Tótenshe jaǵdaı rejımi aıaqtalǵanymen, indetti jeńdik dep aıtýǵa áli erte - Madına Bektenova

Belgili bolǵandaı, elimiz indettiń sharyqtaý sheginen ótti jáne kóptegen salanyń qyzmeti qalpyna kele bastaıdy. Degenmen keıbir aımaqtarda derttiń taralýy báseńdemeı otyr. Osyǵan oraı karantındik shekteýler ár óńirdegi jaǵdaıdyń jaqsarýyna qaraı birtindep alynady.

Tótenshe jaǵdaı rejımi aıaqtalǵanymen, indetti tolyǵymen jeńdik dep aıtý áli erte. Búginde búkil álem koronavırýs pandemııasynyń taralýy jáne onyń saldarlaryna qarsy kúresti jalǵastyrýda. Sońǵy málimetterge súıensek, dúnıe júzi boıynsha 200-den asa elde 4,1 mıllıonnan astam adam koronavırýs indetin juqtyrǵan. Іndettiń taralý qarqynynyń tómendeýi jóninde jarııalaǵan Ońtústik Koreıa, Germanııa elderinde vırýsty juqtyrǵandar sanynyń qaıta ósýi tirkelýde. Al Frantsııa parlamenty tótenshe sanıtarlyq jaǵdaı rejımin 10 shildege deıin sozýǵa sheshim qabyldady.

Osynyń bári COVID-19 pandemııasy halyqtyń densaýlyǵyna áli de qaýipti ekeniń ańǵartady. Sondyqtan karantın sharalaryn jeńildetý barysynda ár azamatymyz óziniń jáne jaqyndarynyń densaýlyǵyna muqııat bolýy jáne barlyq mekemelerde, kólik pen kásiporyndarda sanıtarlyq talaptardyń saqtalýy asa mańyzdy bolyp tur.

Qazirgi jaǵdaı kórsetip otyrǵandaı, memlekettiń strategııasy men qabyldanyp otyrǵan jedel sharalar tıimdiligin kórsetýde. Basqarýdyń barlyq salalarynda memleket pen qoǵam ómirin qamtamasyz etý boıynsha ózara is-áreket júıesi jolǵa qoıylǵan. Memleket basshylyǵy belgilegen is qımyldyń naqty algorıtminiń arqasynda koronavırýs indetiniń Qazaqstanǵa taralý qarqyny báseńdetildi. Memlekettiń ekonomıka salasynda, áleýmettik qoldaý kórsetý baǵytynda daǵdarysqa qarsy júzege asyryp jatqan aýqymdy sharalar da osy qıyn ýaqytty abyroımen atqarý jolynda úlken demeý ekeni anyq.

Degenmen álem boıynsha uzaqqa sozylatyn ekonomıkalyq daǵdarys, retsessııa máselesi barlyq memleketter úshin kún tártibinde tur.

Óz málimdemesinde Qasym-Jomart Toqaev daǵdarys kezindegi jáne odan keıin elimizde bul baǵytta atqarylatyn naqty jumystardy, ary qaraı damýdyń basymdyqtary men júzege asyrý joldaryna erekshe toqtalyp ketti. Azamattardy qoldaý men bıznesti damytýǵa baǵyttalǵan Ekonomıkalyq ósimdi qaıta qalpyna keltirý jónindegi keshendi jospardyń da ázirlenip jatqanyn aıtty.

Tótenshe jaǵdaı rejımin qamtamasyz etý jónindegi memlekettik komıssııanyń Ekonomıkalyq ósimdi qalpyna keltirý jónindegi memlekettik komıssııa bolyp qaıta qurylatyny da óte mańyzdy sheshim. Alda úlken, júıeli jumystyń turǵany anyq.

Pandemııaǵa baılanysty oryn alǵan daǵdarys búkil álemge, sondaı-aq Qazaqstanǵa medıtsına, bilim berý, áleýmettik salalardy damytýdyń qanshalyqty mańyzdy ekenin kórsetti. Elde tótenshe jaǵdaıdyń alǵashqy merziminde osy salalardaǵy uıymdastyrý jumystary, tehnologııalyq jabdyqtandyrý máseleleri boıynsha olqylyqtardyń da bolǵany belgili.

Osy oraıda densaýlyq saqtaý júıesiniń sapasyn arttyrý boıynsha, ásirese ınfektsııalyq baqylaý, tótenshe jaǵdaılarda jedel áreket etý baǵyttarynda túbegeıli ózgeristerdiń qajettiligi týyndady.

Bul arada Memleket basshysy Úkimetke beldi ǵalymdar men sarapshylardyń qatysýymen Bıologııalyq qaýipsizdik jónindegi keńesti qurý qajettigi týraly oı saldy.

Jańa talaptarǵa sáıkes adamzat qashyqtan oqý, jumys isteý, saýda-sattyq júrgizý qajettiligine tap boldy. Sońǵy eki aı ishinde bizdiń qoǵam da osy úderiske úırenisip keledi. Pandemııadan keıingi bolashaǵymyzda bul máselege erekshe kóńil bólip jańa yńǵaılar men úrdisterdi júzege asyrý jumysyn qolǵa alý kerek ekeni aıdan anyq.

Prezıdenttiń málimdemesinde bul sharalar keńinen aıqyndalǵan. Qazirgi ahýalda anyqtalǵan kemshilikter pen barlyq qajetti sharalar 2025 jylǵa deıingi strategııalyq damý josparynyń jańa nusqasynda eskerilý mańyzdylyǵy kórsetilgen. Ol ásirese ekonomıkany jáne memleketti basqarý isin barynsha jandandyratyn ınstıtýtsıonaldyq jáne qurylymdyq reformalarǵa baılanysty. Sondaı-aq bilim berý, elektrondy úkimet, memlekettik basqarý, qoǵamǵa qyzmet kórsetý júıelerin zamanaýı talaptarǵa saı tsıfrlandyrý, tehnologııalyq turǵydan damytý, qashyqtan jumys isteý formattaryna ótkizý boıynsha jumystardyń da tez arada jolǵa qoıylýy kezek kúttirmes máseleler qatarynda.

Memleket basshysy qandaı kúrdeli kezeń bolmasyn, elimizde halyqtyń jaǵdaıy, ár azamattyń densaýlyǵy men qaýipsizdigi basty qundylyqtar ekenin aıtyp keledi. Jańa shynaıylyqta ony durys túsinip, jańa formattarda jumys isteýdi qolǵa alý mańyzdy.

Madına Bektenova,

QR Prezıdenti janyndaǵy Qazaqstan

strategııalyq zertteýler Instıtýty

Áleýmettik-saıası zertteýler bóliminiń

jetekshi ǵylymı qyzmetkeri