Senatorlar rezervtik ınsýlındik qor qurýdy usyndy
ASTANA. QazAqparat - Parlament Senatynyń depýtattary qant dıabetine shaldyqqandar problemasy boıynsha QR Densaýlyq saqtaý mınıstri Eljan Birtanovqa depýtattyq saýal joldady, dep habarlaıdy QazAqparat.
«Bizdiń depýtattyq saýalymyzǵa qant dıabetiniń 1-túrine shaldyqqan balalardyń ata-analarynyń janaıqaıy negiz bolyp otyr. Al elimizge kelsek, 2018 jyldyń qazan aıyna dıspanserlik esepte turǵan qant dıabetimen aýyratyn naýqastardyń sany 326 449 adamdy quraǵanymen, naýqastardyń naqty sany resmı kórsetkishterden aıtarlyqtaı asyp túsedi», - dedi senator Dınar Nóketaeva Senattyń jalpy otyrysynda.
Onyń sózine qaraǵanda, qant dıabetine shaldyqqan balalardyń ata-analary sońǵy birneshe jyl ishinde jalpy alǵanda memlekettik organdar men densaýlyq saqtaý mınıstrligi tarapynan nemquraılylyq qarym-qatynasty ókinishpen aıtyp otyr. Atalmysh másele buqaralyq aqparat quraldarynda da keńinen kóterilýde.
«Olardy mazalaıtyn eń basty másele, QR Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń «Áleýmettik máni bar aýrýlardyń jáne aınaladaǵylar úshin qaýip tóndiretin aýrýlardyń tizbesin bekitý týraly» QR Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstriniń 2015 jylǵy 21 mamyrdaǵy № 367 buıryǵyna ózgerister engizý týraly» normatıvtik quqyqtyq aktisiniń jobasy bolyp otyr. Jobaǵa sáıkes, qant dıabeti, jańa dınamıkalyq baqylaýǵa alynatyn syrqattar tizbesine engizý syltaýymen, áleýmettik mańyzy bar aýrýlar tiziminen alynyp tastalmaq. Normatıvtik quqyqtyq aktiniń jobasy jarııalanǵan sátten bastap áleýmettik jelilerde adamdar ózderiniń narazylyǵyn bildirýde. Osy másele ózińizdiń Almaty qalasyna jumys saparymen baryp baspasóz máslıhatyn ótkizgen kezde de kóterilgen bolatyn», - dedi senator.
Ata-analardyń aıtýynsha, qazirdiń ózinde dıabettik qamtamasyz etý, birinshi kezekte dári-dármektermen 100 paıyzǵa qamtylmaǵan. Insýlındermen qamtýdyń úzilýi, balalar shprıtsteriniń bolmaýy, sapasyz glıýkometrlermen, balalardy ınsýlındi pompalarmen jáne olarǵa shyǵyn materıaldarymen qamtamasyz etilýiniń oqylyqtary oryn alyp otyr.
Joǵaryda aıtylǵandardy negizge ala otyryp, 1-tıptegi qant dıabetine shaldyqqan balalardyń ata-analar qaýymymen jáne Qazaqstan Respýblıkasy dıabettik oqý-aǵartý qorymen birlese otyryp, Qazaqstan Respýblıkasynyń Densaýlyq saqtaý mınıstrligine kelesi usynystar engizildi:
1) qant dıabeti boıynsha ulttyq jospar ázirleý jáne qabyldaý;
2) qant dıabetin áleýmettik mańyzy bar aýrýlar tiziminde qaldyrý;
3) «Dıabet jáne balalar» vedomstvoaralyq josparyn qabyldaý;
4) rezervtik ınsýlındik qor qurý;
5) tegin medıtsınalyq kómek kólemi aıasynda glıýkagondy satyp alý praktıkasyn jalǵastyrý;
6) sanatorly-kýrorttyq úlgidegi qant dıabeti bar balalar men jasóspirimderge arnalǵan ońaltý ortalyǵyn qurý;
7) tekserý merzimdiligin: orta medıtsına qyzmetkeriniń tekserýi - aıyna 1 ret, bastapqy medıtsınalyq-sanıtarlyq kómek dárigeriniń tekserýi - 3 aıda 1 ret, endokrınologtyń tekserýi - 3 aıda 1 ret etip ózgertý;
8) qant dıabetimen ómir súrý daǵdylaryna úıretý boıynsha mamandandyrylǵan «mektepter» uıymdastyrý.
