ShQO-daǵy baspana naryǵy: Qurylys qarqyndy bolsa da úı baǵasy nege arzandamaı tur
ÓSKEMEN. KAZINFORM – Shyǵys Qazaqstan oblysynda turǵyn úı qurylysynyń kólemi sońǵy birneshe jylda turaqty ósip keledi. Soǵan qaramastan jańa páter baǵasy tómendegen joq. Óńirde jańa turǵyn úıdiń bir sharshy metriniń ortasha quny 530,8 myń teńgeni qurasa, respýblıka boıynsha bul kórsetkish – 617,6 myń teńge.
Sarapshylardyń aıtýynsha, turǵyn úı baǵasyna qurylys kóleminen bólek, suranys, ıpotekalyq baǵdarlamalar jáne naryqtaǵy usynys áser etedi. Kazinform tilshisi bul maqalada oblystaǵy baspana naryǵynyń qazirgi ahýalyn zerdelep kórdi.
Búgingi baǵa qandaı?
ShQO qurylys, sáýlet jáne qala qurylysy basqarmasynyń málimetinshe, 2026 jyldyń jaz aıynyń basynda oblystaǵy jańa turǵyn úıdiń bir sharshy metriniń ortasha baǵasy 530,8 myń teńgeni quraǵan. Al Ulttyq statıstıka bıýrosynyń deregine sáıkes, respýblıka boıynsha jańa turǵyn úıdiń ortasha baǵasy – 617,6 myń teńge.
Sońǵy úsh jylda óńirde turǵyn úı qurylysynyń kólemi turaqty túrde ósip keledi.
– 2023-2025 jyldary Shyǵys Qazaqstanda jalpy aýdany 1,16 mln sharshy metrdi quraıtyn 2 644 turǵyn úı nemese 9 120 páter paıdalanýǵa berildi. Onyń ishinde 6 251 páter kópqabatty turǵyn úılerde ornalasqan, – dep jaýap berdi basqarma basshysynyń orynbasary Ernaz Muqataev Kazinform tilshisiniń saýalhatyna.
Bıyl oblysta jalpy aýdany 755,6 myń sharshy metr bolatyn 880 turǵyn úıdiń qurylysy júrip jatyr. Jyl sońyna deıin taǵy 408,4 myń sharshy metr turǵyn úıdi paıdalanýǵa berý josparlanǵan.
Suranys tómendegen joq
Qurylys kóleminiń ulǵaıýyna qaramastan turǵyn úıge suranys joǵary kúıinde qalyp otyr. 2026 jylǵy maýsym aıyndaǵy jaǵdaı boıynsha aımaqta turǵyn úı kezeginde 27 980 adam tirkelgen.
Suranys turǵyndardyń zeınetaqy jınaqtaryn paıdalaný jáne ıpotekalyq nesıe rásimdeý kórsetkishterinen de baıqalady.
BJZQ málimetine sáıkes, 2024 jylǵy qańtardan 2026 jylǵy mamyrǵa deıin Shyǵys Qazaqstan oblysynyń 15 334 turǵyny turǵyn úı jaǵdaıyn jaqsartý úshin zeınetaqy jınaqtarynyń bir bóligin paıdalanyp, osy maqsatqa 39,1 mlrd teńge baǵyttalǵan.
Al «Otbasy bank» deregine súıensek, osy kezeńde bank arqyly 4 629 adam baspanaly bolǵan. Sonymen qatar ıpotekalyq qaryzdyń ortasha mólsheri 2024 jylǵy 16,97 mln teńgeden bıyl 22,27 mln teńgege deıin ósken.
– Óńir turǵyndary arasynda eń suranysqa ıe memlekettik ıpotekalyq ónim – «Naýryz» baǵdarlamasy. Turǵyn úı jınaq júıesine qyzyǵýshylyq ta artyp keledi. 2023 jyldan beri oblysta 44 353 jańa depozıt ashyldy, – dep habarlady «Otbasy bankiniń» baspasóz qyzmetinen.
Baǵa nege tómendemeıdi?
