«Іshý múmkin emes»: Jetisý oblysynyń turǵyndary aýyzsýdyń sapasyna shaǵymdandy
ASTANA. KAZINFORM — Jetisý oblysynyń Sarqan qalasynyń turǵyndary aýyz sýdyń sapasyna shaǵymdandy. Qala turǵyndary áleýmettik jelilerde jańbyrdan keıin qubyrdan laı sý aǵyp jatqan beınejazbalar jarııalady. Olardyń aıtýynsha, mundaı sýdy ishý múmkin emes. Sondyqtan kópshilik bótelkedegi sýdy satyp alýǵa májbúr.
Jergilikti turǵyndardyń sózinshe, jaýyn-shashynnan keıin sý qatty laılanyp, ony uzaq ýaqyt tundyrýǵa týra keledi. Alaıda tundyrǵannan keıin de ony ishýge paıdalanýǵa júreksinedi.
— Jańbyrdan keıin krannan laı sý aǵady. Ony úlken ydystarǵa jınap, tundyryp qoıamyz. Biraq sodan keıin de ishýge jaramaıdy. Sondyqtan bótelkedegi sýdy satyp alýǵa májbúrmiz, — deıdi Sarqan turǵyndary.
Jetisý oblysynyń ákimdiginde aýdan ortalyǵynyń aýyz sýmen qamtylýy bastaýyn taýdaǵy muzdyqtardan alatyn Sarqan ózeni arqyly júzege asyrylatynyn túsindirdi. Shilde jáne tamyz aılarynda aýa temperatýrasy 40–50 gradýsqa deıin kóterilgen kezde ózendegi sý deńgeıi aıtarlyqtaı artyp, sý qatty laılanady.
Budan bólek, jaz mezgilinde sý tutyný kólemi de kúrt ósedi. Qysta táýligine 5–6 myń tekshe metr sý paıdalanylsa, jazda bul kórsetkish 20–30 myń tekshe metrge deıin jetedi. Mundaı júkteme kezinde sý tolyq tunyp úlgermeıdi. Buǵan deıin ortalyqtandyrylǵan sý júıesine sý bir ǵana tundyrǵysh rezervýar arqyly berilip kelgen.
— Máseleni sheshý úshin 2024–2025 jyldary negizgi sý alý nysanyn jóndeý jumystary júrgizildi. Atap aıtqanda, sý qabyldaıtyn basseın keńeıtilip, sý alatyn qubyrlar aýystyrylyp, kólemi ulǵaıtyldy. Jaǵalaý nyǵaıtylyp, 1,2 shaqyrym sý qubyry jelisi jańartyldy. Sonymen qatar rezervýar, shaıý jáne apatty jaǵdaıda sý burý júıeleri qaıta jańǵyrtyldy. Jalpy syıymdylyǵy 3 750 tekshe metr bolatyn úsh tundyrǵyshqa kúrdeli jóndeý júrgizildi, — dep habarlady vedomstvo.
Ákimdiktiń málimetinshe, júrgizilgen jańǵyrtý jumystary sýdy tazartý tıimdiligin aldyńǵy jyldarmen salystyrǵanda 70–80 paıyzǵa deıin arttyrǵan.
Alaıda bıylǵy jazda aýa temperatýrasynyń ádetten tys joǵary bolýyna baılanysty Sarqan ózenindegi sý deńgeıi sońǵy 25 jylda bolmaǵan eń joǵary kórsetkishke jetken. Sonyń saldarynan sý qatty laılanyp, tundyrǵysh basseınderde shógindi tez jınalǵan. Olardy kezeń-kezeńimen tazalaý jáne sý qubyry jelilerin shaıý kezinde tutynýshylarǵa ýaqytsha laı sý berilýi múmkin.
Ákimdik ókilderi máseleni túbegeıli sheshý úshin tundyrǵysh basseınderdi tereńdetip, olardyń arnasyn keńeıtý jáne súzgileý stantsııasyn ornatý qajet ekenin aıtty.
Qazirgi ýaqytta Sarqan qalasynda 17 850 adam turady. Ortalyqtandyrylǵan sýmen jabdyqtaý júıesine 5 718 aýla qosylǵan. Qaladaǵy sý qubyry jelileriniń jalpy uzyndyǵy 71 shaqyrymdy quraıdy.
Jergilikti bıliktiń málimetinshe, josparlanǵan sharalar júzege asyrylsa, qala turǵyndary úshin aýyz sýdyń sapasy edáýir jaqsarady.
Eske sala keteıik, Pavlodar oblysy Aqsý qalasynda aýyzsýǵa qatysty daý týyndady. Qalaǵa qarasty Dostyq aýylynda qarajatqa salynǵan qubyrdan aýyzsý dalaǵa aǵyp jatyr.
