TJM sanıtarlyq avıatsııasy aıyna 40-qa jýyq shuǵyl reıs oryndaıdy

Sanıtarlyq avıatsııaǵa suranys artty

Vedomstvo málimetinshe, 2023 jyly 295 reıs oryndalsa, 2024 jyly 421, al ótken jyly 536 reıs jasalǵan. Bıylǵy toǵyz aıda 486 medıtsınalyq reıs oryndalyp, 466 naýqas tasymaldanǵan. Orta eseppen aıyna 40-qa jýyq shuǵyl ushý júzege asyrylady.

Alaıda bul kórsetkishter eldegi sanıtarııalyq avıatsııa jumysynyń tolyq aýqymyn qamtymaıdy. Qazaqstan boıynsha, onyń ishinde evakýatsııalanǵan balalardyń naqty sany týraly tolyq statıstıka Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń quzyretinde.

Shuǵyl reıs týraly sheshim qalaı qabyldanady?

TJM málimetinshe, sanıtarııalyq avıatsııanyń shuǵyl reısi týraly sheshim ótinim túskennen keıin qabyldanady. Bul rette naýqastyń jaǵdaıy, medıtsınalyq kómekke degen qajettilik, aýa raıy jáne ushýdyń qaýipsizdigi eskeriledi.

Mundaı jaǵdaıda naýqasqa der kezinde kómek kórsetýge baǵyttalǵan «altyn saǵat» qaǵıdaty mańyzdy. Ushý qajettiligi rastalǵan soń áýe kemesi men ekıpaj daıyndalady. Alaıda qandaı jaǵdaı bolmasyn ushý qaýipsizdigi basty orynda turady.

Naýqasty qutqarýǵa qandaı áýe kemesi jiberiledi?

TJM málimetinshe, qutqarý úshin áýe kemesin tańdaý qashyqtyqqa, baǵytqa, qoný múmkindigine jáne tapsyrmanyń kúrdeliligine baılanysty.

EC-145 tikushaǵy bazadan 250–300 shaqyrymǵa deıingi qashyqtyqqa ushyp, oblys pen kórshiles aýdandarda jedel kómek kórsetýge paıdalanylady. Al Mı-8 tikushaǵy 350–400 shaqyrymǵa deıingi baǵyttarda, sonyń ishinde shalǵaı ári jetýi qıyn eldi mekenderge ushady.

Odan da alys qashyqtyqqa L-410 NG ushaǵy jiberiledi. Ol oblys ortalyqtary men elorda arasynda 500–1000 shaqyrym jáne odan da uzaq baǵyttarda qatynaıdy. Aqtóbe – Astana baǵyty boıynsha reıster oryndaıdy.

Tikushaqtyń basty artyqshylyǵy – áýejaıy joq jerge de qona alýy. Qolaıly alań bolǵan jaǵdaıda oqıǵa ornyna nemese aýrýhanaǵa jaqyn jerge aıaldaı alady. Degenmen onyń ushý qashyqtyǵy men jyldamdyǵy shekteýli, ári aýa raıyna táýeldiligi joǵary.

Ushaqtar alys qashyqtyqty jyldamyraq eńserip, medıtsınalyq jabdyqtar men mamandardy kóbirek tasymaldaı alady. Alaıda olardy qondyrý úshin ushý-qoný jolaǵy bar áýejaı qajet. Sondyqtan naýqasty aýrýhanaǵa jetkizý úshin qosymsha kólik kerek bolýy múmkin.

Evakýatsııa jumysyn kim úılestiredi?

Naýqasty shuǵyl evakýatsııalaý birneshe qyzmettiń birlesken jumysy arqyly júzege asady. Ushqyshtar, medıtsına qyzmetkerleri men qutqarýshylardyń áreketterin «Qazavıaqutqarý» AQ-nyń Jedel basqarý ortalyǵy, TJM-niń Strategııalyq josparlaý jáne jedel basqarý ortalyǵy men Apattar medıtsınasy ortalyǵy, sondaı-aq Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń Ulttyq shuǵyl medıtsınany úılestirý ortalyǵy úılestiredi.

Apat ornynan nemese jetýi qıyn aýmaqtan evakýatsııalaý qajet bolǵanda aqparat Strategııalyq josparlaý jáne jedel basqarý ortalyǵyna túsedi. Ol áýe kemesi men ekıpajdy daıyndaýǵa tapsyrma berip, Apattar medıtsınasy ortalyǵy ushý orny men ýaqytyn habarlaıdy. Qajet bolǵan jaǵdaıda TJM-niń Respýblıkalyq jedel shtaby qutqarýshylar bóledi.

