Úkimet Prezıdent Joldaýyn iske asyrý jónindegi Jalpyulttyq is-sharalar josparyn talqylaıdy
ASTANA. KAZINFORM — Búgin Úkimet otyrysy ótedi. Onda Mınıstrler kabınetiniń músheleri Memleket basshysynyń «Jańa tarıhı kezeńdegi Qazaqstannyń ózekti mindetteri» atty Joldaýyn júzege asyrý jónindegi Jalpyulttyq is-sharalar josparynyń jobasyn qarastyrady.
Odan bólek, kún tártibindegi taǵy bir másele — dári-dármekpen qamtamasyz etýdi jetildirý jónindegi sharalar.
Úkimet otyrysynyń qorytyndysy boıynsha baspasóz konferentsııasy ótedi. Onda QR densaýlyq saqtaý mınıstri Aqmaral Álnazarova jáne «SK-Farmatsııa» JShS basqarma tóraǵasy Nurlybek Asylbekov jýrnalıster suraǵyna jaýap beredi.
Eske salaıyq, buǵan deıin QR Prezıdenttik ortalyǵynda Memleket basshysynyń Qazaqstan halqyna Joldaýynyń negizgi baǵyttary talqylandy.
QR Prezıdenttik ortalyǵynyń dırektory Baqytjan Temirbolat Joldaýdy qoǵamdy jańǵyrtýdyń mańyzdy kezeńi dep baǵalady. Onyń aıtýynsha, qujat jańa Konstıtýtsııamen sabaqtasyp, eldiń ishki damýyndaǵy ózgerister men halyqaralyq jaǵdaıdy eskeredi.
— Joldaýdyń negizgi maqsaty — eldi aýqymdy jańǵyrtý. Onda Qazaqstandy Eýrazııanyń jetekshi logıstıkalyq ortalyǵyna aınaldyrý, energııa profıtsıtine qol jetkizý, sý tapshylyǵyn sheshý, «Halyqtyq qurylys» bastamasyn iske asyrý, jańa Azamattyq kodeks ázirleý, jasandy ıntellekt pen tsıfrlyq tehnologııalardy engizý jáne eń tómengi jalaqyny arttyrý mindetteri qamtylǵan, — dedi Baqytjan Temirbolat.
Al Quryltaı depýtaty ıÝlııa Kýchınskaıa Joldaýdaǵy basymdyqtardyń qoǵam suranysymen úndes ekenin atap ótti. Onyń sózinshe, Joldaý eldiń odan ári damý baǵyttaryn aıqyndaıdy. Infraqurylymdyq jáne áleýmettik-ekonomıkalyq mindetterdi oryndaý jańa saıası qurylymnyń tıimdiligin kórsetedi.
Sonymen birge, buǵan deıin qandaı dári-dármekterdi tegin alýǵa bolatynyn jazǵanbyz. Elimizde azamattardyń jekelegen sanaty ambýlatorııalyq em alý kezinde dári-dármekterdi tegin nemese jeńildikpen ala alady.
Ambýlatorııalyq dári-dármekpen qamtamasyz etýdi retteıtin negizgi qujat — Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstriniń 2021 jylǵy 5 tamyzdaǵy № QR DSM-75 buıryǵy. Qujatta belgili bir aýrýlary bar azamattardyń jekelegen sanatta tegin nemese jeńildikpen beriletin dárilik zattar men medıtsınalyq buıymdardyń tizbesi bekitilgen.
Máselen, júrek-qan tamyrlary aýrýlary bar naýqastardyń belgili bir sanatyna klopıdogrel, atsetılsalıtsıl qyshqyly, bısoprolol jáne amlodıpın sııaqty preparattar qarastyrylǵan.
Júıke júıesiniń jekelegen aýrýlary kezinde tizbege karbamazepın, lamotrıdjın, topıramat jáne levetıratsetam sııaqty epılepsııaǵa qarsy dáriler engizilgen.
