ShUǴYL: Madııarlar ózderiniń tarıhı atamekenine eskertkish retinde Torǵaıda ómir aǵashy - «Báıterekti» ornatady
ASTANA, 30 mamyr. QazAqparat - Búgin «Nazarbaev ortalyǵy» kóp fýnktsııaly ǵylymı-taldamalyq jáne gýmanıtarlyq-aǵartýshylyq memlekettik mekemesinde «Babalar ósıetimen» fotokórmesi ashyldy.
«Nazarbaev ortalyǵynyń» baspasóz baıanynda habarlanǵandaı, bul is-shara týystas halyqtar - qazaqtar men Dýnaı jaǵalaýy men Qarpyq taýy baýraıynda 11 ǵasyr boıy memlekettiligin, tól tarıhy men mádenıetin saqtaǵan madııarlardyń (vengrler) tarıhı-mádenı qarym-qatynasyn nasıhattaý maqsatynda uıymdastyrylǵan.
Fotokórmede úsh Quryltaı týraly: I - qazaq-vengr «Ǵasyrdan keıingi qaýyshý» (Qostanaı obl., Qazaqstan, 2007 j.); II - vengr-qazaq (Besterpýsta, Vengrııa, 2008 j.); III - Turan halyqtarynyń Quryltaıy (Býgats, Vengrııa, 2010 j.) materıaldar kórsetildi.
Fotokórmeniń ashylýyna Qazaqstandaǵy Vengrııa Respýblıkasynyń Elshisi, Qazaqstan jáne Vengrııa Parlamenti depýtattary, Vengrııa SІM vıtse-mınıstri, «Turan Madııar» Halyqaralyq qory, «Uly dala» Qoǵamdyq qorynyń prezıdentteri, sondaı-aq professorlar, ǵalymdar jáne kórnekti mádenıet pen óner qaıratkerleri qatysty.
Kórmeniń ashylýynda sóz sóılegen «Nazarbaev ortalyǵy» dırektorynyń orynbasary Roman Vasılenko: «Nazarbaev ortalyǵynda» týystas halyqtar - qazaqtar men madııarlardyń tarıhı-mádenı qarym-qatynasyna arnalǵan «Babalar ósıetimen» fotokórmesiniń ashylýyna hosh keldińizder. Bul aldaǵy qazaq-vengr qarym-qatynasyn nyǵaıtýda eleýli úles bolyp qosylady dep úmittenemiz. Bizdiń eki eldiń arasyn tarıhı tereń baılanys jalǵap tur. Qazirgi ortalyq-shyǵys Vengrııa jerinde HІІ ǵasyr sońynda Torǵaı dalasynan kóship barǵan qypshaq taıpalarynyń urpaqtary ómir súrip jatyr. Prezıdent Nursultan Nazarbaevtyń «Vengrııa qypshaqtarynyń Odaǵy» ókilderimen 2007 jylǵy sapary aıasyndaǵy kezdesýi mádenı qarym-qatynastyń damýyna qosymsha serpin berdi. Prezıdent Nazarbaevtyń «Vengrııa qypshaqtary Odaǵynyń» Qurmetti kósemi bolyp saılanýyn memleketimizdiń Basshysy men Qazaqstan halqyna degen eń joǵary qurmettiń belgisi dep esepteımiz», - dedi.
Qazaqstandaǵy Vengrııanyń Elshisi Imre Laslotskı Qazaqstanmen ózara baılanysynyń Vengrııa úshin mańyzdylyǵyn aıryqsha yqylaspen atady: «Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy osy sharany uıymdastyrýǵa qatysqanyma óte qýanyshtymyn, óıtkeni búgingi fotokórmeniń arqasynda qazaqstandyqtar san ǵasyrlyq tarıhy bar vengr-qazaq ózara qarym-qatynasynyń týystyq baılanysynyń negizimen jaqyn tanysa alady».
«Qazaqstan - madııarlardyń tarıhı atamekeni, - dep málimdedi Vengrııa Elshisiniń sózinen keıin ekspedıtsııa jetekshisi, antropolog, ǵalym, doktor Andrash Bıro Jolt. - Men úshin Qazaqstanǵa jasaǵan osy saparym óte mańyzdy, óıtkeni osy kúnderi vengr delegatsııasy óziniń tarıhı atamekenine eskertkish retinde Qostanaı oblysynyń Jangeldın aýdanyndaǵy Saǵa aýylynda ómir aǵashy «Báıterekti» ornatady».
Kórmeniń ashylýynda tek eki halyq arasyndaǵy týystyq ózara baılanys aıtylyp qana qoımaǵan joq, sonymen qatar qazaqtar men vengrlerdiń rýhanı jaqyndyǵyna negiz bolǵan san ǵasyrlyq shynaıy dostyǵy, eki halyqtyń ózara túsinistigi de atalyp ketti .
Іs-shara aıasynda vengrlik qonaqtardyń oryndaýynda kóshpeliler dástúrine arnalǵan jáne olardyń Eýropadaǵy qurmettelýi jaıynda teatrlandyrylǵan qoıylym kórsetildi.
Kelýshiler kórmege qoıylǵan fotomaterıaldar men olardyń tarıhyna zor qyzyǵýshylyq tanytty.
Fotokórme 12 maýsymǵa deıin jalǵasady.
Uıymdastyrýshylary: «Nazarbaev ortalyǵy» kóp fýnktsııaly ǵylymı-taldamalyq jáne gýmanıtarlyq-aǵartýshylyq memlekettik mekemesi, QR-ndaǵy Vengrııa Respýblıkasynyń Elshiligi jáne «Uly dala» Qoǵamdyq qory.