Úkimet kóleńkeli ekonomıkaǵa qarsy is-qımyl jónindegi keshendi jospardy bekitti
ASTANA. KAZINFORM — QR Úkimetiniń qaýlysymen 2026–2028 jyldarǵa arnalǵan kóleńkeli ekonomıkaǵa qarsy is-qımyl jónindegi keshendi is-sharalar jospary bekitildi.
Qujatqa sáıkes, Qazaqstan Respýblıkasynda 2030 jylǵa deıingi shaǵyn jáne orta kásipkerlikti damytý tujyrymdamasy aıasynda kóleńkeli ekonomıkanyń jalpy ishki ónimdegi (JІÓ) úlesi 2026 jyly — 14,5%-dan, 2027 jyly — 14%-dan, al 2028 jyly — 13,8%-dan aspaýy tıis.
Qujatta kóleńkeli ekonomıkanyń eldiń ekonomıkalyq qaýipsizdigine tikeleı qater tóndiretini, shaǵyn jáne orta bıznestiń zańdy damýyn tejeıtini, kásipkerliktiń damýyna kedergi keltiretini, básekelestikti álsiretetini, ekonomıkalyq máselelerdi ýshyqtyratyny jáne memlekettik bıýdjettiń aıtarlyqtaı kólemdegi kirisinen aıyratyny jazylǵan.
Jospardyń negizgi baǵyttarynyń biri — tsıfrlandyrý. Osy maqsatta salyq, keden, eńbek jáne salalyq aqparattyq júıelerdiń derekterin salystyratyn tsıfrlyq platforma qurylmaq. Bul júıe zańsyzdyǵy bar nemese kúmándi shemalardy anyqtaıdy jáne olar ekonomıkanyń túrli salalary arasynda qalaı «kóshetinin» baqylaýǵa múmkindik beredi.
Keshendi jospar bes basym salany qamtıdy:
• densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik qyzmetter;
• saýda;
• bilim berý;
• qurylys;
• aýyl sharýashylyǵy.
Sonymen qatar, bul túpkilikti bekitilgen tizim emes. Ekonomıkadaǵy zańsyzdyǵy bar ne kúmándi jańa aımaqtar anyqtalǵan jaǵdaıda, basym salalar tizimi tolyqtyrylýy múmkin.
Óndiristik sektorǵa kelsek, aýyl sharýashylyǵy, munaı-gaz salasy jáne qurylysta tsıfrlyq qadaǵalaý júıelerin engizý arqyly kóleńkeli aınalymdy qysqartý kózdelip otyr. Resýrstardy bólýdiń tsıfrlyq júıeleri men kedendik platformalardy biriktirý ónim tasymalyn tolyq baqylaýǵa múmkindik beredi.
Saýda jáne qyzmet kórsetý salasynda bazarlardy tsıfrlyq formatqa (Digital bazaar) kóshirý, taýarlardy tańbalaý júıesin keńeıtý jáne aktsızdeletin ári áleýmettik mańyzy bar taýarlardyń aınalymyn avtomatty baqylaý josparlanǵan. Bul esepke alynbaǵan taýar aınalymy men kontrafaktilik ónim kólemin azaıtýǵa yqpal etedi.
Áleýmettik salada (densaýlyq saqtaý men bilim berý) qyzmetterdi avtomatty túrde rastaý, baǵa monıtorıngi jáne komplaens-aýdıt júıelerin engizý jalǵan operatsııalar men bıýdjet qarajatyn maqsatsyz paıdalaný syn-qaterlerin tómendetedi.
Sonymen qatar, adam faktoryn azaıtý jáne rásimderdi avtomattandyrý arqyly sybaılas jemqorlyq syn-qaterlerin qysqartý kózdelgen.
Іs-sharalar Ekonomıkalyq yntymaqtastyq jáne damý uıymynyń (EYDU) mynadaı qaǵıdattaryna sáıkes iriktelgen:
• onlaın rejımge barynsha sáıkes derekterdi paıdalaný;
• syn-qaterlerdi aldyn ala anyqtaý;
• bızneske qysym kórsetý emes, erikti túrde zańdastyrýǵa yntalandyrý;
• josparlanatyn nátıjelerge negizdelgen basqarý.
Sonymen qatar, keshendi jospardy ázirleý barysynda bızneske jańa mindettemeler júkteıtin nemese retteýdi kúsheıtetin sharalar engizilmegen.
Ekonomıkalyq aınalymdardyń ashyqtyǵyn arttyrý elde neǵurlym boljaýǵa bolatyn ári básekege qabiletti ekonomıkalyq orta qalyptastyrýǵa múmkindik beredi.
Keshendi jospardy iske asyrýda tsıfrlandyrý negizgi qural bolady. Sonymen birge, jasandy ıntellekt tehnologııalary jospardyń oryndalýyn baqylaýǵa jáne belgilengen kórsetkishterge qol jetkizý deńgeıin baǵalaýǵa paıdalanylmaq.
Jospardy iske asyrý nátıjesinde 2028 jylǵa qaraı kóleńkeli (baqylanbaıtyn) ekonomıkanyń JІÓ-degi úlesin 13,8%-ǵa deıin tómendetý kózdelip otyr.
Qaýly qol qoıylǵan kúnnen bastap kúshine enedi.
Aıta keteıik, buǵan deıin Úkimet memlekettik uıymdardyń qurylymyn ózgertetinin, qaı mekemeler biriktirilip, qaısysy taratylatynyn jazǵanbyz.
