Sońǵy jekpe-jek
ALMATY. QazAqparat - Reseılik boksshy Magomed Ábdisalamovtyń sońǵy ret sharshy alańǵa shyqqanyna dál búgin bir jyl toldy. 2013 jyly 2 qarashada Nıý-Iork qalasyndaǵy Medıson Skver Garden sport kesheniniń kishi arenasynda ótken boks keshinde, sol ýaqytta WBC reıtınginde tórtinshi orynda bolǵan, áli jeńilip kórmegen reseılik asa aýyr salmaqtaǵy bylǵary qolǵap sheberi, asa shıelenisti ótken saıysta kýbalyq Maık Pereske upaı aıyrmashylyǵymen ese jibergen bolatyn.
Biraq bul Magomed úshin sońǵy shaıqas emes edi. Ol osy jekpe-jekte basynan óte aýyr jaraqat alyp, aýrýhanaǵa tústi. Eń basty kúres - óziniń ómiri úshin jantalasqan kúres osydan keıin bastaldy. Magomed bul kúreste jeńip shyqty.
Ol mıyna ota jasalǵannan keıin, tirshilikti qamtamasyz etetin apparatqa jalǵanǵan kúıi bir aıdan asa ýaqyt es-tússiz jatty. Mıyna ondaǵan neırohırýrgııalyq kúrdeli ota jasaldy. Mine, endi sonyń barlyǵy artta qaldy. Qazir Magomed taǵy bir syndy bastan keshýde. Ol endi tolyqqandy ómir súrý úshin, óziniń qarym-qabiletterin qalpyna keltirýge barynsha kúsh salýda. Bul jerde oǵan jan jary Bakanaıdyń jan aıamaı kómektesip jatqandyǵyn aıta ketken jón.
AllBoxing.Ru saıtynyń tilshisine bergen suhbatynda Bakanaı Ábdisalamova sońǵy ýaqytta Magomedtiń hal-jaǵdaıynyń óte baıaý bolsa da, jaqsaryp kele jatqandyǵyn bylaısha jetkizdi.
«Men taıaýda ǵana Daǵystannan oraldym. Ol jaqqa kenje qyzymdy alyp kelý úshin jáne amerıkalyq ruqsatnamanyń merzimin uzartý úshin baryp edim, - dedi Bakanaı óz sózinde, - Men kelgenshe Magomedke aǵasy kútim jasap otyrdy. Qazir kenje qyzymyz Magomedtiń qasynan shyqpaıdy. Qushaqtap betinen súıedi. Magomed te odan kózin almaıdy, qushaqtap aımalaǵandy jaqsy kóredi. Endi Magomedtiń hali qazir qubylmaly bolyp tur. Birde olaı, birde bulaı degendeı. Bir apta belsendilik tanytyp, sóıleýge umtylsa, bir apta onyń aıtqan sózderin túsiný tym qıyn bolyp ketedi. Biraq aıpad jaqsy boldy. Ol maǵan ne aıtqysy kelgenin osy aıpad arqyly jazady, sýret salyp maǵan syılaıdy. Odan basqa, qazir Magomed óz betimen tamaqtana alatyn boldy. Qasyqty sol qolymen ózi ustaıdy. Tamaqty jaqsy shaınap, juta alatyn dárejege jetti. Ol tipti keıde maǵan ózi unatatyn daǵystandyq taǵamdardy daıyndap berýimdi suraıdy. Men árıne bar ynta-yqylasymmen jasap beremin. Magomed sondaı-aq, ázil-qaljyńǵa da moıyn buratyn boldy. Qaljyńdasań kúledi, keıdi ózi de qaljyńdap qoıady.
Biraq, biraq oń jaǵy áli kúnge deıin istemeıdi, sal bolyp qalǵan. Soǵan qaramastan Magomed keıde oń qolyn, oń aıaǵyn azdap qozǵaltady. Oń qolyn, oń aıaǵyn ustasań sezedi. Ońaltaý ortalyǵynan shyqqaly beri, úıge de úırenip qaldy. Endi qudaı qalasa, aldaǵy aptada taǵy da dárigerge baramyz. Budan keıin ne isteıtinimiz, sol dárigerdiń aıtqandaryna baılanysty bolmaq. Men endi óz basym Magomedtke edáýir qarqyndy fızıkalyq terapııa jasaýdy, ıne salýdy, qarqyndy massaj jasaýdy bastaǵym keledi.
