Úkimette kezekti otyrys ótti
ASTANA. QazAqparat - Seısenbide ótken kezekti jıynda Úkimet músheleri bıylǵy jyldyń І toqsanyndaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damý jáne respýblıkalyq bıýdjettiń atqarylý qorytyndylaryn talqylady.
Kún tártibine shyǵarylǵan negizgi taqyryp - bıylǵy І toqsandaǵy áleýmettik-ekonomıkalyq damý qorytyndysy bolatyn. Bul boıynsha baıandaǵan ulttyq ekonomıka mınıstri Tımýr Súleımenov Qazaqstan ekonomıkasynda ótken jyldyń І jartyjyldyǵynda qatty baıqalǵan syrtqy jaǵymsyz áserler qazir tolyǵymen joıylǵanyn atap ótti. Osyǵan oraı, Qazaqstan ekonomıkasynyń jańa syrtqy jaǵdaılarǵa beıimdelý kezeńiniń aıaqtalyp, qalpyna keltirý ósimine qaraı aýysqanyn atap aıtýǵa bolady. Aldyn-ala derekter boıynsha, 2017 jyldyń І toqsanynda eldiń ІJÓ 3%-ke ósken, al ótken jyldyń uqsas kezeńinde azǵantaı qysqarý baıqalǵan bolatyn. Ónerkásip, qurylys, kólik jáne saýda salalary ekonomıka ósiminiń draıverlerine aınaldy. Ónerkásip salasy 5,8%-ke ulǵaıtylyp, oń nátıjesin kórsetti, ótken 2016 jyldyń sáıkes kezeńinde 0,8%-ke tómendeý baıqalǵan bolatyn. Aǵymdaǵy jyldyń basynda taý-ken ónerkásibi de kórsetkishterdi jaqsarta túsip, ónerkásiptik óndiris qarqynynda úderisti jalǵastyrýda. ІJÓ ósimine aýyl sharýashylyǵyndaǵy óndiristiń 2,9%-ke artqany da oń áserin tıgizgen.
Bıyldyń І toqsanynyń qorytyndysy boıynsha memlekettik bıýdjet kiristeri josparlanǵan kórsetkishterden asty. Qarjy mınıstri Baqyt Sultanovtyń baıandaýynsha, memlekettik bıýdjet shyǵyndary 97% oryndaldy. «Respýblıkalyq bıýdjet boıynsha ıgerý 98%-ti qurady, bul jergilikti bıýdjetterge qaraǵanda jaqsyraq. Óńirlik bıýdjetter 97%-ke atqaryldy. Respýblıkalyq bıýdjet shyǵyndary 2 065 mlrd. teńgeni qurady. Bul bıyl jergilikti qarjy tıimsiz basqarylyp, ony josparlaýdyń sapasy tómendegenin bildiredi. Jergilikti bıýdjetterdiń shyǵystary 857 mlrd. teńgege ıgerildi. 27 mlrd. teńge oryndalmady. Óńirlerdiń shottaryndaǵy qaldyqtar 339 mlrd. teńgeni qurap, jyl basymen salystyrǵanda eki ese ósti (135 mlrd. teńge). Ósý barlyq óńirlerde oryn aldy. Bul jergilikti qarjy-qarajatty tıimsiz basqarýdy jáne josparlaýdyń sapasy tómendegenin kórsetedi.
Bıýdjetti ýaqytynda naqtylaý kezinde osy qarajat basym shyǵystardy qarjylandyrýǵa baǵyttalatyn edi», dedi B.Sultanov.
Bul tusta Úkimet basshysy mundaı jaǵdaıdyń oryn alýynyń negizsiz ekenin aıtty. «Bizde sol bir nárse jyldan-jylǵa qaıtalanady - sapasyz josparlaý men konkýrstardyń ýaqytyly ótkizilmeýi oryn alady. Ortalyqtandyrylǵan deńgeıde esh problema joq. Demek, másele ákimshiler men jergilikti jerlerge kelip tireledi», dedi B. Saǵyntaev.
Premer-mınıstr bıylǵy jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda qarjylandyrýdy arttyrý arqyly «Nurly Jol» memlekettik baǵdarlamasyn júzege asyrýdy qarjylandyrý josparyn túzetý qajettigin atady. Sonymen qatar, bıýdjettik baǵdarlamalar ákimshilerine memleket qarajatyn tıimdi ári ýaqytyly ıgerý boıynsha pármendi sharalar qabyldaý tapsyryldy. Qarjy mınıstrligine memlekettik satyp alýlar boıynsha sáıkes zań jobasyn ýaqytyly usyný tapsyryldy.
Sonymen qatar, otyrys barysynda mınıstrlikterdiń basshylary Úkimet basshysyna bıylǵy jyldyń І toqsanyndaǵy ekonomıka ósiminiń maqsatty kórsetkishteriniń oryndalý barysy týraly esep berdi.
Ulttyq ekonomıka, aýyl sharýashylyǵy, ınvestıtsııalar jáne damý, bilim, densaýlyq saqtaý, mádenıet jáne sport mınıstrleriniń baıandamalaryn tyńdaǵan soń Baqytjan Saǵyntaev 24 maqsatty kórsetkishterdiń 9-y boıynsha artta qalý baıqalyp otyrǵanyn aıtty. «Bul oraıda maqsatty kórsetkishterge qol jetkizilmegen qyzmet túrleri men salalar boıynsha sarapshylar baǵalaýyna sáıkes, ekonomıkanyń qosymsha ósimi 0,55 paıyzdyq pýnktke jetýi múmkin edi. Muny ekonomıka ósimin qamtamasyz etýde qolda bar rezervter dáleldeıdi. Biz mundaı tájirıbeni alǵash ret engizip otyrmyz, eshqandaı sebepter qabyldanbaıdy, bizge nátıje kerek. Memleket basshysy ortasha merzimde ekonomıkanyń 5% ósimin qamtamasyz etý mindetin qoıdy. Sondyqtan, mınıstrlikterdiń basshylarynyń nazaryn árbir kórsetkishtiń oryndalýy úshin jeke jaýapkershilik júkteletindigine aýdaramyn», dedi B. Saǵyntaev. Premer-mınıstr salalyq memlekettik organdardyń birinshi basshylaryna maqsatty ósim kórsetkishterine qol jetkizý boıynsha barlyq sharalardy qabyldaýdy tapsyryp, bul kórsetkish jaqsy bastama bolyp tabylatynyn, alaıda birinshi toqsandaǵy jetistikter nemquraıdylyqqa sebep bolmaýy tıis ekenin basa aıtty.
