«Tsıfrlyq saýattylyq jáne JI»: Almatyda mektep baǵdarlamasyna qandaı jańashyldyq engizildi

Qyrkúıek aıynan bastap balalar mektep partasyna qaıta otyrdy. Almaty ákimdiginiń málimetinshe, bıyl megapolıstegi bilim ordalarynyń tabaldyryǵyn 32 myń oqýshy alǵash ret attady. Qala boıynsha jalpy tálimgerdiń sany 356 myńǵa jýyqtaıdy.

Osy oraıda, Kazinform agenttigi Almaty qalasynyń bilim basqarmasyna saýal joldap, bıylǵy mektep baǵdarlamasyna qandaı ózgeris engizilgenin anyqtady. Vedomstvo basshysynyń orynbasary Gúlnur Kárimǵajynyń aıtýynsha, 2026–2027 oqý jylynda Almaty mektepterinde oqý baǵdarlamalaryna respýblıkalyq deńgeıde engizilgen birqatar ózgerister qoldanysqa endi. Negizgi jańashyldyqtardyń biri – jasandy ıntellekt elementteriniń oqý baǵdarlamalaryna júıeli túrde engizilýi.

- Bul rette «Jasandy ıntellekt» jeke pán retinde engizilgen joq, onyń mazmuny qoldanystaǵy pánderge kiriktirildi. Atap aıtqanda, 1–4 synyptarda «Tsıfrlyq saýattylyq» páni «Tsıfrlyq saýattylyq jáne jasandy ıntellekt» bolyp ózgertildi. 5–11 synyptarda «Informatıka jáne jasandy ıntellekt» páni oqytylady. oqýshylar JI quraldaryn paıdalaný, prompt qurastyrý, aqparatty synı baǵalaý, kıberqaýipsizdik, mashınalyq oqytý, neırondyq jeliler jáne derekterdi taldaý negizderimen tanysady, - dedi ol.

Odan bólek bıyl 9–11 synyptarda «Quqyq negizderi» pániniń mazmuny jańartylyp, 10–11 synyptarda mindetti pán retinde oqytyla bastady. Al 10–11 synyptarda «Bastapqy áskerı daıarlyq» jańartylǵan baǵdarlama boıynsha júrgiziledi.

Sonymen qatar Gúlnur Kárimǵajy 5–7 synyptarda «Konstıtýtsııa negizderi», 8–11 synyptarda «Zań men Tártip», 5–11 synyptarda «Jeke qaýipsizdik» kýrstary engizilgenin atap ótti.

Beıinaldy daıarlyq 7-synyptan bastap fızıka, hımııa, bıologııa, STEM jáne robototehnıka baǵyttarynda zerthanalyq jáne jobalyq jumystar arqyly júrgiziledi. 10–11 synyptarda qoǵamdyq-gýmanıtarlyq jáne jaratylystaný-matematıkalyq baǵyttar saqtalady.

«Jasyl mektep» jáne ekologııalyq tárbıe

Bilim basqarmasynyń málimetinshe, ekologııalyq tárbıe Almaty mektepterinde jeke oqý páni retinde emes, tárbıe jumysynyń quramdas bóligi retinde júzege asyrylady. 2026–2027 oqý jylynda «Taza mektep – taza qoǵam», «Azamat NEXT» jáne GREEN UP («Jasyl mektep») jobalary iske asyrylyp jatyr.

- Olar synyp saǵattaryn, eko-mınýttardy, ekologııalyq aktsııalardy, volonterlik bastamalardy, qaldyqtardy bólek jınaýdy jáne kógaldandyrý jumystaryn qamtıdy. №224 mektep bazasynda Almatydaǵy alǵashqy mobıldi ınteraktıvti ekologııalyq zerthana – «Eko-Trak» tanystyryldy. Joba balalarǵa qaldyqtardy suryptaý jáne qaıta óńdeý úderisin tájirıbe júzinde kórsetýge baǵyttalǵan, - dep habarlady basqarma ókilderi.

