne ırrıgatsııa mınıstri Nurjan Nurjigitovtiń aıtýynsha, elimizde 4 myńnan astam jerasty sý kózderi barlanǵan, olardyń bekitilgen paıdalaný qory jylyna 15,7 mıllıard tekshe metr shamasynda. Alaıda qazir bekitilgen qordyń bar bolǵany 7-10 paıyzy ǵana paıdalanylyp jatyr. Jerasty sýlary jetkilikti zerttelmegen, qorlardyń edáýir bóligi barlanbaǵan kúıde qalyp otyr.
— Osyǵan baılanysty, biz jerasty sýlaryn keshendi paıdalanýdyń tujyrymdamasyn ázirleýdi bastaımyz. Tujyrymdamanyń júzege asyrylýy jerasty sýlaryn ıgerýdiń tıimdiligin edáýir arttyrýǵa, halyqty jáne ekonomıka salalaryn utymdy ári turaqty sýmen qamtamasyz etýge, sondaı-aq eldiń sý qoryn saqtaý men damytýǵa yqpal etedi, — dedi mınıstr.
Aýyl sharýashylyǵy mınıstri Aıdarbek Saparov bıyl sýdy kóp qajet etetin daqyldardyń lımıti qalaısha bekitilgenin málim etti.
— Bıyl egis qurylymy sýdyń naqty lımıtine baılanysty bekitildi. Qyzylorda, Túrkistan jáne Jambyl oblysynda kezdesý ótkizip, túsindirý jumystary júrgizildi. Búginde Túrkistan jáne Qyzylorda oblystarynda kúrish pen maqtany ń egis alańdary bekitildi. Jalpy bıyl Qyzylorda oblysynyń kúrish alqaby ındıkator boıynsha 77 myń gektar bolý kerek edi. Taǵy 10 paıyz túsirip, 73 myń gektar dep bekittik. Al Túrkistan oblysynda 3,5 myń gektarǵa qysqardy, — dedi vedomstvo basshysy.
Otyrysty qorytyndylaǵan Premer-mınıstr Oljas Bektenov oblys ákimdikteriniń sýmen jabdyqtaýshy uıymdarmen jumysyn synady.
— Óńirlerden aýyzsý sapasy men jıi berilmeı qalýyna, sýmen jabdyqtaý jelileriniń tozǵanyna, jóndeý jumystary men iske qosý merzimderiniń sozylyp ketýine baılanysty shaǵymdar túsip jatyr. Jaqynda ǵana Oral jáne Temirtaý qalalarynyń turǵyndary sýdyń sapasyna qatysty másele kóterdi. Jalpy byltyr sýmen jabdyqtaý máselesi boıynsha memlekettik organdarǵa 70 myńǵa jýyq aryz-shaǵym tústi. Bul óńir ákimdikteri ne merdigerlermen, ne qyzmet kórsetýshi uıymdarmen qajetti jumys júrgizbeı otyrǵanyn kórsetedi, — dedi ol.
Sondaı-aq Úkimet basshysy tıisti memlekettik organdarǵa mynadaı naqty tapsyrmalar berdi:
— Ónerkásip jáne qurylys mınıstrligi ákimdiktermen birge jalpy sıpattaǵy transfertterdiń bólingen somalary men Energetıkalyq jáne kommýnaldyq sektorlardy jańǵyrtý jónindegi ulttyq joba aıasynda sýmen jabdyqtaý jáne sý burý jobalarynyń iske asyrylýyna júıeli túrde baqylaýdy qamtamasyz etýi tıis;
— Sý resýrstary mınıstrligi jyl sońyna deıin 142) aýyldyq eldi mekendi aýyz sýmen qamtamasyz etý deńgeıin jaqsartýǵa múmkindik beretin 12 jobany júzege asyrý sharalaryn qabyldaýy qajet;
— osy jyldyń 30 shildesine deıin Túrkistan oblysyndaǵy Shardara toptyq sý qubyryn paıdalanýǵa, 15 qarashasyna deıin Soltústik Qazaqstan oblysyndaǵy Presnov jáne Sokolov toptyq sý qubyrlaryn jańǵyrtý jumystaryn aıaqtaý kerek;
— Qarjy mınıstrligi respýblıkalyq bıýdjet aıasynda kózdelgen sýmen jabdyqtaý jobalaryn ýaqtyly qarjylandyrýdy qamtamasyz etýi tıis;
— Aýyl sharýashylyǵy, Sý resýrstary mınıstrlikteri, sondaı-aq Qyzylorda, Túrkistan jáne Jambyl oblystarynyń ákimdikteri sýdy kóp qajet etetin daqyldar boıynsha egis alqaptarynyń qurylymyn sýdy paıdalaný lımıtterine qatań sáıkestendire otyryp, bekitýi qajet;
— Sý resýrstary mınıstrligi fermerlerge sý berýge qatysty barlyq sharttardyń Egis alqaptarynyń qurylymyn ártaraptandyrý jónindegi jol kartasynyń ındıkatorlaryna sáıkes jasalýyn qamtamasyz etýi kerek;
— Mádenıet jáne aqparat mınıstrligi múddeli mınıstrliktermen jáne ákimdiktermen birlesip, sý resýrstaryn utymdy paıdalaný mádenıetin qalyptastyrý baǵytynda júıeli jumysty jalǵastyrýǵa tıis.