Shymkentte Abaı eskertkishine gúl shoqtary qoıyldy
ShYMKENT. KAZINFORM – Qazaqtyń uly aqyny, oıshyly, fılosofy Abaı Qunanbaıulynyń týǵan kúnine oraı, Abaı saıabaǵynda uly aqynnyń eskertkishine gúl shoqtaryn qoıý rásimi uıymdastyryldy.
Saltanatty sharaǵa Shymkent qalasy ákiminiń orynbasary Sársen Quranbek, zııaly qaýym ókilderi, aqyn-jazýshylar, buqaralyq aqparat quraldarynyń ókilderi men qala turǵyndary qatysty.
Gúl shoqtaryn qoıý barysynda Abaı murasynyń qazaq rýhanııatyndaǵy orny men onyń shyǵarmalaryndaǵy adamgershilik, bilim, ǵylym, eńbek, eldik qundylyqtardyń mańyzy sóz boldy.
Sharada sóz alǵan Shymkent qalasy ákiminiń orynbasary Sársen Abaıuly Quranbek hakim murasynyń ýaqyt ótken saıyn qundylyǵy arta túsetinin atap ótti.
— Abaı atamyz soqtyqpaly, soqpaqty zamanda ómir súrip, qazaq qoǵamynyń sanasyna sáýle túsiretin, ýaqyt ótken saıyn qadiri arta beretin máńgilik mura qaldyrdy. Ol óz dáýiriniń ǵana emes, keıingi urpaqtyń da qamyn oılap, qazaq qoǵamyn bilimge, ǵylymǵa, adamgershilikke shaqyrdy. Abaıdyń árbir sózi, árbir oıy — adamdy kemeldikke, eldi órkenıetke bastaıtyn rýhanı baǵdar. Sondyqtan hakimniń murasy búgingi kúni de ózektiligin joǵaltpaı, urpaqtan urpaqqa jalǵasyp keledi, — dedi ol.
Rasynda, Abaıdyń ómir súrgen kezeńi qazaq qoǵamy úshin kúrdeli ýaqyt bolǵanymen, aqyn eldiń erteńin bilim men ǵylymnan, adal eńbek pen adamdyq qasıetten izdedi. Ol halyqtyń boıyndaǵy kemshilikterdi synap qana qoımaı, odan arylýdyń jolyn da kórsetti. Aqynnyń óleńderi men qara sózderindegi taǵylymdy oılar adamdy ózin-ózi jetildirýge, bilim izdeýge, eńbek etýge, ádilet pen ar-uıatty bıik qoıýǵa úndeıdi.
Abaı murasynyń ómirsheńdigi de osynda. Hakimniń adam bolmysy, minez-qulyq, bilim men ǵylym, el birligi men qoǵam jaýapkershiligi týraly oılary búgingi zamanmen de úndesip jatyr. Sondyqtan Abaıdy dáripteý — uly tulǵanyń esimin ulyqtaýmen ǵana shektelmeı, onyń amanat etken qundylyqtaryn keıingi urpaqtyń sanasyna sińirý.
Sharanyń jalǵasy «Hákim Abaı» mýzeıinde órbidi. Qatysýshylar mýzeıge ekskýrsııa jasap, aqynnyń ómiri men shyǵarmashylyq jolyna qatysty qundy jádigerlermen tanysty.
Sonymen qatar, «Abaı álemi» ashyq esik kúni uıymdastyrylyp, kelýshiler nazaryna «Abaıdyń asyl murasy», «Kórkem álemdegi Abaı» jáne «Abaıdy oqy, tańyrqa!» atty kórmeler usynyldy. Kórmelerde aqynnyń ádebı murasy, shyǵarmashylyǵy men rýhanı álemin tanytatyn qundy dúnıeler kópshilik nazaryna usynyldy.
Mádenı-tanymdyq shara barysynda Abaıdyń óleńderi men qara sózderindegi tereń fılosofııalyq oılar, adamgershilik qaǵıdalar men ulttyq qundylyqtar keńinen nasıhattaldy.
Hakim Abaıdyń murasy — bir dáýirdiń enshisinde qalǵan rýhanı qazyna emes, ultpen birge jasaıtyn máńgilik qundylyq. Ony oqý, túsiný jáne keıingi urpaqqa jetkizý — búgingi qoǵamnyń da ortaq mindeti.