TJM órt qaýipsizdigi jóninde: zeınetkerlerdiń úıleri erekshe baqylaýǵa alynyp jatyr

ASTANA. KAZINFORM – Jeke turǵyn sektory órt qaýipsizdigi salasynda erekshe baqylaýda tur. Bul týraly Úkimet otyrysynda QR Tótenshe jaǵdaılar mınıstri Murat Muhanov málim etti.

 15 tamyzdan bastap turǵyn úı sektorynda órttiń aldyn alýǵa jáne halyqtyń bilim deńgeıin arttyrýǵa baǵyttalǵan órt qaýipsizdigi aktsııasy ótkizilýde
Foto: TJM

Qazirgi ýaqytta órt sanynyń 12,2%-ǵa(2025 jyly – 732, 2026jyly - 643), qaza bolǵandardyń 8,7%-ǵa (2025jyly – 23, 2026 jyly - 21), jaraqat alǵandardyń 19%-ǵa azaıǵany baıqaldy. Tótenshe jaǵdaılarǵa jedel den qoıý deńgeıin arttyrý aıasynda mınıstrliktiń bólimsheleriniń ınfraqurylymdy damytý jáne materıaldyq-tehnıkalyq bazasyn nyǵaıtý jumystary júrip jatyr. Bıyl respýblıka boıynsha 19 órt sóndirý deposy ashyldy. Onyń jeteýi órt sóndirý jáne medıtsınalyq qyzmetterdiń qatar jumys isteýin kózdeıtin ámbebap depolar.

Memleket basshysynyń tapsyrmasyn oryndaý sheńberinde shalǵaı aýyldyq eldi mekenderdi qorǵaýǵa baǵyttalǵan «Aýyl qutqarýshylary» vedomstvolyq baǵdarlamasyn iske asyrylyp keledi. Búginde respýblıka boıynsha 312 órt sóndirý pýnkti jumys isteıdi, olardyń qyzmet kórsetý radıýsymen 978 eldi meken qamtylǵan.

- Byltyrǵy taldaý kórsetkendeı, jylý berý kezeńinde órtterdiń 55 %-dan astamy turǵyn úı sektorynda, ıaǵnı jeke turǵyn úılerde oryn alady. Órttiń negizgi sebepteri – elektr quraldaryn, peshpen jylytý júıelerin ornatý jáne paıdalaný erejeleriniń buzylýy. Sonymen qatar órt jáne gazdan ýlaný saldarynan qaza tapqandardyń basym bóligi zeınetkerler men ýaqytsha jumyssyz azamattar. Osylardy eskere otyryp, Mınıstrlik mynadaı is-sharalardy júzege asyryp keledi. Birinshi kezekte, turǵyn úı sektorynda qaýip-qaterdiń aldyn alýǵa baǵdarlanǵan profılaktıkalyq jumystar iske asyp jatyr. Munda qamtylǵan úılerdiń sanyna emes, órt shyǵý qaýpiniń deńgeıine qaraı jumystar uıymdastyrylady, - dedi M. Muhanov.

Onyń aıtýynsha, sala mamandary áleýmettik osal sanattaǵy azamattardyń otbasylaryna arnaıy baryp, qaýipsizdik talaptaryna nazar aýdaryp otyr. Búginde osy sanattaǵy 93 myńnan astam turǵyn úı esepke alyndy.

- Osy jylǵy tamyz aıynan bastap jylý berý kezeńine daıyndyq aıasynda peshpen jylytý júıeleri men elektr jabdyqtaryn tekserý arqyly úılerdi aralap qaraý jumystary júrgizilip keledi. Anyqtalǵan jekelegen kemshilikter sol boıda joıylady. Tútin murjalaryn tazartý (6 148), peshter (3 189) men elektrmen jabdyqtaý júıelerin (3 439) jóndeý iske asyp, turǵyndarǵa órt qaýipsizdigi qaǵıdalary túsindirildi. Áleýmettik kómek kórsetý aıasynda jergilikti atqarýshy organdarmen birlesip, úılerge órt datchıkteri ornatylýda. Tek tamyz aıynan beri 13 myńnan astam datchık ornatyldy, - dedi mınıstr.

Biryńǵaı tsıfrlyq júıe

Jalpy, qabyldanyp jatqan sharalar yqtımal qaýip-qaterdi azaıtýǵa jáne turǵyn úı qorynyń órt qaýipsizdigin arttyrýǵa baǵyttalǵan.

