Túrkııa halqy qartaıyp barady: balalar sany azaıyp, egde jastaǵylar kóbeıgen
ASTANA. KAZINFORM — Túrkııada halyqtyń qartaıý úrdisi jalǵasyp keledi. Eldegi balalardyń úlesi 20,4%-ǵa deıin tómendese, 65 jastan asqan turǵyndar sany rekordtyq 11,1%-ǵa jetti. Bul týraly Kazinform agenttiginiń Ankaradaǵy menshikti tilshisi habarlaıdy.
Túrkııanyń Statıstıka ınstıtýty (TÜİK) jarııalaǵan 2026 jyldyń ekinshi toqsanyndaǵy derekterge sáıkes, el halqynyń jas qurylymynda aıtarlyqtaı ózgeris baıqalady. 15 jasqa deıingi balalardyń úlesi azaıyp, egde jastaǵy turǵyndardyń sany artqan.
Túrkııanyń Karar basylymy jazǵandaı, 0-14 jas aralyǵyndaǵy balalardyń úlesi 20,4%-dy quraǵan. 2000 jyldardyń basynda bul kórsetkish 30%-ǵa jýyq bolǵan edi. Bul rette týý koeffıtsıenti halyq sanynyń tabıǵı ósýin qamtamasyz etetin meje — 2,1-den tómen tústi.
65 jastan asqan turǵyndardyń úlesi 11,1%-ǵa jetip, tarıhı rekord jańardy. Al qart adamdar koeffıtsıenti 16,2%-dy qurady, bul eńbekke jaramdy ár 100 adamǵa shamamen 16 qart turǵynnan keletinin bildiredi.
Túrkııa halqynyń ortasha jasy 34,9 jasqa deıin ósti. Erlerde bul kórsetkish 34,2 jasty, áıelderde 35,7 jasty qurady. Al 2000 jyly halyqtyń ortasha jasy nebári 24,8 bolǵan, ıaǵnı 26 jylda bul kórsetkish 10 jyldan astam ýaqytqa óskenin kórýge bolady.
Erler men áıelder arasyndaǵy aıyrmashylyq ásirese egde jastaǵy toptarda aıqyn baıqalady. 65-69 jastaǵy turǵyndar arasynda erler sany shamamen 1,6 mln bolsa, áıelder 1,7 mln-nan asady. 75-79 jastaǵy turǵyndar qatarynda 755 myńǵa jýyq er adam jáne 1 mln-nan astam áıel bar. 90 jastan asqandar arasynda da áıelder basym: erler sany shamamen 77 myń bolsa, áıelder 180 myńǵa jýyqtaıdy.
Túrkııa halqynyń 68,5%-y, ıaǵnı shamamen 59,1 mln adam — eńbekke qabiletti turǵyndar. Bul sanatqa 15-64 jas aralyǵyndaǵy azamattar jatady. 2000 jyly olardyń sany 43,7 mln adam bolǵan. Sol kezeńde el halqynyń jalpy sany 67,8 mln adamǵa jetken.
Statıstıkalyq derekter Túrkııa halqynyń jas qurylymyndaǵy turaqty úrdisti kórsetedi: balalardyń úlesi azaıyp, egde jastaǵy turǵyndar sany artyp keledi. Bul demografııalyq ózgerister aldaǵy jyldary zeınetaqy júıesin, densaýlyq saqtaý salasyn jáne eńbek naryǵyn halyqtyń qartaıý úderisine beıimdeýdi talap etedi.
Buǵan deıin Túrkııada balasy mektepke baratyn ata-analarǵa úsh saǵatqa deıin demalys beriletini aıtyldy.
Aqzat Jıenalına