Keıbir onkologııalyq jáne gematologııalyq aýrýlary bar naýqastarǵa ımatınıb pen dazatınıbti qosa alǵanda, arnaıy preparattar qarastyrylǵan. Sondaı-aq sozylmaly vırýstyq gepatıtterdi, ishektiń qabyný aýrýlaryn jáne sırek kezdesetin tuqym qýalaıtyn dertterdi emdeýge arnalǵan dárilik terapııa shemalary bar.
Bul — qoldanystaǵy tizbede kórsetilgen belsendi zattardyń mysaldary ǵana. Olar tıisti dıagnozy bar árbir naýqasqa mindetti túrde beriletin dárilerdiń ámbebap tizimi emes. Naqty preparatty, onyń dozasyn jáne ony berý sharttaryn resmı tizbe men dárigerdiń taǵaıyndaýy boıynsha tekserý qajet.
Dári-dármekpen qamtamasyz etý bekitilgen tizbege engizilgen aýrýlary bar azamattardyń jekelegen sanatyna qarastyrylǵan. Sozylmaly aýrýdyń bolýy naýqasqa dáriler avtomatty túrde tegin beriledi degendi bildirmeıdi.
Tegin dári-dármekti alý úshin aldymen naýqas ózi tirkelgen emhanaǵa júginýi kerek. Aýrýdyń túrine qaraı alǵashqy medıtsınalyq-sanıtarııalyq kómek dárigerinen nemese beıindi mamannan keńes alý qajet.
Dáriger naýqastyń jaǵdaıyn baǵalap, medıtsınalyq kórsetilimderdi tekseredi jáne tıisti negizder bolǵan jaǵdaıda em taǵaıyndaıdy. Eger qajetti preparat naqty jaǵdaı boıynsha bekitilgen tizbede bolsa, tıisti retsept rásimdeledi.
Sonymen qatar, buǵan deıin farmatsevtıka salasyndaǵy jaǵymdy jańalyqty jarııalaǵanbyz. Qazaqstanda dári-dármek baǵasy tómendedi, ıbýprofen 35%-ǵa arzandaǵan.
Elimizde 1,2 mlrd-qa jýyq dári-dármek qaptamasy tańbalanyp, onyń jartysy satylǵan. Tańbalaý júıesi dárilik zattardyń aınalymyn baqylaýǵa jáne dárihanalardaǵy baǵa ózgeristerin qadaǵalaýǵa múmkindik beredi.
Bul týraly ótken aptada Ortalyq kommýnıkatsııalar qyzmetinde ótken baspasóz máslıhatynda Saýda jáne ıntegratsııa vıtse-mınıstri Áset Núsipov málimdedi.
Onyń aıtýynsha, tańbalaý júıesi otandyq jáne ımporttyq dárilik zattardyń óndiris kólemin qadaǵalaýǵa, sondaı-aq olardyń satylymyna taldaý júrgizýge jol ashady.
Qazirgi ýaqytta Qazaqstanda kún saıyn 750 myńnan 960 myńǵa deıin dári-dármek qaptamasy satylady. Dárihanalardaǵy satylymnyń eń tómengi kórsetkishi jeksenbi kúnderi tirkeledi.
— Júıe preparattardyń óńirlerdegi qaldyqtaryn baqylaýǵa múmkindik beredi: qaı dárihanada, qaı óńirde, qaı eldi mekende tapshylyq nemese artyq qor bar ekenin anyqtaýǵa bolady. Platformanyń ózi aýytqýlardy anyqtap, talaptardyń buzylý jaǵdaılaryn kórsetýge múmkindik beredi, — dedi Áset Núsipov.
Mınıstrlik dári-dármekterdiń baǵasyn baqylaý úshin de atalǵan júıeni paıdalanyp otyr. Mysaly, 2025 jylǵy mamyrda elimizdegi dárihanalarda «Ibýprofen» dárilik zatynyń ortasha baǵasy 1460 teńge bolsa, bıyl qazan aıynda ol eń tómengi deńgeıge — 941 teńgege deıin tústi. Osylaısha, atalǵan preparattyń ortasha baǵasy 519 teńgege nemese shamamen 35,5%-ǵa tómendegen.
Eske salaıyq, buǵan deıin Merzimi ótken dárilerdiń 7,5 myń ret satylǵany anyqtalǵanyn jazǵanbyz.
