Toqaev aıyptalýshynyń iske qatysy joq bıznesi men múlkin bóliske salmaýǵa shaqyrdy

Parlament Senatynyń tóraǵasy Qasym-Jomart Toqaev óziniń kirispe sózinde Memleket basshysynyń Qazaqstan halqyna Joldaýynda bıznes-ortanyń ahýalyn túbegeıli jaqsartý jáne onyń aıasyn keńeıtý Qazaqstannyń úshinshi jańǵyrýynyń negizgi basymdyqtarynyń biri bolyp belgilengenin atap ótti.

«Memlekettiń jáne kásipkerlerdiń múddelerin qatar eskere otyryp, bıznestiń damýy úshin tıimdi jáne qolaıly orta qalyptastyrý - bizdiń basty mindetimiz bolyp tabylady», - dedi Q.Toqaev.

Tóraǵa damyǵan elderde memleket kásipkerlikke tehnologııalardy usyný, tıisti ekonomıkalyq aqparat berý, ınnovatsııalyq qyzmet túrlerin yntalandyrý arqyly ǵana qoldaý kórsetetinin eske saldy. Q.Toqaev  elimizdegi óndiristik jáne joǵary tehnologııaly bıznesti damytýǵa erekshe nazar aýdarýymyz qajet dep sanaıdy. Memlekettik qoldaý dál osyndaı kásipkerlikke baǵyttalýy tıis, onyń ishinde olardy kvazımemlekettik sektor tarapynan tapsyrystarmen qamtamasyz etý asa mańyzdy. 

Onyń sózinde, Úkimettiń Salyq kodeksin jeńildetip, kásipkerler úshin yńǵaıly jáne qolaıly etý qajettigi aıtyldy. «Senat óz tarapynan bul jumysty zańnamalyq jaǵynan qamtamasyz etýge daıyn», - dedi Parlamenttiń joǵary palatasynyń tóraǵasy.

Tóraǵa zańda qarastyrylǵan erekshe jaǵdaılarda ǵana múlikten kúshtep aıyrý kózdeletin, jekemenshikke qol suqpaýshylyq týraly Konstıtýtsııa erejesin qatań túrde saqtaýǵa shaqyrdy.

Q.Toqaevtyń aıtýynsha, jekemenshik pen onyń menshik ıesine qatysty konstıtýtsııalyq kepildikter túrli aıla-tásilder arqyly bıznes pen múlikti bóliske salý áreketterine tosqaýyl qoıyp, jeke bıznesti damytý men keńeıtýdiń qajettiligi jóninde kásipkerlerdiń boıyna senim uıalatady, elde jaǵymdy ınvestıtsııalyq ahýaldyń ornyǵýyna yqpal etedi.   

«Eger quqyq buzýshylyq (sonyń ishinde qylmystyq is) kásipkerlik qyzmetke qatysty bolmasa, onda jekemenshikke qol suǵylmaýy tıis. Qylmysker jasaǵan naqty qylmysy úshin ǵana jaýap berýi qajet. Onyń ıeligindegi menshik, atap aıtqanda, onyń bıznesi men múlki bóten adamdardyń arasynda bóliske salynbaýy kerek. Biz quqyqtyq memlekette ómir súrip jatyrmyz. Sondyqtan bul máselede eshqandaı ekiushtylyqqa jol bermeý qajet», - dedi Tóraǵa.  

Q.Toqaev Prezıdenttiń Joldaýyn iske asyrý aıasynda parlamentshiler aldyna ekonomıka salasyndaǵy qylmystarǵa qoldanylatyn jazalardy jeńildetý, kásipkerlik ortadaǵy quqyq buzýshylyqtarǵa qatysty sanktsııalardy alyp tastaý mindetin qoıdy. Bul kóp jaǵdaılarda tym jalpylama túsindirilip, kásipkerlerdiń qyzmetine zııanyn tıgizip otyrǵan Qylmystyq kodekstiń jalǵan kásipkerlik jónindegi babyna jańa kózqaraspen qaraýǵa qatysty bolyp otyr.

