Túrkistan oblysynda turǵyndar aýyl irgesinde mal bordaqylaý alańynyń salynýyna qarsy
TÚRKІSTAN. KAZINFORM – Keles aýdany Qoshqarata aýyldyq okrýgine qarasty Maqtashy aýylynyń turǵyndary eldimekenge jaqyn aýmaqta iri mal soıý alańyn salýǵa narazylyq bildirdi.
Aýdan ákimdigi ınvestorǵa atalǵan aýyldan 20 ga jer telimin bólgen. Bul – jeke kásipkerdiń bastamasy. Kásipker 8 mlrd teńge ınvestıtsııa salyp, sońǵy úlgidegi tehnologııalarmen jabdyqtalǵan mal bordaqylaý alańyn salýdy josparlap otyr.
Alaıda aýyl turǵyndary óndiristik nysannyń aýylǵa jaqyn ornalasýy halyqtyń ómiri men densaýlyǵyna, qorshaǵan ortaǵa tikeleı qaýip tóndiredi dep sanaıdy. Olar jobaǵa qatysty ótken qoǵamdyq tyńdaýlardan habarsyz qalǵandaryna da qynjylysyn bildirdi.
– Aýylymyz jel ótinde ornalasqan. Jel tursa boldy, óndiristen shyǵatyn jaǵymsyz ıis tikeleı aýylǵa keletini anyq. Aýylda jaıylym jer óte tapshy. Halyqtyń negizgi kúnkórisi – mal sharýashylyǵy. Tseh salynatyn jer – qazirgi qoldanystaǵy jaıylym. Bul degenimiz – halyqty nápaqasynan aıyrý. Eń mańyzdysy – adam densaýlyǵy. Aýylda jas balalar men qarııalar kóp. Mal soıý tsehtarynan shyǵatyn qaldyqtar, ıis, sanıtarlyq qaýip – túrli aýrýlarǵa alyp kelýi ábden múmkin, – deıdi aýyl týmasy Álfarabı Myńbaı.
Onyń pikirinshe, Ekologııalyq kodekstiń 13, 57-baptarynda azamattardyń qolaıly qorshaǵan ortada ómir súrýge quqyǵy bekitilgen jáne talaptarǵa saı, mundaı nysandar eldimekennen sanıtarlyq-qorǵaý aımaǵynan tys salynýy tıis.
– Aýyl halqy kásipkerlikke qarsy emes. Biz damý men jumys oryndarynyń ashylǵanyn qoldaımyz. Biraq óndiris aýyldyń dál irgesine emes, eldimekennen alys, arnaıy óndiristik aımaqqa salynsyn degen talap qoıamyz. Bul – bir aýyldyń ǵana emes, bolashaq urpaqtyń densaýlyǵy men taǵdyryna qatysty másele, – dedi ol.
Atalǵan másele boıynsha Kazinform tilshisiniń joldaǵan suraýyna Keles aýdany ákimdigi resmı túsinik berdi.
– Aýyl turǵyndarynyń alańdaýshylyǵy eskerýsiz qalǵan joq. Qazirgi tańda ınvestorǵa Aqtóbe aýyl okrýginiń aýmaǵynan qosymsha jer telimi usynyldy. Jer rásimdeý jumystary aıaqtalǵan soń, jobanyń qurylysy sol aýmaqta bastalady. Sonymen qatar, kásipker buǵan deıin bólingen 20 ga aýmaqta qosymsha kásibin damytýǵa nıettenip otyr. Jobanyń basty ereksheligi – jaǵymsyz ıis pen qaldyqtardyń qorshaǵan ortaǵa taralýyna jol bermeıtin zamanaýı ekologııalyq sheshimderdiń qarastyrylýy, – dedi aýdan ákiminiń keńesshisi-baspasóz hatshysy Erjan Áshimov.
Másele kóterilgen soń, jobanyń mán-mańyzyn túsindirý úshin Qoshqarata aýyldyq okrýginde aýyl turǵyndarymen kezdesý uıymdastyrylǵan. Oǵan aýdan ákimdiginiń jaýapty sala basshylary qatysty.
– Qandaı da bir qurylys nemese óndiris nysany ekologııalyq talaptarǵa saı kelmeıinshe iske qosylmaıdy. Bul másele aldaǵy ýaqytta da ashyq ári jarııa túrde talqylanyp, turǵyndarmen tıimdi baılanys jalǵasady, – delingen aýdan ákimdiginiń usynǵan aqparatynda.
Budan buryn Túrkistan oblysy Tólebı aýdany Birinshi mamyr aýylynda turǵyndar balmuzdaq óndiretin zaýyttyń káriz sýynan shyǵatyn jaǵymsyz ıiske shaǵymdanǵanyn jazǵan edik. Atalǵan zaýyt basshylyǵy óndiristi keńeıtý maqsatynda kásiporynmen irgeles jatqan aýmaqtaǵy birneshe azamattyń turǵyn úıin satyp alyp, qurylys jumystaryn bastap ketkeni habarlanǵan bolatyn.