Al Magomedti umytpaı, kómek qolyn sozǵan, tilektes bolyp júrgen barsha jandarǵa rızashylyǵym sheksiz. Týǵan-týystary osyndaı halde jatqan azamattarǵa: «Eshqashan berilmeńizder. Aıyǵyp ketetinderine ımandaı senińizder. Shydamdy bolyńyzdar», - degim keledi. Men mysaly, aýyr jaraqat alyp, 5 jyl tósek tartyp jatqan adamnyń keıin táı-táı basyp júrip ketkenin bilemin. Sondyqtan, aıyǵyp ketetinderine kóńilderińizde tıtteı de kúmán bolmasyn, shydańyzdar, senińizder, kúresińizder».
Esterińizge sala ketelik, Magomed Ábdisalamov asa aýyr salmaq dárejesindegi reseılik kásipqoı boksshy. 1981 jyly 25 naýryzda Daǵystan respýblıkasynyń Mahachkala shaharynda týǵan. Ulty - dargın. Rıngte 19 jekpe-jek ótkizip, 18-inde nokaýtpen jeńiske jetip, sońǵy 19-shy jekti jeńilispen aıaqtaǵan.
2013 jyly 2 qarashada Gennadıı Golovkın men Kertıs Stıvenstiń jekpe-jeginiń anderkardynda (negizgi jekpe-jektiń aldynda ótkiziletin saıystar) Ábdisalamov buǵan deıin jeńilistiń aşy dámin tatyp kórmegen kýbalyq myqty boksshy Maık Perespen kezdesedi. Alǵashqy raýndta-aq alma-kezek judyryqtasý bastaldy. Kezdesý 10 raýndta sozylmaıtyndaı bolyp kóringen. 2-shi jáne 3-shi raýndtarda reseılik boksshy sátti shabýyldar jasady. Degenmen, kýbalyq boksshy da qarymta soqqylar jasaýmen boldy. 4-shi jáne 5-shi raýndtar asa shıelenisti ótti. Eki boksshy da ashyq aıqasqa kóship, alma-kezek judyryqtasty. Eki boksshynyń da utymdy sátteri boldy. 6-shy raýdntan bastap Peres tarazy basyn ózine qaraı aýdara bastady. Al 10-shy raýndta Perestyń oń qolymen alǵa umsyna urǵan soqqysy Ábdisalamovty eseńgiretip jiberdi. Biraq reseılik boksshy, qalǵan soqqylardy barynsha darytpaýǵa tyrysyp baqty. Jigerin janyp, sońǵy raýnd aıaqtalǵansha judyryqtasýmen boldy. Asa shıelenisti ótken 10 raýndtyq saıysta Maık Peres upaı aıyrmashylyǵymen jeńiske jetti. Al Ábdisalamov óziniń sporttyq jolynda tuńǵysh ret jeńiliske ushyrady.
Saıystan keıin birneshe saǵattan keıin Magomed aınalasyndaǵylarǵa basynyń aınalyp, aýyryp jatqandyǵyn jetkizedi. Artynsha ol Nıý-Iork qalasynyń gospıtaline jetkiziledi. Dárigerler jan túrshigerlik dıagnoz qoıady. Magomedtiń muryn súıegi men sol qolynyń bilezigi synǵan jáne eń soraqysy mıynyń qan tamyrlary zaqymdalyp, mıda uıysqan qan paıda bolǵan. Ony alý úshin dárigerler Magomedti jasandy es-tússiz kúıge engizip, mıyna ota jasady. Odan keıin isingen mıdyń mı saýytyna túsirgen qysymyn azaıtý maqsatynda bas súıeginiń bir bólshegi alynyp tastaldy. Biraq, ókinishke qaraı, bul ýaqytta mıǵa kóptep qan quıylýy onsyz da aýyr halde jatqan boksshynyń jaǵdaıyn odan beter aýyrlatyp jiberedi. Sondyqtan dárigerler operatsııadan keıin Magomedti jasandy es-tússiz halge engizip, tirshilikpen qamtamasyz etetin apparatqa jalǵaıdy. Onyń aıyǵyp ketetindigine eshqandaı kepildik bermeıdi. Degenmen, bir aıdan asa ýaqyttan keıin, dárigerler qajetti terapııalyq em-domnan keıin, Magomedti «oıatýǵa» qol jetkizedi. Sodan onyń hali birtindep jaqsara bastaıdy. Kóp uzamaı dárigerler ony Nıý-Iork qalasynyń mańynda ornalasqan, mıynan zaqym alǵan naýqastarǵa arnalǵan Helen Hayes ońaltaý ortalyǵyna aýystyrady. Budan keıin Magomedke mı saýytyn qalpyna keltirý jáne basqa da birqatar neırohırýrgııalyq otalar jasaldy. Qazirgi tańda dárigerlerdiń ruqsatymen Magomed qyrkúıek aıynan beri Nıý-Iork mańynda óziniń januıasymen turyp jatyr.