«Jeke qaýipsizdik» sabaqtary

Gúlnur Kárimǵajynyń sózinshe, qala mektepterinde erekshe nazar aýdarylatyn baǵyt - qaýipsizdik. Alaıda tótenshe jaǵdaılar kezindegi qaýipsizdik boıynsha sabaqtar Almaty mektepterinde jeke pán retinde emes, tárbıe jumysy, synyp saǵattary, arnaıy baǵdarlamalar jáne praktıkalyq oqý-jattyǵýlar arqyly júrgiziledi.

- 2025–2026 oqý jylynda «KÓMEK» baǵdarlamasy 1–11 synyptarda iske asyrylyp, jylyna 34 saǵat qarastyryldy. Baǵdarlama jer silkinisi, órt, sel jáne kóshkin, sý tasqyny jáne basqa da tótenshe jaǵdaılar kezindegi is-qımyldardy qamtydy. Sonymen qatar 2025 jylǵy qyrkúıekten bastap synyp saǵattary aıasynda 10 mınýttyq «Jeke qaýipsizdik» sabaqtary ótkizildi. Bıyl bul jumys jalǵasady, - dedi ol.

Bıyl praktıkalyq daǵdylarǵa basymdyq berilmek. Onyń ishinde oqýshylarǵa jer silkinisi kezinde qaýipsiz oryndy anyqtaý, evakýatsııalaý jáne aınalasyndaǵylarǵa kómektesý daǵdylary qamtylǵan.

Shahmat sabaqtary

Sonymen qatar bıylǵy oqý jylynda Almaty qalasynda «Bilim berýdegi shahmat» jobasyna 86 memlekettik jalpy bilim beretin mektep qatysyp jatyr.

Basqarma málimetine sáıkes, shahmat 1–4 synyptarda oqý josparynyń varıatıvtik komponenti esebinen engiziledi. Joba oqýshylardyń logıkalyq jáne synı oılaý qabiletterin damytýǵa baǵyttalǵan.

- Aldaǵy ýaqytta jobaǵa qalanyń barlyq mektepterin kezeń-kezeńimen tartý josparlanǵan, - dep naqtylady vedomstvo ókilderi.

Ustazdar men oqýshylar JI-di qalaı qoldanady

Bilim basqarmasy basshysynyń orynbasary Gúlnur Kárimǵajy buǵan deıin aıtylǵan JI sabaqtarynan bólek 8–9 jáne 10–11 synyptarǵa arnalǵan JI negizderi boıynsha 15 elektıvti kýrs ázirlengenin atap ótti. Aıtýynsha, olar búginde qoldanysqa engizilgen. Oǵan qosa 60 pılottyq mektepte robototehnıka jáne STEM zerthanalaryn engizý jumystary júrgizilip jatyr. Munda oqýshylar JI algorıtmderi, mashınalyq oqytý, algorıtmdeý jáne robototehnıkany praktıkalyq turǵyda meńgeredi.

Vedomstvo ókili muǵalimder jumysyna da jeke toqtaldy. Ol pedagogterge oqý-tárbıe protsesinde JI quraldaryn oqytý sapasyn arttyrý jáne jumys tıimdiligin jaqsartý maqsatynda paıdalanýǵa múmkindik berilgenin aıtty.

- Bul baǵytta ótken oqý jylynda Almatyda 100-den astam semınar, vebınar, sheberlik synyby men praktıkým ótkizilip, 5 myńnan astam pedagog qamtyldy. 463 bilim berý uıymynda ChatGPT Edu iske qosylyp, 4 647 pedagogke qoljetimdilik berildi. Onyń ishinde 4 301 pedagog JI quraldaryn belsendi paıdalanyp jatyr, - dep atap ótti Gúlnur Kárimǵajy.

Onyń sózinshe, JI muǵalimniń kásibı qyzmetin almastyrý úshin emes, sabaqqa daıyndyq, oqý materıaldaryn ázirleý, tapsyrmalar men prezentatsııalar daıyndaý, tsıfrlyq jáne ınteraktıvti resýrstar jasaý sııaqty jumystarda kómekshi qural retinde paıdalanylady.

Eske salaıyq, buǵan deıin Almatyda ashylǵan jańa «Keleshek mektepteri» týraly jazǵanbyz.