Túrkistanda ıAsaýı kesenesiniń kirpishi kúıdirilgen peshtiń orny tabyldy
TÚRKІSTAN. QazAqparat - Túrkistan qalasy aýmaǵyndaǵy Qarashyq ózeniniń boıynda ıAsaýı kesenesin turǵyzý kezinde kirpishterin kúıdirý úshin salynǵan peshtiń orny tabyldy. Mundaı boljamdy «Áziret Sultan» memlekettik tarıhı-mádenı qoryq-mýzeıiniń ǵalymdary jasap otyr, dep habarlaıdy QazAqparat tilshisi.
«Áziret Sultan» qoryq-mýzeıinen málim etkendeı, mekemeniń arheologııalyq toby XIV ǵasyrǵa tıesili orynnan, sondaı-aq antıkalyq dáýirge jatatyn Qarashyq-1 qalashyǵynan tústi metall balqytatyn peshti de tapqan.
Qoryq-mýzeıdiń Túrkistan arheologııalyq toby aǵymdaǵy jyldyń 1 aqpanynan bastap tarıhı aqparattar negizinde zertteý jumystaryn bastaǵan. Osy jumystardyń nátıjesinde tyń derekterdi anyqtap, birqatar jádigerlerdi tapty. Arheolog ǵalymdardyń pikirinshe, ıAsaýı kesenesiniń kirpishterine arnalǵan topyraq eski Saýran qalashyǵynan alynǵan. Sóıtip Qarashyq-1 qalashyǵynda daıyndalǵan bolýy múmkin. Óıtkeni bul pikirdi rastaıtyn birneshe dálelder anyqtalǵan.
«Qazba jumystarynyń nátıjesinde Qoja Ahmet ıAsaýı kesenesiniń kirpishterine uqsas ónimder shyǵýda. Keseneniń kirpishterin osy jerde daıarlaýy múmkin degen boljamymyzdyń bir dáleli osy bolsa kerek. Ekinshiden, kirpishterdi jasaýǵa, shıkizatty (balshyqty) jasaýǵa óte kóp mólsherde sý qajet. Óıtkeni balshyǵyn daıyndaý aldynda topyraqty qaıta-qaıta sýmen shaıyp, ony tuzdan tazalaıdy. Bul protses sapaly kirpish jasaý úshin óte mańyzdy bolyp keledi. Sondyqtan kirpish kúıdiretin peshti ózenniń jaǵasynda salǵan tıimdi. Ekonomıkalyq turǵydan qaraǵanda topyraqty Saýran ólkesinen tasyp ákelip, Túrkistannyń ózinde jasalýy dálelge jaqyndaý», -deıdi arheologııalyq toptyń jetekshisi Baqytjan Nurhanov.
Al, tabylǵan aýmaqqa zertteý júrgizgen arheologtar sý kirpishti keptiretin oryndardyń da betin asha bastady. Birneshe ǵasyr ótse de ot tıip, qyzyl túske engen qabyrǵalar men bólmeler berik qalpyn saqtap tur. Úıindi astynda qalǵan tarıhı orynnyń syry tolyqtaı ashylǵannan soń, Túrkistan men Qyzylorda kúre joly boıynda ashyq aspan asty mýzeıi salynbaq. Al, Qarashyq-1 qalashyǵynan tabylǵan peshtiń orny men jan-jaǵynda shashylyp jatqan metaldy qaldyqtar áli de zerttelmek.