Taıaýda Úkimet otyrysynan keıingi brıfıngte Ónerkásip jáne qurylys mınıstri Ersaıyn Naǵaspaev Qazaqstanda kommertsııalyq turǵyn úı baǵasyn memleket rettemeıtindigin málimdegen bolatyn.
– Kommertsııalyq turǵyn úı baǵasy suranys pen usynysqa baılanysty qalyptasady. Baǵanyń ósýi nemese tómendeýi jóninde boljam jasaǵym kelmeıdi, alaıda qazir oǵan negiz bolatyn sebepter joq. Jyldyń alǵashqy aılarynda turǵyn úı naryǵyndaǵy belsendiliktiń tómendegenin baıqasaq, jaz mezgilinde, ádette, turǵyn úıge suranys artady, – degen edi ol. https://kaz.inform.kz/news/zeynetaki-zhinaktarinin-zhetklktlk-sheg-koterlune-baylanisti-turgin-uy-kimbattay-8fb7404f
Mınıstrdiń aıtýynsha, zeınetaqy jınaqtarynyń jetkiliktilik sheginiń kóterilýi turǵyn úı baǵasynyń qalyptasýyna áser etpegen.
Óskemendik ıpotekalyq keńse mamany Aqbota Omarova qurylys kóleminiń artýy baǵanyń avtomatty túrde tómendeýine alyp kelmeıtinin túsindirdi.
– Qazir halyq baspana baǵasy arzandaıdy dep kútip otyrǵan joq. Baǵanyń aıtarlyqtaı tómendeýi ekitalaı. Sebebi sońǵy jyldary ıpoteka rásimdep, qymbat baǵaǵa páter alǵan adamdar óz baspanasyn arzanyraq satýǵa múddeli emes. Sondyqtan naryqtaǵy baǵa belgili bir deńgeıde saqtalyp otyr. Sonymen qatar ıpotekalyq nesıe rásimdeýshilerdiń sany kóbeıdi. Keıbir bankterde nesıe berý talaptary burynǵyǵa qaraǵanda ıkemdirek boldy. Bul da suranystyń saqtalýyna yqpal etti, – deıdi maman.
Onyń aıtýynsha, turǵyn úı naryǵyna burynǵydaı BJZQ qarajaty emes, ıpotekalyq nesıeleý kóbirek yqpal etedi.
– Buryn jetkiliktilik shegi ózgermeı turǵan kezde kóptegen adam BJZQ-daǵy jınaqtaryn paıdalanyp, baspana satyp aldy. Qazir bul múmkindikti negizinen zeınetkerler ǵana paıdalanyp jatyr. Sondyqtan búginde turǵyn úı naryǵyna negizgi yqpal etetin faktor – ıpotekalyq nesıege degen suranys, – deıdi Aqbota Omarova.
Al «Otbasy bank» ókilderi turǵyn úı baǵasynyń qalyptasýyna suranys pen usynystyń araqatynasy, qurylys qarqyny jáne ıpotekalyq baǵdarlamalardyń qoljetimdiligi áser etetinin atap ótti.
Toqsan aýyz sózdiń tobyqtaı túıini Shyǵys Qazaqstanda turǵyn úı qurylysynyń qarqyny jyl saıyn artyp kele jatqanymen, bul ázirge baspana baǵasynyń tómendeýine áser etip otyrǵan joq. Naryqtaǵy baǵany qurylys kóleminen góri suranystyń joǵary bolýy, ıpotekalyq nesıeleýdiń belsendiligi jáne satýshylardyń baǵany arzandatýǵa qulyqsyzdyǵy aıqyndap otyr. Sarapshylardyń pikirinshe, aldaǵy ýaqytta da turǵyn úı qunynyń arzandaýy ekitalaı. Demek, óńirde baspana baǵasynyń ózgerýi jańa úıler sanyna ǵana emes, turǵyndardyń satyp alý múmkindigi men ıpotekalyq baǵdarlamalardyń qoljetimdiligine tikeleı baılanysty bolyp qala bermek.
Eske salsaq, buǵan deıin Qazaqstanda baspana baǵasy qalaı ózgerip jatqandyǵy týraly jazǵan bolatynbyz.