SQO-da 1,1 trln teńgege 64 ınvestıtsııalyq joba júzege asyrylyp jatyr
PETROPAVL. KAZINFORM — Soltústik Qazaqstan oblysyna jumys sapary barysynda Premer-mınıstr Oljas Bektenov Qyzyljar arnaıy ekonomıkalyq aımaǵynyń qyzmetimen tanysty, onda Memleket basshysy qoıǵan ekonomıkany ártaraptandyrý jáne óndiristerdi lokalızatsııalaý jónindegi mindetterge sáıkes tamaq ónerkásibi, mashına jasaý jáne shıkizatty tereń óńdeý salalaryndaǵy iri ınvestıtsııalyq jobalar júzege asyrylyp jatyr. Bul týraly Úkimettiń baspasóz qyzmeti málim etti.
— Soltústik Qazaqstan oblysy ákiminiń orynbasary Qanat Dúzelbaev óńirge ınvestıtsııalar tartý jáne AEA-nyń ónerkásiptik ınfraqurylymyn damytý boıynsha júrgizilip jatqan jumystar týraly baıandady. 2025 jyldyń qorytyndysy boıynsha óńirge 609 mlrd teńge ınvestıtsııa tartyldy. Bul rette sońǵy eki jylda óńirdiń negizgi kapıtalyna ınvestıtsııalar kólemi eki esege jýyq ósti. Investıtsııalyq jobalardyń jalpyulttyq pýly sheńberinde SQO-da 10,3 myńnan astam turaqty jumys ornyn qura otyryp, jalpy somasy 1,1 trln teńgege 64 bastama júzege asyrylyp jatyr, — delingen Úkimettiń habarlamasynda.
Qyzyljar AEA — óńirdiń ónerkásiptik ósýiniń negizgi ortalyqtarynyń biri. Qazirgi ýaqytta segiz sýbaımaqta 21 qatysýshy óz jobalaryn júzege asyrýda. Munda bıýdjettik salymdardyń árbir teńgesine 8 teńge jeke ınvestıtsııa tartylǵan. «Qyzyljar» halyqaralyq áýejaıy bazasynda mýltımodaldy logıstıkalyq hab qurý boıynsha qosymsha jumystar júrgizilgen.
Úkimet basshysy AEA aýmaǵynda tól óndirisin damytyp jatqan birqatar kompanııalardyń qyzmetimen tanysty. Olar — óńirdegi iri aǵash óńdeý kásiporyndardyń biri — «Nord Panels» JShS, «KazCrane Engineering» JShS-niń kótergish-kólik jabdyqtaryn óndirý zaýyty, «Eco Glade» JShS-niń tolyq tsıkldi sańyraýqulaq fermasy, JShS-niń uzaq merzim saqtaýǵa bolatyn «Beıkerton» nan-toqash jáne kondıterlik ónimderdi shyǵarý kásiporny.
«Nord Panels» JShS atqarýshy dırektory Aıvaz Bakırov buryn paıdalanylmaı turǵan ǵımaratty rekonstrýktsııalaýǵa, ınfraqurylym júrgizýge jáne lamınattalǵan faner men aǵash-jańqaly taqtalar (AJT) óndiretin joǵary tehnologııalyq jelilerdi iske qosýǵa shamamen 11 mlrd teńge ınvestıtsııa salynǵanyn habarlady. Zaýyt iske qosylǵan 2024 jyldan beri 300 jańa jumys orny ashyldy, jobalyq qýaty jylyna 50 myń m3 daıyn faner óndirýge múmkindik beredi. Kásiporyn respýblıka boıynsha ımportty almastyrýdyń 15%-ǵa deıingi úlesin qamtamasyz etip otyr jáne ónimderin EAEO jáne Eýropalyq Odaq elderine belsendi túrde eksporttaýda. Sonymen qatar otyn pelletteri, prestelgen poddondar men medıtsınalyq taıaqshalar shyǵarý boıynsha jelilerdi iske qosý esebinen óndiristi keńeıtedi.
«KazCrane Engineering» JShS-niń júk kótergish-kólik jabdyqtaryn óndirý jobasy boıynsha seriktesi — «Ýralkran» JShQ bas dırektory Sergeı Kravchýk kásiporynda júk kótergishtigi 500 tonnaǵa deıingi kópirli jáne kran-estakadaly krandar shyǵarý josparlanyp otyrǵanyn málimdedi. Óndiristik qýaty jylyna 150 birlik ónimge deıin jetedi. Qazirgi ýaqytta nysannyń qurylys daıyndyǵy 90%-dy quraıdy, iske qosý 2026 jylǵy qyrkúıek–qazan aılaryna josparlanǵan.
Bastapqy kezeńde 150 jumys ornyn qurý, keıinnen qyzmetkerler sanyn 300 adamǵa deıin ulǵaıtý kózdelgen. Jobanyń quny 4 mlrd teńgeni quraıdy. Aýmaǵy 13,5 myń sharshy metr bolatyn óndiristik keshen tolyq tsıkl qaǵıdaty boıynsha qurylyp, metaldy kesýden bastap daıyn ónimdi synaýǵa deıingi barlyq negizgi tehnologııalyq protsesterdi biriktiredi.