Al aýyr haldegi naýqastardy tasymaldaý kezinde Ulttyq shuǵyl medıtsınany úılestirý ortalyǵy ushýǵa ótinim berip, qajetti jabdyqtary bar medıtsınalyq brıgadany jiberedi jáne jergilikti dárigerlerdiń jumysyn úılestiredi.

Qutqarý kezindegi basty kedergi – aýa raıy

TJM kúrdeli qutqarý operatsııalarynyń biri retinde 2026 jylǵy 6 tamyzda Іle Alataýyndaǵy «SGÝ» shyńynan týrısti evakýatsııalaý oqıǵasyn atady. Bıiktigi 4 464 metr bolatyn shyńǵa kóterilgen alty týrıstiń biriniń jaǵdaıy taý aýrýy – gıpoksııaǵa baılanysty nasharlaǵan. Ekıpaj ony tikushaqpen №4 qalalyq klınıkalyq aýrýhanaǵa jetkizip, dárigerlerge tapsyrǵan.

Alaıda mundaı qutqarý jumystaryna aýa raıy kedergi keltirýi múmkin. TJM málimetinshe, alasa bult, tuman, qatty jańbyr men qar, sondaı-aq ekpindi jel ushýǵa qaýip tóndiredi. Mundaı jaǵdaıda qaýipsiz ushýǵa múmkindik bolmasa, ekıpaj naýqasqa nemese zardap shekken adamǵa kómek kórsetý úshin áýege kóterile almaıdy.

Bir sanıtarlyq reıstiń quny qansha?

Naýqasty áýe arqyly evakýatsııalaý shyǵyny birneshe faktorǵa baılanysty. TJM málimetinshe, sanıtarııalyq reıstiń quny áýe kemesiniń túrine, ushý uzaqtyǵy men tapsyrmanyń kúrdeliligine qaraı ózgeredi. Oǵan ushý qashyqtyǵy, janarmaı, áýejaılyq jáne aeronavıgatsııalyq alymdar, sondaı-aq áýe kemesine tehnıkalyq qyzmet kórsetý shyǵyndary áser etedi.

Alaıda vedomstvo bir sanıtarlyq reıstiń naqty ortasha qunyn ataǵan joq.

Áýe kemeleri men mamandar jetkilikti me?

Qazir «Qazavıaqutqarý» AQ sanıtarııalyq avıatsııa baǵyty boıynsha elimizdiń 14 oblys ortalyǵynda kezekshilik atqarady. Sanıtarııalyq avıatsııanyń búkil el aýmaǵynda qoljetimdiligin qamtamasyz etý úshin TJM áýe flotyn jańartyp, jańa tehnıka satyp alyp jatyr. Olardyń qatarynda L-410 NG ushaqtary, Mı-8 jáne EC-145 tikushaqtary bar. Bul áýe kemeleri shalǵaı eldi mekenderge jetip, naýqastardy medıtsınalyq mekemelerge jedel jetkizýge múmkindik beredi.

Sonymen qatar qutqarý operatsııalarynyń tıimdiligi tek avıatsııalyq tehnıkaǵa emes, ekıpajdardyń daıyndyǵyna da baılanysty. Osyǵan oraı «Qazavıaqutqarý» AQ ushqyshtar quramyn tolyqtyryp, olardy arnaıy baǵdarlamalar boıynsha daıarlaıdy. Oqý barysynda mamandar kúndiz jáne túnde, túrli meteorologııalyq jaǵdaıda aspaptar arqyly ushý daǵdylaryn meńgeredi. Bul olardyń kúrdeli jaǵdaılarda áreket etýge daıyndyǵyn arttyrýǵa baǵyttalǵan.

Budan bólek, TJM áýe kemeleriniń ushýǵa daıyndyq ýaqytyn qysqartý úshin áýejaı aýmaqtarynda angarlar men tikushaq alańdaryn salýda. Mundaı ınfraqurylym tehnıkany saqtaýǵa, onyń daıyndyǵyn qamtamasyz etýge jáne shuǵyl shaqyrtý túsken kezde ýaqyt joǵaltpaýǵa múmkindik beredi.

Osylaısha, sanıtarlyq avıatsııanyń jumysynda áýe kemeleriniń múmkindigi, ekıpajdardyń kásibı daıyndyǵy men qajetti ınfraqurylymnyń bolýy qatar mańyzdy. Ásirese, jol qatynasy qıyn taýly aımaqtar men shalǵaı aýyldarda bul qyzmet naýqasty medıtsınalyq kómekke der kezinde jetkizýge yqpal etedi.

Buǵan deıin Astanadaǵy Asqar Zabıkýlın atyndaǵy № 6 mamandandyrylǵan órt sóndirý bóliminde egiz aǵaıyndylar qyzmet etetinin jazǵan edik.