- Atap aıtqanymdaı, jylý berý kezeńinde qaza tapqandardyń basym bóligin zeınet jasyndaǵy azamattar qurady. Osyǵan baılanysty zeınetkerlerdiń turǵylyqty jerindegi órt qaýipsizdigin anyqtaýǵa jáne joıýǵa baǵyttalǵan «Ata-anańnyń úıin tekser» arnaıy aktsııasy bastaldy. Ákimdiktermen jáne volonterlermen birlesip, olardyń turǵyn úıleriniń qaýipsizdigin qamtamasyz etý boıynsha ataýly kómek kórsetilýde. Azamattardyń ótinishterine jedel den qoıý maqsatynda jedel jeli uıymdastyryldy. Sonymen qatar profılaktıkalyq jumysty kezeń-kezeńmen tsıfrlandyrý júrgizilip jatyr. Turǵyn úı sektoryndaǵy profılaktıkanyń tıimdiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan «Tumar 112» mobıldi qosymshasy ázirlendi. Qosymsha turǵyn úı sektoryn aralaý jumystaryn elektrondyq esepke alýǵa, fotofıksatsııa jáne geolokatsııa arqyly órt qaýipin tirkeýge, sondaı-aq biryńǵaı derekter bazasyn qalyptastyrýǵa múmkindik beredi, - dedi vedomstvo basshysy.

Aldaǵy ýaqytta jınaqtalǵan aqparat qaipsizdigi jaǵynan eń osal turǵyn úılerdi anyqtaýǵa, órt týraly habarlamalar túsken kezde jedel sheshim qabyldaý úshin kezekshi qyzmetterdi ózekti málimettermen qamtamasyz etýge múmkindik beredi. Osylaısha, profılaktıkalyq jumysty jáne jedel den qoıý sharalaryn biriktiretin biryńǵaı tsıfrlyq júıe qalyptastyrylyp keledi.

Qazirgi ýaqytta joba Abaı oblysynda pılottyq rejımde iske qosyldy. Synaq nátıjeleri boıynsha ony óńirlerde odan ári engizý josparlanǵan.

- Mınıstrlik otbasylardyń turmys jaǵdaıyna, jylytý jabdyqtarynyń jaı-kúıine ataýly baǵalaý júrgizip, erekshe nazar aýdarýdy qajet etetin úılerdi anyqtady. Alaıda tájirıbe kórsetip otyrǵandaı, bir ǵana mınıstrlik bólimsheleriniń kúshi oǵan jetkiliksiz, al mundaı qaıǵyly oqıǵalardyń qaıtalaný qaýpi sol kúıinde qalyp otyr. Turǵyn úı sektorynyń órt qaýipsizdigin qamtamasyz etý múddeli memlekettik jáne jergilikti atqarýshy organdardyń neǵurlym belsendi ári júıeli qatysýyn, sondaı-aq azamattardyń óz jaýapkershiligin arttyrýdy talap etedi. Osyǵan baılanysty ákimdikterge vedomstvoaralyq jumys toptaryn qurý, sondaı-aq áleýmettik qoldaýdy qajet etetin azamattardyń úı-turmystyq jaǵdaılaryn jaqsartý sharalaryn qamtamasyz etý qajet, - dep túsindirdi Murat Muhanov.

Táýekel faktorlary

Jeke turǵyn úı sektorynda jáne qoǵamdyq tamaqtaný oryndarynda turmystyq gaz ballondaryn paıdalaný da táýekel faktorlarynyń biri bolyp qala beredi. Olardy paıdalaný, saqtaý jáne toltyrý talaptaryn buzý - aýyr zardaptarǵa ákeletin órtter men jarylystardyń qaýpin arttyrady.

- Osy qaýipti azaıtý maqsatynda ákimdikter janyndaǵy gaz-tehnıkalyq ınspektsııalardyń gaz tutyný júıeleri men jabdyqtaryn qaýipsiz paıdalaný talaptarynyń saqtalýyna baqylaýyn kúsheıtý qajet. Qazirgi ýaqytta Kókshetaý qalasynda bolat gaz ballondaryn óndiretin zaýyt jumys isteıdi. Qosymsha Ónerkásip jáne qurylys mınıstrligi Atyraý jáne Almaty qalalarynda kompozıttik ballondar óndirisin iske qosý máselesin pysyqtap jatyr. Energetıka mınıstrligi gaz ballondaryn tańbalaý jáne esepke alý júıesin engizý máselesin qarastyrýda. Bul olardyń aınalymy men tehnıkalyq jaı-kúıin baqylaýǵa múmkindik beredi. Sonymen qatar eskirgen gaz ballondaryn kezeń-kezeńimen paıdalanýdan shyǵarý jáne olardy jańasyna aýystyrý tetigin ázirleý máselesi sheshimin tabýdy talap etedi, - dedi mınıstr.

Onyń paıymynsha, otandyq óndiristi damytýmen qatar, turmystyq gaz ballondaryn paıdalaný qaýipsizdigin qamtamasyz etýge, onyń ishinde olardy esepke alý, tehnıkalyq baqylaý jáne ýaqtyly aýystyrý máselelerin qamtıtyn keshendi tásil qajet.

Buǵan deıin habarlanǵandaı, TJD Almatynyń turǵyn úılerindegi órttiń negizgi sebepterin atady.