— Joba zamanaýı tsıfrlyq tehnologııalardy, onyń ishinde qashyqtan basqarý júıelerin, avtomattandyrylǵan dıagnostıka men jabdyqtarǵa boljamdy tehnıkalyq qyzmet kórsetý júıelerin engizýdi kózdeıdi. Negizgi ótkizý naryǵy — Qazaqstan, oǵan óndiriletin ónim kóleminiń shamamen 70%-y tıesili. Qalǵan 30%-yn Ortalyq Azııa, Kaspıı mańy óńiri jáne EAEO elderine eksporttaý josparlanǵan, — delingen habarlamada.
Sonymen qatar kásiporyn Qazaqstandaǵy alǵashqy atom elektr stansasynyń qurylysy jobasyn júzege asyrýǵa otandyq júk kótergish-kólik jabdyqtaryn jetkizý arqyly qatysý múmkindigin qarastyryp otyr.
«Eco Glade» JShS dırektory Ekaterına Asaenok tolyq tsıkldi sańyraýqulaq ósirý fabrıkasy 2025 jyldyń jeltoqsan aıynda paıdalanýǵa berilgenin habarlady. Bul joba aýyl sharýashylyǵyn ártaraptandyrý jáne agroónimderdi qaıta óńdeý úlesin arttyrý jónindegi Memleket basshysynyń tapsyrmalaryn oryndaý aıasynda júzege asyrylǵan. Jalpy ınvestıtsııa kólemi shamamen 11,3 mlrd teńgeni quraıdy. Jobalyq qýattylyq jylyna 2,4 myń tonna agaricus túrindegi daıyn sańyraýqulaq ónimin jáne 4 myń tonna kompost shyǵarýǵa jetedi. Fermada sondaı-aq óńdelgen ónimder — konservilengen jáne muzdatylǵan jartylaı fabrıkattar shyǵarý josparda bar.
— Óndiristik tsıkl qatań tehnologııalyq reglamentterge sáıkes uıymdastyrylǵan. Ónim komposttan tikeleı alynyp, kúnine úsh retke deıin jınalady. Kásiporyn onlaın-baqylaý júıesimen jumys isteıdi, bul mamandarǵa ár kameradaǵy protsesterdi naqty ýaqyt rejıminde baqylaýǵa, parametrlerdi jedel túzetýge jáne mıkroklımattyń negizgi kórsetkishterin qadaǵalaýǵa múmkindik beredi. Ferma ónimi eldegi qazirgi tutyný kóleminiń shamamen 25%-yn qamtıdy, — dep habarlady Úkimetten.
Sonymen qatar «Radýga» JShS bas dırektorynyń orynbasary Daýren Katranov sańyraýqulaq fermasy men jylyjaı keshenin odan ári keńeıtý jobalaryn tanystyryp, «Radýga» tehnoekoparkyn júzege asyrý týraly baıandady. Joba aıasynda qaǵaz jáne karton ónimderin shyǵaratyn fabrıkalar, qoqys óńdeý kesheni jáne qatty turmystyq qaldyqtar polıgonyn salý kózdelgen.
«Beıkerton» JShS bas dırektory Marına Baıandınanyń aıtýynsha, nan-toqash ónimderin shyǵarý jobasyna ınvestıtsııalardyń jalpy kólemi 37,3 mlrd teńgeni quraıdy. Ony júzege asyrý shamamen 380 turaqty jumys ornyn ashýǵa múmkindik beredi. Kásiporynnyń óndiristik qýaty jylyna 15 myń tonna ónimge jetedi. Búgingi tańda nysannyń qurylysy tolyq aıaqtalyp, jetekshi eýropalyq óndirýshilerdiń zamanaýı tehnologııalyq jabdyqtary ornatylǵan. Kásiporyndy iske qosý 2026 jyldyń shilde aıyna josparlanǵan.
Oljas Bektenov Qyzyljar AEA-ǵa barý qorytyndysy boıynsha memlekettik qoldaý jańa óndirister, ınvestıtsııalar jáne jumys oryndary túrinde naqty ekonomıkalyq nátıjeni qamtamasyz etýi tıis ekenin atap ótti. Bul rette ekonomıkany ártaraptandyrý úshin eldiń ónerkásiptik áleýetin nyǵaıtýdyń strategııalyq mańyzy zor. Jaýapty memlekettik organdar men Soltústik Qazaqstan oblysynyń ákimdigine qoldanystaǵy jáne áleýetti ınvestıtsııalyq jobalarǵa qoldaý kórsetý tapsyryldy.
Eske sala keteıik, Premer-mınıstr Soltústik Qazaqstandaǵy qorǵanys bógetteriniń jaǵdaıymen tanysty.