Termınkomǵa memlekettik organ mártebesi berilýi kerek - Májilis Tóraǵasy
ASTANA. Naýryzdyń 19-y. QazAqparat /Qanat Mámetqazyuly/ - Termınkomǵa memlekettik organ mártebesi berilýi kerek. Búgin QR Parlamenti Májilisinde ótip jatqan «Memlekettik til - el birliginiń kepili» atty ǵylymı konferentsııa barysynda sóz sóılegen Májilis Tóraǵasy Oral Muhamedjanov osylaı málim etti,
dep habarlaıdy QazAqparat.
Óziniń baıandamasynda Májilis Tóraǵasy tilge qatysty qujattarda qamtylǵan talaptardyń kóp jaǵdaıda oryndalmaıtynyn, sonyń saldarynan asa zárý máseleler sheshimin tappaı, problemaǵa aınalatynyna keńinen toqtaldy. Buǵan qatysty naqty da qarapaıym mysaldaryn alǵa tartty. «Tilderdi qoldaný men damytýdyń 2001-2010 jyldarǵa arnalǵan memlekettik baǵdarlamasynda onyń mindetteriniń biri retinde «Memlekettik termınologııalyq komıssııanyń mártebesin arttyrý, onyń erejesin, mindetterin, qurylymyn qaıta qaraý» kórsetilgen. Alaıda, bul talap oryndalmady. Termınologııa men termın máselesin tap qazirgi kezeńde qanshalyqty mańyzǵa ıe bolyp otyrǵany barshańyzǵa belgili. Sondyqtan Elbasynyń Jarlyǵymen bekitilgen osy másele aldaǵy ýaqytta mindetti túrde sheshimin tabýǵa tıis», dedi O. Muhamedjanov.
Sonymen qatar, sóz arasynda Májilis spıkeri termınologııa salasyn eń kúrdeli jáne problemasy kóp sala ekendigin aıtyp, bul baǵyttaǵy kemshilikterge de mysal keltirdi. Jappaı tárjimalaý men óz aldyna termın jasaýshylyqtan týatyn keleńsizdikterdi alǵa tartty.
«Bul máselede tártip bolmasa, qalyń jurtshylyqty bylaı qoıǵanda, termın jasaýshy mamandarymyzdyń ózi kóp uzamaı ábden shatasatyn, al ýaqyt óte kele ony retke keltirý óte qıynǵa soǵatyny qazirdiń ózinde seziledi. Budan shyǵatyn qorytyndy Termınkomǵa memlekettik organ mártebesin berý kerek. Qazir Termınkom sheshimderiniń mindetti kúshi joq, sondyqtan ol bekitken sózdi alýǵa da, almaýǵa da bolady. Termınkomdy memlekettik organ retinde qaıta qurýdyń múmkindigi bolmasa, onyń sheshimderine Úkimet qaýlysymen mindetti kúsh berý kerek», dedi O. Muhamedjanov.
Sonymen qatar, Tóraǵa termınologııalyq elektrondyq qor jasaý máselesiniń de sheshim tappaı otyrǵanyn atap ótti. Onyń aıtýynsha, áli kúnge bundaı qordyń bolmaýy saldarynan bir termınniń alty retke deıin qabyldanǵan kezi de bolypty. Sondyqtan da spıker Termınkomnyń termınder men ataýlar máselesin myqtap qolǵa alýǵa tıistigine erekshe toqtalyp ótti. «Qoǵam ómiriniń ekonomıka, ǵylym-bilim, mádenıet pen óner sııaqty sektorlary óz kezeginde sala-salaǵa taramdalyp ketetini belgili. Mine, osy salalardyń árqaısysynda basshylyqqa alynatyn bir ǵana sózdik bolýǵa tıis. Oǵan sol salada shyǵyp úlgergen barlyq sózdikterdegi qamtylǵan jáne jurtshylyq qabyldaǵan sózder ekshelip alynýy kerek. Bul jerde eskerte ketetin bir másele - men resmı til, zań termınderi jóninde aıtyp turmyn. Al jalpy qazaqtyń tiline mundaı talap qoıa almaıtynymyz belgili. Bir uǵymdy birneshe sınonımmen aıtýǵa bolatyn qazaq tiliniń múmkindigin mundaı talappen tusaýlap tastaýǵa, árıne, bolmaıdy», dedi O. Muhamedjanov.
