Tergeý kemshilikteri túzelmedi: Shymkenttiń eks-sheneýnikterine qatysty is taǵy sozylýy múmkin
TARAZ. KAZINFORM — Tergeýdegi zańbuzýshylyqtar úshin sýdıa prokýrorlarǵa keri qaıtarǵan shýly is arada tórt aı ótkende Taraz sotynda qaıtadan qarala bastady. Alaıda qorǵaýshy taraptyń aıtýynsha, aıyptaý materıaldary eshqandaı ózgerissiz, «shıki» kúıinde sotqa qaıta túsken.
Taraz qalasynyń № 2 sotynda qylmystyq is boıynsha sot otyrystary jalǵasyp jatyr. Bul is boıynsha Shymkenttiń burynǵy bas sáýletshisi Arman Ábdeshov pen Turǵyn úı basqarmasynyń eks-basshysy Nurbol Júnisbekov aıypty sanaldy.
Kúdiktilerge bıýdjettiń mıllıardtaryn talan-tarajǵa saldy degen aıyp taǵylǵan. Bul bap boıynsha olar 7 jyldan 12 jylǵa deıin bas bostandyǵynan aıyrylýy múmkin. Biraq alǵashqy sot otyrystarynan-aq sottalýshylardyń kináli-kinásizdigi emes, tergeýdiń sapasyz júrgizilgeni úlken suraq týǵyzyp otyr.
Advokattardyń aıtýynsha, zań talaptary buzylǵandyqtan, buǵan deıin qabyldanbaı qalǵan materıaldar sotqa qaıtadan ótkizilgen. Eń qyzyǵy bul isti kezinde tekserýge keri qaıtarǵan baıaǵy sýdıa ózi qaıta qarap jatyr.
Sotta prokýror aıyptaý aktisin oqyp jatqanda, qorǵaýshy tarap jınalǵan aıǵaqtardyń zańsyzdyǵy men istegi qaıshylyqtardy birinen soń birin kórsetti. Sonyń kesirinen sýdıaǵa mán-jaıdy anyqtaý úshin únemi qosymsha suraqtar qoıýǵa týra kelgen.
Eske sala keteıik, osy jyldyń aqpan aıynda sýdıa tergeý materıaldarynan qate taýyp, kemshilikterdi túzetý úshin isti prokýratýraǵa qaıtarǵan bolatyn. Bul ýaqyt ishinde qosymsha tergeý amaldary júredi dep kútilgen edi. Biraq advokattardyń aıtýynsha, materıaldar sotqa eshqandaı ózgerissiz sol kúıi qaıta kelgen.
Sotta Taraz qalasynda jeke menshik úı salý úshin jer telimderin bólýge arnalǵan 11 jobaǵa aýdıtorlyq tekseris júrip jatyr. Aıyptaý tarapynyń basty dáleli — osy qujattardy zańsyz dep tapqan sarapshynyń qorytyndysy.
Sot otyrysynda eki tarap ta iske tartylǵan sarapshynyń biliktiligine erekshe toqtaldy. Qorǵaýshy jaq bul mamannyń kásibıligine kúmán keltiretin derekterdi alǵa tartty. Olardyń aıtýynsha, tekserý júrgizgen mamannyń ınjenerlik jelilerdi, gazben jabdyqtaý jáne jol ınfraqurylymyn taldaý sııaqty keshendi saraptama jasaýǵa beretin mindetti memlekettik lıtsenzııasy joq bolyp shyqqan.
Budan bólek, advokattar sarapshy mamannyń osy iske qatysy bar mekememen básekeles basqa jobalaý uıymynda jumys isteıtinin anyqtaǵan. Kúmándisi sol — bul maman buǵan deıin de memlekettik organdarǵa hat jazyp, dál osy mekemeni tekserýdi talap etken. Al keıin oǵan sol mekemeniń jumysyna baǵa berýdi tapsyrǵan.
Sotta «Qyzmettik paıdalaný úshin» degen belgisi bar qupııa qujattardyń jaı-japsary da sóz boldy. Qorǵaýshy tarap resmı tekseris bastalmaı turyp-aq, mundaı qujattardyń jeke adamnyń qolyna qalaı túsip júrgeni túsiniksiz ekenin aıtty.
Tekseris kezindegi taǵy bir jaıt sotta synǵa ushyrady. Onda qala qurylysy jobalary «ArcGIS» dep atalatyn arnaıy lıtsenzııalyq baǵdarlamaǵa engizilmegeni aıtylǵan edi. Alaıda Taraz qalasy ákimdigi men sáýlet bóliminiń resmı jaýabyna súıensek, bul jobalar jasalǵan 2020-2023 jyldary jergilikti bılik mundaı baǵdarlamany múldem satyp almaǵan jáne ol kelisimshart talaptarynda da bolmaǵan. Advokattardyń aıtýynsha, tergeýshiler ótken jyldardaǵy jobalarǵa tek 2024 jyly ǵana kúshine engen zań talaptaryn qoldanǵan, al bul negizgi zań prıntsıpterine qaıshy keledi.
Qylmystyq zańnamada zańsyz jolmen jınalǵan aıǵaqtar men sonyń negizinde jasalǵan qorytyndylar jaramsyz dep tanylady degen negizgi ereje bar. Eger istegi zańbuzýshylyqtar rastalsa, aıyptaý tarapynyń basty tiregi bolyp otyrǵan aýdıtorlyq qorytyndy óz kúshin joıady.
Іstiń mán-jaıyn eske sala keteıik, Arman Ábdeshov buǵan deıin Shymkent qalalyq sáýlet jáne qala qurylysy basqarmasyn, al Nurbol Júnisbekov Turǵyn úı basqarmasyn basqarǵan. Ekeýi de 2025 jyly tergeýge ilinip, birneshe apta aıyrmasymen birinen soń biri ustalǵan bolatyn.
Buǵan deıin habarlanǵandaı, Ábdeshovke qatysty tergeýdiń onyń Shymkenttegi jumysyna esh qatysy joq, bul onyń burynǵy qyzmetine baılanysty. Ol 2020-2022 jyldary Jambyl oblystyq sáýlet jáne qala qurylysy basqarmasyn basqarǵan, keıin Taraz qalasynda dál osyndaı qyzmette bolǵan. Al Shymkentke tek 2025 jyldyń aqpanynda ǵana aýysyp kelgen.
Al Nurbol Júnisbekov Turǵyn úı basqarmasynyń basshysy qyzmetine 2025 jyldyń kókteminde taǵaıyndalǵan. Oǵan deıin sáýlet jáne jer qatynastary salasynda eńbek etken. Qamaýǵa alý kezinde ol zańdy eńbek demalysynda bolǵan edi.
Júnisbekov pen basqa da adamdarǵa qatysty sotqa deıingi tergeý amaldary 2025 jyldyń 5 naýryzynda bastaldy. Sol jyldyń tamyzynda ustalyp, Júnisbekov sot sheshimimen Astanadaǵy tergeý ızolıatoryna jabyldy. Qyrkúıek aıynda jınalǵan dálelder negizinde kúdiktiniń is-áreketi Qylmystyq kodekstiń 189-baby, 4-bóligi, 2-tarmaǵy boıynsha qaralatynyn jazǵan edik.
Jalpy tergeý jumystary 2025 jyldyń qazan aıynda aıaqtalyp, is materıaldary sotqa joldandy.
