Sırııada janarmaı baǵasynyń ósýine qarsy narazylyq jalǵasyp jatyr

ASTANA. KAZINFORM — Sırııanyń birneshe óńirinde janarmaı baǵasynyń qymbattaýyna baılanysty narazylyq kúsheıdi. Osy máselege baılanysty Energetıka mınıstri parlamentke shaqyryldy, dep habarlaıdy Kazinform agenttiginiń menshikti tilshisi.

Sırııada janarmaı baǵasynyń ósýine qarsy narazylyq jalǵasyp jatyr
Foto: x.com / @ScharoBajalan

Ótken demalys kúnderinen beri Sırııada janarmaı baǵasynyń kúrt ósýine qarsy narazylyq ótip jatyr. Seısenbi kúni eldiń soltústik-shyǵysyndaǵy, negizinen kúrdter turatyn ál-Qamyshly qalasynyń kóshelerine júzdegen adam shyqty.

Dızel otyny baǵasynyń 40%-ǵa, benzınniń 26-28%-ǵa, al turmystyq jáne ónerkásiptik gazdyń shamamen 9%-ǵa qymbattaýy halyqtyń narazylyǵyn týǵyzdy. Jınalǵandar baǵanyń ósýin joıýdy, sondaı-aq Sırııanyń Energetıka mınıstri Muhammed ál-Bashır men Sırııa munaı kompanııasynyń basshysyn qyzmetinen bosatýdy talap etti.

Reuters málimetinshe, bul geografııalyq aýqymy jaǵynan Bashar Asad bılikten ketken 2024 jylǵy jeltoqsannan bergi eń aýqymdy narazylyq boldy.

Sońǵy kúnderi Aleppo, Hama, Han-Sheıhýn, Maarrat-án-Nýǵman jáne basqa da eldi mekenderde narazylyqtar ótti. Qatysýshylar kólik joldaryn, sonyń ishinde Damask pen Aleppony jalǵaıtyn tasjoldy bógep, dóńgelekterdi órtedi.

Dúısenbide birneshe provıntsııada narazylyq jalǵasty. Qatysýshylar eldiń ortalyq bóligindegi munaı óńdeý zaýyttaryna baǵyt alǵan munaı tasymaldaıtyn avtotsısternalardyń jolyn bógedi.

Seısenbi kúni ál-Qamyshly qalasynyń júzdegen turǵyny janarmaı baǵasynyń qymbattaýyna jáne «ashtyq saıasatyna» qarsylyq bildirgen plakattarmen kóshege shyqty. Olar dızel otyny men nan baǵasyn tómendetýdi talap etti. Turǵyndardyń aıtýynsha, qosymsha shyǵyndar tabysy tómen otbasylarǵa aýyr tıedi.

Sonymen qatar azyq-túlik pen kólik baǵasynyń odan ári qymbattaý qaýpi de halyqtyń narazylyǵyn kúsheıtip otyr.

Sırııanyń Energetıka mınıstrligi janarmaı baǵasynyń qymbattaýyn ýaqytsha shara dep atady. Mınıstrlik buǵan munaı ónimderin satyp alý, tasymaldaý jáne saqtandyrý shyǵyndarynyń álemdik naryqta ósýi sebep bolǵanyn málimdedi. Buǵan qosa, eldegi eń iri Banııas munaı óńdeý zaýytynyń úsh aıǵa josparly kúrdeli jóndeýge jiberilýi otyn jetkizilimine qosymsha salmaq túsirdi. Jóndeý aıaqtalǵannan keıin kásiporynnyń táýliktik qýatyn 80 myńnan 130 myń barrelge deıin arttyrý josparlanyp otyr.

Energetıka mınıstri Muhammed ál-Bashırdiń aıtýynsha, Sırııa táýligine shamamen 102 myń barrel munaı óndiredi. Al eldiń ishki qajettiligi shamamen 325 myń barreldi quraıdy. Jetpeıtin kólem ımport esebinen qamtamasyz etiledi.

Bılik ókili Abdelhamıd Salıattyń aıtýynsha, janarmaı baǵasy álemdik naryqtaǵy jaǵdaıǵa qaraı qaıta qaralyp otyrady. Uzaq merzimdi perspektıvada bılik otyndy óńdeý jáne saqtaý qýattaryn arttyrýdy josparlap otyr.

Sırııadaǵy narazylyqtarǵa baılanysty Halyq keńesi (parlament) 17 qyrkúıekte Energetıka mınıstrin shaqyryp, máseleni talqylaýdy josparlap otyr. SANA agenttiginiń málimetinshe, bul sheshim parlamenttiń Energetıka komıtetiniń suraýy boıynsha qabyldanǵan.

Depýtattar baǵanyń ósýine ne sebep bolǵanyn jáne jańa tarıftik mólsherlemelerdiń qandaı negizde engizilgenin suramaq.

Bul — Iranmen soǵys bastalǵaly beri janarmaı baǵasynyń kezekti ret kóterilýi. Reuters agenttiginiń esebinshe, aqpan aıynan beri Sırııada oktan sany 95 bolatyn benzın shamamen 86 paıyzǵa, al dızel otyny eki eseden astam qymbattaǵan. Osy kezeńde Brent markaly munaıdyń baǵasy shamamen 44% ósken.

Janarmaı baǵasynyń ósýi birneshe jyldan beri ekonomıkalyq daǵdarystyń zardabyn tartyp otyrǵan Sırııa halqyna túsetin aýyrtpalyqty kúsheıtip otyr. BUU Damý baǵdarlamasynyń baǵalaýynsha, qazirgi ýaqytta sırııalyqtardyń shamamen 90%-y kedeılik sheginen tómen ómir súredi. Al 2011 jyly soǵys bastalǵanǵa deıin bul kórsetkish halyqtyń shamamen úshten birine teń bolǵan.

Buǵan deıin Iordanııa, Sırııa jáne Lıvan Arab qubyry arqyly gaz almasýǵa keliskeni habarlanǵan bolatyn

Aqzat Jıenalına