Shoqandy zertteýde áli naqty tujyrym jasalmaı kele jatqan máseleler bar - tarıhshy K. Esmaǵambetov
ALMATY. 14 jeltoqsan. QazAqparat /Erlik Erjanuly/ - Shoqan Ýálıhanovty zertteý jumystary shet elderde bizden bir ǵasyr buryn bastaldy.
Bul týraly búgin Almatyda «IV Tálipov oqýlary»aıasyndaótip jatqan «Sh.Sh. Ýálıhanovtyń Ortalyq Azııa tarıhy men mádenıetin zertteýge qosqan úlesi» dep atalatyn halyqaralyq ǵylymı konferentsııada aıtyldy. «Shoqan Ýálıhanov týraly otandyq ǵylymda da shet elderde zertteýler az emes. Shoqan Shyńǵysuly bizdiń elimiz ótken ǵasyrdyń 50-jyldarynan zerttele bastasa, shet elderde bul jumys HІH ǵasyrdyń 60-jyldarynda bastaldy. Atap aıtqanda Frantsııada, Germanııada, Anglııada kóptegen eńbekter jaryq kórdi. Jalpy Shoqan bizde de, shet elde de úlken tarıhshy, etnogrof, tilshi jáne taǵy basqa da ǵylym salalary boıynsha úlken maman retinde kórindi", - deıdi tarıhshy Kóshim Esmaǵambetov. Ǵalymnyń aıtýynsha, Shoqandy Alash zııalylary men bizdiń halqymyz túgelimen qazaq ıntelegentsııasynyń qalyptasýynyń bastaýynda turǵan úlken ǵalym retinde tanydy. Shoqanyń alǵashqy jınaǵyn ótken ǵasyrdyń 60-jyldary akademık Álkeı Marǵulan shyǵardy. Tarıh ınstıtýty 1985 jyly 5 tomdyq shyǵarmalar jınaǵyn qaıta shyǵardy. Biraq ǵalymdar qazir negizinen Álkeı Marǵulan shyǵarǵan túpnusqa eńbekterdi basty nazarda ustap júr. Ótken jyly Shoqannyń tolyq shyǵarmalar jınaǵy qazaq tilinde tuńǵysh ret jaryq kórgen edi. Endi aldaǵy jyly orys tilinde, buryn jınaqtarǵa enbeı qalǵan jańa eńbekterin toptastyryp Sh. Ýálıhanov shyǵarmalar jınaǵyn qaıta shyǵarý josparlanyp otyr. Ol 5 tom emes, endi 6-7 tom bolýy múmkin. "Shoqandy qazir AQSh-ta da, Batys Eýropa elderinde de zerttelýde. Kóptegen súbeli maqalalar jaryq kórdi. Shoqannyń eńbekterin izdestirýde atqarylar jumys úlken. Ǵalymnyń eńbekteri barlaý jumysyna qatysty bolýyna baılanysty jabyq qorlarda qalyp qoıýy múmkin", - dedi Kóshim Lekeruly.