Senat tóraǵasy óz sózinde kásipkerlikti nasıhattaýǵa erekshe nazar aýdardy. «Biz kásipkerliktiń negizderin oqytýdy stýdenttik shaqtan, tipti, mektep qabyrǵasynan bastap qalyptastyrýymyz kerek. Bıznes júrgizý jóninde tıisti bilim berý baǵdarlamalary qajet. Jastardyń kásipkerlikpen aınalysýyna tosqaýyl bolatyn jaǵdaılardyń jolyn túbegeıli kesip, bıznespen aınalysý tartymdy, bedeldi ári qoljetimdi bolýy úshin eń úzdik ahýaldy týǵyzýymyz kerek», - dedi ol.

Tóraǵa sheteldik ınvestorlarmen qatar otandyq kásipkerlerge qyzmet kórsetý maqsatynda «bir tereze» júıesin qurý máselesiniń uzaqqa sozylyp ketýin synǵa aldy. «Bir terezeniń» ornyna qosymsha «terezeler» paıda bolýda, ári mınıstrlikter arasynda áýre-sarsańǵa túsý bar. Sheteldik ınvestorlarǵa erekshe zeıinmen qarap, olarǵa qyzyǵýshylyq tanytý jaǵy mardymsyz bolyp otyr», - dedi Q.Toqaev.

Tyńdaý barysynda «Atameken» ulttyq kásipkerler palatasy basqarmasynyń tóraǵasy Abylaı Myrzahmetov, Bas prokýrordyń orynbasary Marat Ahmetjanov, ulttyq ekonomıka mınıstri Tımýr Súleımenov, qarjy mınıstri Baqyt Sultanov, predsedatel pravlenııa «Qazaqstan sheteldik ınvestorlar keńesi» assotsıatsııasy basqarmasynyń tóraǵasy Ýlf Vokýrka, Qaraǵandy oblysy ákiminiń orynbasary Marǵulan Káribekov, Evrazııa ıntegratsııalyq zertteýler jáne kommýnıkatsııalar ortalyǵynyń atqarýshy dırektory Stanıslav Naýmov, «Alageum Electric» baıqaýshy keńesiniń tóraǵasy Saıdýlla Qojabaev sóz sóıledi.

Pikirsaıysqa qatysýshy senatorlar baıandamashylar aldyna birqatar máseleler qoıdy. Depýtat A. Bıjanov kásipkerlerdi ǵylymı mekemelermen ózara tyǵyz baılanys ornatýǵa, sondaı-aq bızneske múgedek jandardy tartýǵa shaqyrdy.

Senator D. Nazarbaeva saraptama rásimderi men memlekettik-jekemenshik áriptestik aıasynda jobalardy kelisýdiń kúrdeli ekendigine  ulttyq ekonomıka mınıstrligiń basshylyǵynyń nazaryn aýdardy, sondaı-aq aýyl sharýashylyǵy ónimderi men dári-dármekke saýda ústemeleriniń retteýdiń qatań tetikterin engizýdi usyndy.

Depýtattar N. Qylyshbaev, B. Áıtimova, S. Ershov, S. Bekturǵanov «Atameken» palatasy men memlekettik organdar ókilderine palata qyzmetiniń túrli máselelerine, otandyq bıznestiń qyzmeti men onyń áleýmettik jaýapkershiligine qatysty saýaldar qoıdy.

Talqylaýdy qorytyndylaı kelip, Senattyń Ekonomıkalyq saıasat, ınnovatsııalyq damý jáne kásipkerlik komıtetiniń tóraǵasy Asqar Beısenbaev qazirgi kezde Qazaqstanda kásipkerlikti memlekettik qoldaýdyń quqyqtyq jáne uıymdastyrý negizderi jasalǵanyn jáne sońǵy jyldarda iskerler ortasy jaqsaryp kele jatqanyn atap ótti.

«Qazaqstandaǵy bıznestiń quqyqtary men múddelerin zańnamalyq turǵyda qamtamasyz etýge baǵyttalǵan búgingi tyńdaýda aıtylǵan barlyq usynystar men eskertpeler is júzinde óte qundy jáne Senat depýtattary men tıisti memlekettiń organdar ony zerdelep, paıdalanatyn bolady», - dedi A. Beısenbaev.