ShQO-daǵy aýyl turǵyny qusbegilik arqyly týrızmdi dáriptep júr

— Sizdi sońǵy ýaqytta týrıster nazaryna jıi túsip júrgen turǵyndardyń biri desek artyq aıtqandyq emes. Búrkitti qandaı is-sharalarǵa alyp shyǵasyz?

— Sońǵy jyldary oblys aýmaǵynda ulttyq festıval, jıyn, sporttyq saıystar jıi bolyp júr. Solardyń qaısysyna barsaq ta, qolyna qusyn kóterip júrgen adamǵa kózqaras bólek. Óńirdiń ár túkpirinen, respýblıka men shetelderden meımandar keletin is-sharalardan qalys qalmaýǵa tyrysamyn. Jubaıym da árkez janymda. Sharaǵa barmas buryn qarapaıym júris-turysymyzdy, búrkitpen serýendeý alańyn shamalap, bekitip alamyz.

— Osydan 2 jyl buryn Ulan aýdany aýmaǵyndaǵy Qyzyltas taýyna shyǵatyn festıvalge de qatysqan edińiz. Bireýler júgirip, bireýler asyqpaı júrip shyǵa almaǵan taýǵa siz qusyńyzben birge kóterildińiz. Sol kezden beri quspen sýretke túsýdi týrızmdi damytýdyń bir amaly retinde qarastyryp kelesiz be?

— Iá. Bul bir jaǵynan nápaqa tabýdyń joly. Onymen qosa, alys-jaqynnan kelgen qonaqtar qyzyqtap, búrkitti sıpap, sýretke túskisi kelip jatady. Shyǵys Qazaqstanda qus ushyratyn adamdar kóp eken degen túsinik qalyptastyrý arqyly qonaqtardyń týǵan ólkemizge degen mahabbatyn týǵyzǵym keldi.

— Bıyl Katonqaraǵaı aýdanyna ánshi Dımash Qudaıbergenuly kelgende de sizdi jubaıyńyzben birge kóptiń arasynan kórdik. Halyq jan-jaqtan qaýmalap, sýretke túsý úshin sizderge kezekke túsip jatty. Sol týraly aıtyp berseńiz.

— «Altaı — túrki áleminiń altyn besigi» festıvaline zaıybym Ardaqpen arnaıy bardyq. Qonaq retinde shaqyrylǵan edik. Sonda fotoaımaq uıymdastyrdyq. Katonqaraǵaıdaǵy dúbirli dýman tamasha ótti. Bekzat ónerimiz de dáripteldi, demalyp ta qaıttyq. Biz ulttyq qundylyqty bıikke shyǵarǵymyz keledi.

— Qashannan beri qus baptap kelesiz?

— Jalpy, ózim 2019 jyldan beri qyran baptap kelemin. Búrkit bir jylqynyń soǵym etin jep qoıady. Biraq onyń da óz tártibi bar. Soıylǵan mal etin muzdatqyshqa salyp qatyryp, keıin birtindep jibitip berip otyramyz.

— Qustyń qystaǵy kútimi qalaı?

— Ańshylyq maýsym ashylyp, ruqsat alǵan soń qyran qusyn ushyramyz. Al qys kezinde alǵan ańnyń eti beriledi. Qysqasy, qys pen jazǵy kútim eki túrli. Qazir asyrap otyrǵan qos qyranym — Qyran jáne Muzbalaq. Katonqaraǵaı aýdany Ulannan birshama alys. Biraq aparý kezinde bálendeı qıyndyq sezilmedi. Kóliktiń artqy salonynan oryn daıyndap, ekeýin aman-esen jetkizdik.

— Túrli is-sharaǵa barǵanda eń aldymen kimder qyzyǵýshylyq tanytyp, sýretke túsýge asyǵady?

— Bizge ásirese týrıster kóp nazar aýdarady. «Qolynda qusy bar eken» dep toqtaı qalyp sýretke túsip, tań-tamasha bolyp jatady. Tabıǵattyń sulýlyǵy men búrkittiń sulýlyǵy qatarlasyp, tamasha kórinistiń kýási bolǵandaryn aıtyp ketedi. Biz de qýanamyz. Jalpy, qyran degen sóz ańdy qyryp alǵan qus degenmen astasady. Kezinde bir aýyldy asyraǵan qus qoı, shirkin.

— Qus baptaýdy kóbi ańshylyq maqsatta qolǵa alǵan. Sizder týrızmdi de nasıhattap júrsizder. Osy boıynsha taǵy qandaı erekshe jobalar men josparlaryńyz bar?

— Búrkitpen toıǵa shyǵyp turamyz. Biraq kóp bolmady. Otbasymmen birge, tazy ertip, eki búrkitimdi qolǵa alamyn. Kópshilikke unaıtyn sekildi. Úılenetin jigitti alyp shyǵamyn, sosyn tusaýkeserge de shaqyryp turady. Dástúrdi nasıhattap, ata-baba murasyn basqa da baǵyttarda kórsetýge bolady.

— Sońǵy suraq, biri búrkit, biri qyran dep jatady. Ekeýiniń aıyrmashylyǵy bar ma?

— Ekeýi bir ǵoı negizi. Biraq aıtylǵanda árkimniń qalaýy, jetkizýi túrlishe. «Muzbalaq» dep asqar shyńdarda jabaıy ańǵa tyrnaq salǵan epti qusqa áspettep ataý bergen. Alǵyr, aılaly qus. Jubaıym ekeýimiz osy isti barynsha dóńgeletýge tyrysamyz.

— Áńgimeńizge raqmet!

Eske salsaq, buǵan deıin áke jolyn jalǵaǵan shyǵysqazaqstandyq ormanshy týraly jazǵanbyz.