Tramptyń Toqaevqa joldaǵan quttyqtaýynda saıası sıgnal bar – saıasattanýshy

Qazaqstandyq saıasattanýshy Rústem Mustafınniń pikirinshe, joldaýdyń mazmuny, ony jetkizýdiń joǵary deńgeıi jáne strategııalyq áriptestikti jalǵastyrýǵa basymdyq berilýi Vashıngtonnyń Astanamen qarym-qatynasty odan ári nyǵaıtýǵa múddeli ekenin kórsetedi.

Sarapshynyń aıtýynsha, qazirgi tańda Qazaqstan men AQSh arasyndaǵy dıalog eki eldiń qarym-qatynasyn tarıhtaǵy eń joǵary deńgeıge shyǵardy.

– Joldaý 12 qyrkúıekte, 16 jeltoqsanǵa 95 kún qalǵanda, AQSh prezıdentiniń Ońtústik jáne Ortalyq Azııa jónindegi arnaıy ókili Serdjıo Gordyń Nıý-Delıde Qasym-Jomart Toqaevpen kezdesýi kezinde tabystaldy. Hatta Donald Tramp «keńeıtilgen strategııalyq áriptestikti joǵary baǵalaıtynyn» aıtyp, odan ári jumysty óziniń qazirgi prezıdenttik merzimimen baılanystyrǵan. Munda aıqyn saıası sıgnal bar. Joldaýdy jetkizýdiń joǵary deńgeıdegi arnasy tańdalǵan, Qazaqstan Prezıdentine de jeke sıpattama berilgen jáne yntymaqtastyqty jalǵastyrý nıeti de anyq. Ár detal jeke alǵanda dıplomatııalyq sypaıylyqtyń bir kórinisi bolýy múmkin. Alaıda jalpy alǵanda, Aq úıdiń Astanamen tikeleı baılanysty saqtaýǵa jáne buǵan deıin bastalǵan ýaǵdalastyqtardy bekitýge umtylysyn kórsetedi, – deıdi sarapshy.

Sonymen birge, Aqordanyń resmı habarlamasyn eske saldy. Oǵan saı, Prezıdent Toqaev Trampty Qazaqstanǵa kelýge shaqyrǵan. Óıtkeni, 2026 jylǵy jeltoqsanda Maıamıde ótetin G20 sammıtinde ekijaqty kún tártibin Qazaqstanda talqylaý josparlanyp otyr.

– Sondyqtan bul quttyqtaýdy mazmuny jaǵynan hattamalyq, al qyzmeti turǵysynan saıası sıpattaǵy qadam retinde baǵalaý kerek, – deıdi sarapshy.

Odan bólek, maman Donald Tramptyń Qasym-Jomart Toqaevty «myqty ári batyl kóshbasshy» dep sıpattaǵanyna toqtaldy.

Sarapshynyń aıtýynsha, Tramptyń dıplomatııalyq rıtorıkasynda elge beriletin baǵa kóbine sheshim qabyldaı alatyn jáne ýaǵdalastyqtardyń oryndalýyn qamtamasyz etetin kóshbasshynyń baǵasymen baılanystyrylady.

Rústem Mustafın osyǵan uqsas sıpattama 2025 jylǵy 6 qarashada Vashıngtonda ótken C5+1 formatyndaǵy kezdesýde de aıtylǵanyn eske saldy. Sol kúni Qazaqstanǵa yqtımal sapary týraly suraqqa jaýap bergen Tramp Toqaevty eki ret kórnekti prezıdent dep atap, elge kelý múmkindigin de joqqa shyǵarmaǵan. Osy mándegi pikirdiń jazbasha joldaýda taǵy qaıtalanýy Tramp ustanymynyń nyq ekenin kórsetedi.

Sarapshy Vashıngton úshin seriktestik boljamdylyǵy asa mańyzdy ekenin atap ótti. Qazaqstan Reseı jáne Qytaımen tyǵyz ekonomıkalyq ári ınfraqurylymdyq baılanystar jaǵdaıynda kúrdeli sheshimder qabyldap, sonymen qatar AQSh jáne Eýropalyq odaqpen baılanystaryn keńeıtip keledi. Onyń baǵalaýynsha, barlyq tarappen jaqsy ári turaqty qarym-qatynasty saqtaı bilý syrtqy saıasattyń saýattylyǵyn bildiredi.

Spıker qosymsha faktor retinde Qasym-Jomart Toqaevtyń Syrtqy ister mınıstri jáne BUU Bas hatshysynyń orynbasary qyzmetterin atqarǵan uzaq jylǵy dıplomatııalyq tájirıbesin atady. Onyń aıtýynsha, mundaı kásibı tájirıbe birneshe iri derjavanyń múddesin qatar eskerýdi qajet etetin máselelerde durys sheshim qabyldaýǵa áser etedi.

Sonymen qatar, Mustafınniń pikirinshe, prezıdentter arasyndaǵy hat almasýda mundaı tujyrymdar eń aldymen jeke dıalog úshin qolaıly negiz qalyptastyryp, qol jetkizilgen ýaǵdalastyqtardyń saıası mańyzyn arttyrady. Seriktestik mártebesin kópshilik aldynda moıyndaý ózara senimdi nyǵaıtyp, joǵary deńgeıdegi baılanystardyń jalǵasý múmkindigin arttyrady.

Saıasattanýshy Qazaqstandy AQSh-tyń qazirgi ákimshiligi qalaı qabyldaıtynyna da toqtalyp, Vashıngton elimizdi Ortalyq Azııadaǵy negizgi seriktesteriniń biri retinde qarastyratynyn atap ótti. Buǵan Qazaqstan ekonomıkasynyń aýqymy, resýrstyq áleýeti, geografııalyq ornalasýy jáne salystyrmaly túrde keń sharttyq-quqyqtyq bazasy negiz bolady.

Onyń aıtýynsha, Qazaqstan Ortalyq Azııanyń jıyntyq jalpy ishki óniminiń 60%-dan astamyn jáne óńirdiń AQSh-pen saýdasynyń shamamen 75%-yn qamtamasyz etedi. «Keńeıtilgen strategııalyq áriptestik» formýlasy 2018 jylǵy qańtarda prezıdentterdiń birlesken málimdemesinde bekitilgen. Sonymen birge, sarapshy eki el arasynda áskerı-saıası odaq joq ekenin atap ótti. Sondyqtan bul termın, onyń pikirinshe, salalar arasyndaǵy yntymaqtastyqtyń joǵary deńgeıi men turaqty saıası dıalogty bildiredi.

Eske salaıyq, buǵan deıin AQSh Prezıdenti Donald Tramp Qasym-Jomart Toqaevqa Qazaqstan Táýelsizdiginiń 35 jyldyǵy qarsańynda quttyqtaý hatyn joldady.