Smart National Burabay – týrısterdiń qaýipsizdigi men tabıǵatty qorǵaýǵa arnalǵan jasandy ıntellekt
ASTANA. KAZINFORM – Úsh aı ishinde Smart National Burabay júıesi «Býrabaı» memlekettik ulttyq tabıǵı parkiniń jeti tanymal týrıstik nysanynda 103 myńnan astam kelý deregin tirkedi.
2026 jylǵy 1 tamyz ben 30 qazan aralyǵynda jasandy ıntellekt fýnktsııalarymen jabdyqtalǵan kameralar týrıster aǵynyn baqylaýǵa, marshrýttardaǵy jaǵdaıdy qadaǵalaýǵa jáne tabıǵı aýmaqty tıimdi basqarýǵa qajetti málimetterdi jınaýǵa múmkindik berdi.
Jańǵyrtylǵan júıe synaqtan sátti ótip, búginde ulttyq parktiń Jedel basqarý ortalyǵy qyzmetkerleriniń kúndelikti jumysynda qoldanylyp keledi. Joǵary ajyratymdylyqtaǵy kameralardan beınejazbalar ortalyqqa naqty ýaqyt rejıminde jetkiziledi. Bul birneshe týrıstik nysandaǵy jaǵdaıdy bir mezgilde baqylaýǵa múmkindik beredi.
Beınebaqylaý júıesi Bólektaý taýyn, Mahabbat alqabyn, Aıýtas, Kebistas jáne Maksımka jartastaryn, sondaı-aq Moınaq jartasy men Imanaı bulaǵynyń sholý alańdaryn qamtıdy.
Júıeniń basty múmkindikteriniń biri — jasandy ıntellektke negizdelgen beıneanalıtıka. Onyń kómegimen beınejazbalardan adamdardy belgili bir syrtqy belgileri boıynsha izdeýge bolady. Mysaly, operator «jasyl fýtbolka, qara shalbar» degen kıim sıpattamasyn engizse, júıe sol belgilerge sáıkes keletin kadrlardy tabýǵa kómektesedi. Bul beınejazbalar muraǵatynan qajetti aqparatty izdeýdi aıtarlyqtaı jeńildetip, qyzmetkerlerdiń ýaqytyn únemdeıdi.
— Beıneanalıtıkanyń múmkindikteri qazirgi beıneaǵynnan da, muraǵattaǵy jazbalardan da qajetti kadrlardy jyldam tabýǵa kómektesedi. Operator adamnyń belgili bir syrtqy belgilerin engizedi, sodan keıin júıe sol sıpattamaǵa sáıkes keletin jazbalardy irikteıdi. Bul ásirese adam týraly nemese belgili bir oqıǵanyń mán-jaıy jónindegi aqparatty jedel naqtylaý qajet bolǵan jaǵdaıda óte paıdaly, — dep túsindirdi «Býrabaı» MUTP Jedel basqarý ortalyǵynyń basshysy Asylhan Ahmetjanov.
Júıe týrıstik nysandardaǵy jaǵdaıdy baqylaýmen qatar, kelýshiler sanyn taldaýǵa da múmkindik beredi. Atalǵan kezeńde eń kóp kelýshi Bólektaý taýynda tirkelgen. Munda 46 myńnan astam kelý deregi esepke alynǵan. Al Aıýtas, Kebiktas jáne Maksımka nysandarynyń árqaısysynda shamamen 15–17 myń kelý deregi tirkeldi.
Bul statıstıka týrıster eń kóp baratyn marshrýttardy anyqtaýǵa, jekelegen tabıǵı nysandarǵa túsetin júktemeni baǵalaýǵa jáne memlekettik ınspektorlardyń jumysyn josparlaýǵa múmkindik beredi. Aldaǵy ýaqytta bul málimetter týrıstik ınfraqurylymdy damytý jáne kelýshiler kóp shoǵyrlanatyn oryndarǵa barýdy uıymdastyrý kezinde eskerilýi múmkin.
— Biz úshin ulttyq parktiń ártúrli aýmaqtaryna týrısterdiń qanshalyqty jıi baratynyn jáne týrıstik alańdarda qandaı jaǵdaı qalyptasyp otyrǵanyn bilý mańyzdy. Beınebaqylaý osy múmkindikti qamtamasyz etedi. Sonyń arqasynda Jedel basqarý ortalyǵynyń qyzmetkerleri ár nysanǵa jeke barmaı-aq, birneshe týrıstik orynnan bir mezgilde aqparat ala alady, — dep atap ótti «Býrabaı» MUTP dırektorynyń orynbasary, bas ormanshy Baýyrjan Mahmetov.
Búginde Smart National Burabay júıesi ulttyq parktiń kúndelikti jumysynyń ajyramas bóligine aınaldy. Intellektýaldy beınebaqylaý men kelýshiler aǵynyn taldaý múmkindikteri týrıster qozǵalysyn tıimdi uıymdastyrýǵa, olardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etýge jáne Býrabaıdyń tabıǵı murasyn saqtaýǵa yqpal etedi.
