Sý tasqyny: eki óńir áli de baqylaýda
ASTANA. KAZINFORM — Elimizdiń basym bóliginde sý tasqynynyń belsendi kezeńi barynsha azaıdy, jaǵdaı turaqty, monıtorıng júrgizilip jatyr. Elimizdiń ońtústik, batys jáne ortalyq óńirlerinde sý tasqynynyń belsendi kezeńi azaıdy. Soltústik Qazaqstan oblysy men Shyǵys Qazaqstan oblysy baqylaýda.
Múddeli memlekettik organdar ókilderiniń qatysýymen TJM sý tasqynyna qarsy jedel shtaby óz jumysyn jalǵastyryp jatyr.
Shyǵys Qazaqstanda sý tasqynynyń birinshi tolqyny aıaqtaldy. Sáýir aıynyń úshinshi onkúndiginen mamyr aıynyń ekinshi onkúndiginiń sońyna deıin oblysta ekinshi kezeń ótedi. Sý tasqynynyń ekinshi tolqyny taý bókterindegi qardyń erýi, ortasha taýdyń ońtústik betkeılerindegi qardyń erýi jáne jaýyn-shashyn saldary boıynsha baqylaýda bolady.
Oblys aýmaǵyndaǵy qar jamylǵysynyń úlesi 19 %. Múddeli memlekettik organdarmen birlesip, sý tasqyny qaýpi bar barlyq ýchaskeler men gıdrotehnıkalyq qurylystar baqylaýǵa alyndy, sý tasqynyna qarsy is-sharalardyń oryndalýy tekserildi.
Óńirde kanaldar, aryqtar, sý ótkizý qurylystary men kópirlerdi aýqymdy tazartý jumystary júrgizildi. 226 shaqyrym kanal jáne 504 shaqyrym aryq tazartyldy, 4778 sý ótkizý qurylysy men 409 kópir retke keltirildi. 430 myńnan astam tekshe metr qar shyǵaryldy. Іstelgen jumystyń nátıjesinde 16 eldi mekende sý basý qaýpi joıyldy, 50 eldi mekende qaýip azaıtyldy, al 5 eldi mekende qaýip saqtalyp otyr. Olar Glýbokoe jáne Altaı aýdandary, barlyǵy 813 turǵyny bar 329 úı. Qazirgi tańda oblystaǵy gıdrologııalyq jaǵdaı turaqty. Ózenderdegi sý deńgeıi qaýipti mejeden tómen, sý basý faktileri tirkelgen joq. Sonymen qatar táýlik boıy monıtorıng júrgizilip otyr, onyń barysynda mamandar taýly aımaqtardaǵy qar qoryn jáne aǵymdaǵy jaǵdaıdy baǵalaýda. Qabyldanǵan aldyn alý sharalary halyqtyń qaýipsizdigin qamtamasyz etip, sý tasqyny kezeńiniń turaqty ótýine múmkindik berip otyr.
Soltústik Qazaqstan oblysynda sý tasqyny jaǵdaıyna turaqty monıtorıng júrgizilip jatyr. Oblysta TJM 28237 áskerı bóliminiń kúshteri jumyldyrylǵan. Olar Petropavl qalasynda, Zarechnyı kentinde jáne Qyzyljar aýdanynyń Beskól aýylynda jumys istep jatyr. Atalǵan bólimsheniń kúshimen Qyzyljar aýdanynda jáne Petropavl qalasynyń mańynda qorǵanysh bógenderin nyǵaıtý úshin 29 myń qap daıyndalyp, 10 800 qap tóseldi. Esil ózeniniń tasqyn sýynyń bógenderdi shaıyp ketýiniń aldyn alý maqsatynda 2,5 myń metr polıetılen tósemi tóseldi. Sý tasqyny jaǵdaıyn baqylaý aıasynda ózender, kólder men sý qoımalary basseınderine aerovızýaldy tekserý júrgizildi.
Aıta ketelik Qanat Bozymbaev Soltústik Qazaqstan oblysynda sý tasqynynyń ekinshi tolqynynyń ótý barysyn teksergen edi.