Toı úshin qaryzǵa batýdyń qajeti joq — Nurlan Baıjigituly
ASTANA. KAZINFORM — Qazaq qoǵamynda toı jasaý dástúri ejelden qalyptasqan. Alaıda sońǵy ýaqytta toıdy ózgeden asyp túsý, elge kórsetý maqsatynda ótkizý jáne osy úshin qaryzǵa kirý máselesi jıi talqylanyp júr. Bul týraly ımam Nurlan Baıjigituly «BIZDIN ORTA» podkastynda aıtty.
Imam qazaqtyń bolmysynda básekelestik pen ózgeden asyp túsýge degen umtylys bar ekenin atap ótti. Onyń aıtýynsha, bul qasıet Abaıdyń shyǵarmalarynda da synalǵan.
— Jalpy, toı — qazaqtyń bolmysynda ótkeni bar dástúr. Alaıda bir-birimizden asyp túsýge degen básekelestik te sózsiz bar. Keshegi uly dana Abaı atamyz bes jaman qasıetke teńep ketken ósek, ótirik, maqtanshaqtyq sonyń ishindegi maqtanshaqtyǵymyz, aldymyzǵa jan salǵymyz kelmeıtindigi ár qashan kózge kórinip turady, — dedi Nurlan Baıjigituly.
Onyń sózinshe, qoǵamda maqtanýdyń da paıdaly tustary bar. Alaıda adamnyń jetistigi bilim, ǵylym jáne sport sııaqty salalardaǵy nátıjesimen ólshengeni jón.
— Negizinde, keıbir máselelerde maqtanǵanymyz jaqsy ǵylymmen, balalarymyzdyń ozat jetistigimen, ǵylymdaǵy dárejemizben, bilimdegi ozattyǵymyzben, sport deńgeıinde álemdi baǵyndyrýmen maqtansaq bolady. Biraq búgin maqtap, erteń umtylyp qalatyn, nemese jaı ǵana búgin maqtansaq, erteń betimizge basylatyn dúnıelerge eliktep júgirip júrgen jaǵdaıymyz bar, — dedi ımam.
Nurlan Baıjigituly toıdyń qazaq dástúrindegi ornyn joqqa shyǵarýǵa bolmaıtynyn aıtty.
— Shyn máninde, toı bolý kerek shyǵar. Toıdyń orny bar, toıdyń qýanysh ekendigi belgili. Paıǵambarymyz Muhammed s. a. ý. úılengende toı bergeni belgili, jalpy qazaqqa bul jat dúnıe emes. Alaıda tym ysyrapshyldyqqa berilip, keıde bireýden asyp túsýge tyrysý — bizde toıdyń ózi, shyn máninde, maqtanysh, ıaǵnı óziniń bir shyńǵa jetkenin kórsetý ǵana bolyp qaldy. Eń qıyny — qaryzǵa batyp toı berip, sol adamdardyń búgin maqtaýyn alyp, erteń dattaýyna qalmaýdy oılaıtyn adam joqtyń qasy, tek «erteń ne bolsa da, búgin atym shyqsa eken» degen másele ǵana aldyńǵy orynda tur — dedi ol.
Nurlan Baıjigitulynyń aıtýynsha, toı jasaý úshin qaryzǵa kirý máselesine toqtalyp, mundaı jaǵdaıda adamnyń nıeti mańyzdy ekenin aıtty. Onyń sózinshe, dástúrdi jalǵastyrýdyń óz jóni bar, alaıda elge kórsetý, maqtaný nemese ózgeden asyp túsý úshin qaryzǵa batýdyń qajeti joq. Qaryz alýǵa májbúr bolǵan adam ony óteýge naqty nıet etip, jaýapkershilikpen qaraýy kerek. Al qaryzdy «keıin kórermiz» degen nıetpen alý adamdy bir qaryzdan ekinshisine jeteleýi múmkin. Sondyqtan toıdyń maqsaty ózgeniń maqtaýyna ıe bolý emes, qýanyshty shamasyna qaraı atap ótý bolýy tıis.
Buǵan deıin qoǵamda toıshyldyqtyń mańyzy qandaı ekenin jazǵanbyz.
