SQO kásipkerleri óndiristi damytýdaǵy negizgi kedergilerdi atady
PETROPAVL. KAZINFORM - Soltústik Qazaqstan oblysyna keı kásipkerler óndiristi keńeıtýge daıyn, alaıda olarǵa múmkindik bermeı otyrǵan máseleler az emes.
Óńirge kelgen «Atameken» Ulttyq kásipkerler palatasy Investıtsııalar departamenti dırektorynyń orynbasary Nazgúl Ýzalına birqatar óndiris oryndarynyń jumysymen tanysyp, kásipkerlermen kezdesti.
Sergeevka qalasyndaǵy «EkoMol Sergeevka» JShS táýligine orta eseppen 30-35 tonna sút óńdep, aıyna 30 tonnaǵa deıin sary maı óndiredi. Tabıǵı sút pen irimshikti saqtaý merziminiń qysqalyǵynan ónim túrlerin azaıtýǵa týra kelgen.
Endi kásiporyn basshylyǵy óndiris kólemin ulǵaıtyp, jumsaq balqytylǵan irimshik shyǵarýdy josparlap otyr. Bul úshin jańa jeli men qosymsha jabdyq qajet. Óndiristi damytýǵa kedergi keltirip otyrǵan negizgi máselelerdiń biri - sút óńdeýge beriletin sýbsıdııalardyń keshiktirilýi.
- Buǵan deıin sýbsıdııany toqsan saıyn alatynbyz, keıin jarty jylda bir ret tólendi. 2024 jyldan bastap jylyna bir ret beriletin boldy. Sýbsıdııasyz is júzinde nólge jumys isteımiz. Ótken jyldardan beri bereshek te jınalyp qaldy, - deıdi zaýyt dırektorynyń orynbasary Baqyt Rashıtov.
Kásipkerler kótergen taǵy bir másele - otandyq ónimniń iri saýda jelilerine shyǵýy.
«EkoMol Sergeevka» JShS dırektory Albına Kazkeevanyń aıtýynsha, zańnamada retro-bonýstarǵa shekteý qoıylǵanymen, saýda jelileri ony basqa tólem túrlerine almastyrǵan.
- Otandyq óndirýshilerge kóbine bir-eki sóre ǵana beriledi. Taýaryńdy taǵy qoıǵyń kelse, sóreni jalǵa alý tólemi retinde rásimdeıdi. Qazaqstandyq ónim tómengi sórelerde turady, al Reseı men Belarýsten ákelingen maı satyp alýshynyń kóz deńgeıinde ornalasady, - deıdi kásiporyn basshysy.
Onyń aıtýynsha, Astana men Almatydaǵy iri saýda jelilerine kirý quny da joǵary.
Kásipkerdiń esebinshe, mundaı tólemder ónim qunynyń 30% deıin jetedi.
Al Petropavldaǵy «Petro-Puh» JShS-i Qazaqstandaǵy qaýyrsyn men qaz mamyǵyn tereń óńdeıtin tolyq tsıkldi jalǵyz kásiporyn. Jylyna bir myń tonnaǵa deıin ónim óńdeýge qaýqarly zaýyt jastyq pen kórpe shyǵaryp, shıkizatyn Eýropa men Qytaı naryqtaryna jóneltedi. Sonymen qatar kásiporyn germanııalyq seriktestermen qus etin eksporttaý jóninde kelissóz júrgizip jatyr.
2025 jyldan beri zaýyt aýyl turǵyndary arasynda áleýmettik jobany júzege asyryp keledi. Kásiporyn aýyl turǵyndaryna qaz balapandaryn beredi. Turǵyndar etin ózderine qaldyryp, mamyǵy men qaýyrsynyn zaýytqa ótkizedi.
Alaıda kásiporynnyń odan ári damýyna óndiristik aımaqtaǵy ortalyq káriz júıesiniń bolmaýy kedergi bolyp otyr.
Kásiporyn dırektory Konstantın Voronovtyń aıtýynsha, óndiristik aǵyn sýdyń topyraqqa sińip ketýine jol bermeý úshin kompanııa kólemi 100 tekshe metrden asatyn septıkter ornatyp, oǵan shamamen 70 mln teńge jumsaǵan.
- Bul bıznes úshin óte qymbat. Munda basqa da kóptegen óndiris oryndary bar. Ortalyq káriz júıesi tek bizdiń emes, búkil óndiristik aımaqtyń máselesin shesher edi, - dedi Konstantın Voronov.
Osy máseleniń sheshimin qarastyrý úshin SQO Kásipkerler palatasy «Qyzyljar sý» JShS-men kelissóz júrgizbek.
Chapaevo aýylyndaǵy «Fabrıka kormov» JShS-i YUMMI brendimen úı jáne qyzmettik janýarlarǵa arnalǵan arnaıy jem shyǵarady. Qazirgi óndiris kólemi jylyna 1 myń tonnaǵa deıin jetedi. Jańa tseh iske qosylǵannan keıin óńdeý qýaty aıyna 600 tonnaǵa deıin ulǵaıady. Budan bólek, kásiporyn konservi zaýytyn salýdy jáne ónimderin Qyrǵyzstan men Ózbekstan naryǵyna shyǵarýdy josparlap otyr.
Alaıda munda da óndiristi keńeıtýge elektr qýatynyń tapshylyǵy kedergi keltirgen. Kásiporynǵa qosymsha 1 MVt qýat qajet.
Kásipkerge jergilikti atqarýshy organdar óz qarajaty esebinen qosalqy stantsııa salyp, 35 MVt transformator ornatýdy usynǵan. Keıin nysan energııa tasymaldaýshy kompanııanyń balansyna berilýi tıis. Kásipkerdiń pikirinshe, mundaı sheshim bızneske aıtarlyqtaı qarjylyq salmaq túsiredi.
Kásiporyn ókilderi óndiris shyǵynyn tómendetýdiń taǵy bir joly retinde aýdanǵa gaz jetkizýdiń mańyzyn atap ótti.
«Atameken» UKP Investıtsııalar departamenti dırektorynyń orynbasary Nazgúl Ýzalınanyń aıtýynsha, jumys sapary barysynda kóterilgen máselelerdiń barlyǵy tıisti mınıstrlikter men jergilikti atqarýshy organdardyń qaraýyna usynylatyn bolady.
Buǵan deıin Qazaqstanda áıelderdiń kásipkerlik belsendiligi 54%-ǵa jetkenin jazǵan edik.
