Teatr sańlaǵy, QR halyq artısi Asanáli Áshimov 80 jasqa tolady
ASTANA. QazAqparat - 12 mamyr kúni M.Áýezov atyndaǵy Qazaq Memlekettik akademııalyq drama teatrynda kórnekti akter, rejısser, Qazaqstan jáne KSRO halyq artısi, Memlekettik syılyqtardyń laýreaty Asanáli Áshimovtiń 80 jasqa tolýyna oraı saltanatty kesh ótedi, dep habarlaıdy QazAqparat.
Asanáli Áshimov 1937 jyly 8 mamyrda Jambyl oblysy, Sarysý aýdany, Saýdakent (burynǵy Baıqadam) aýylynda dúnıege kelgen. 1956-1961 jyldary Qurmanǵazy atyndaǵy Qazaq ulttyq konservatorııasynyń teatr fakýltetin akter mamandyǵy boıynsha oqyp-bitirip, «Qazaqfılm» kınostýdııasyna akterlik shtatqa qabyldanady. Al 1964 jyldan beri M.Áýezov atyndaǵy Qazaq Memlekettik akademııalyq drama teatrynda úzilissiz eńbek etip keledi.
Teatrda negizinen basty rolderdi somdaǵan akter M.Áýezovtiń «Abaıynda» Aıdar, Kerim, «Eńlik-Kebeginde» - Kebek, «Qaraqypshaq Qobylandysynda» - Aıshýaq, «Tańǵy jaryǵynda» - Jarasbaı, Ǵ.Músirepovtiń «Qozy Kórpesh -Baıan sulýynda» - Qodar, N.Hıkmettiń «Eleýsiz qalǵan esil erinde» - Assıstent, Q.Muhamedjanovtyń «Jat elde» dramasynda - Asan aqyn, T.Ahtanovtyń «Boranynda» - Qasbolat, Sh.Aıtmatov pen Q.Muhamedjanovtyń «Kóktóbedegi kezdesýinde» - Iosıf Tataevıch, Á.Nurpeıisovtiń «Qan men terinde» - Elaman, Á.Tarazıdiń «Kúlmeıtin komedııasynda» - Sánjan, I.Vovnıankonyń «Apatynda» - Asan qart, Shekspırdiń «ıÝlıı Tsezarinde» - ıÝlıı Tsezar, M.Frıshtiń «Don Jýannyń dýmanynda» - Don Jýan, G.Gaýptmannyń «Ymyrttaǵy mahabbatynda» doktor Klaýzen jáne t.b. kóptegen rolderimen ulttyq akterlik mekteptiń damýyna ólsheýsiz úles qosty.
Otyzdan asa fılmge túsken akterd qazaq kıno ónerin jańa belesterge kóterý úshin kóp eńbek sińirdi. Ulttyq kınonyń tólqujatyndaı bolǵan «Qyz Jibektegi» Bekejan, «Atamannyń aqyry» men «Transsibir júrdek poıyzyndaǵy» Qasymhan Shadııarov beıneleri onyń esimin shet elderde tanymal etti.
A.Áshimov teatr men kıno salasynda rejısserlik qyzmet etýimen qatar, óner qaıratkeri retinde elimizdegi jáne shetelderdegi mádenı sharalarǵa belsendi at salysady. Sonymen qatar, T.Júrgenov atyndaǵy Qazaq Ulttyq óner akademııasynda dáris berip, teatr óneriniń damýyna ózindik úles qosyp júrgen, kóptegen shákirtterdi tárbıelegen ulaǵatty ustaz.
Akterdiń taǵy bir qyry - jazýshylyq. Onyń «Maıranyń áni» (1995), 5 tomdyq shyǵarmalar jınaǵy (2007), «S lıýbovıý, Vash Asanalı Ashımov» (2008), «Ǵumyr-darııa» (2012) jınaqtary qalyń oqyrmannyń súıikti shyǵarmalaryna aınaldy.
A.Áshimov búgingi tańda M.Áýezov atyndaǵy Qazaq Memlekettik akademııalyq drama teatrynyń kórkemdik jetekshisi jáne Qazaqstan Teatrlar qaýymdastyǵynyń tóraǵasy retinde ulttyq sahna óneriniń órkendeýine mol tájirıbesimen, abyroı-bedelimen eleýli úles qosyp júr.
Asanáli Áshimovtiń ulttyq ónerge qosqan orasan zor eńbegi memleket tarapynan joǵary baǵalandy. Ol Qazaqstannyń halyq artısi (1976), KSRO halyq artısi (1980), sondaı-aq «Tarlan» táýelsiz syılyǵymen (2000), «Otan» (2001), «Qurmet» (2007), «Parasat» (2007), «Dostyq» (2014), QR Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń «Mádenıet úzdigi» tósbelgisimen (2012) jáne ıÝNESKO-nyń «Altyn qyran» ordenderimen marapattalǵan.
