Senat tóraǵasy sýdy tıimdi paıdalaný salasyndaǵy negizgi mindetti atady

ASTANA. KAZINFORM – Sýdyń qozǵalys jolynyń barlyq kezeńinde tsıfrlyq esepke alý men baqylaý júıesin qalyptastyrý. Bul týraly agroónerkásiptik keshen men sý sharýashylyǵyn tsıfrlandyrý máselelerine arnalǵan Parlamenttik tyńdaýda Senat tóraǵasy Máýlen Áshimbaev málim etti.

Kýrýltaı — ınstıtýt, blızkıı natsıonalnomý soznanııý — Maýlen Ashımbaev
Foto: Vıktor Fedıýnın/Kazinform

- Jalpy, qazir elimiz jappaı tsıfrlandyrý kezeńine qadam basqany belgili. Sonyń aıasynda agroónerkásip kesheni men sý sharýashylyǵy salasynda da jańa maqsattar aıqyndalyp otyr. Osylaısha, biz jekelegen memlekettik qyzmetterdi tsıfrlandyrýdan resýrstardy «smart» basqarý júıesine kezeń-kezeńimen kóshýdi qolǵa alyp otyrmyz. Mundaı tásil naqty ári ýaqtyly sheshimder qabyldaýǵa jol ashady. Qazirdiń ózinde atalǵan baǵytta belgili bir quqyqtyq negiz qalyptasty deýge bolady. Naqty aıtqanda, mańyzdy zańdardy bárimiz birge qabyldadyq. Bıyl qańtar aıynda Tsıfrlyq kodeks qabyldanyp, Prezıdentimiz qol qoıdy. Onyń aldynda jańa Sý kodeksi kúshine endi. Agroónerkásip jáne sý salalarynda memlekettik tsıfrlyq servıster, aqparattyq júıeler jáne platformalar kezeń-kezeńimen damyp keledi. «Smart» basqarý júıesin damytýdaǵy endigi negizgi mindetterdiń biri – agrarlyq jáne sý júıesiniń biryńǵaı tsıfrlyq kontýryn qalyptastyrý. Bul – úlken derekterge, jasandy ıntellektige, jedel analıtıkaǵa jáne resýrstardy dál esepke alýǵa taban tiregen basqarýdyń jańa modeline kóshý degen sóz. Mundaı qadam tek aǵymdaǵy jaǵdaıdy tirkep qana qoımaıdy. Sonymen birge, qurǵaqshylyq, sý tapshylyǵy, resýrstardy tıimsiz paıdalaný sııaqty syn-qaterlerdi aldyn ala boljaýǵa múmkindik beredi, - dedi M. Áshimbaev.

Onyń aıtýynsha, jalpy, buǵan deıin tsıfrlyq sheshimder naqty mindetter men jekelegen vedomstvolyq fýnktsııalar aıasynda ázirlenip keldi. Bul – qalyptasý kezeńindegi qajetti qadam boldy. Al, búginde derekter men protsesterdi ıntegratsııalaý jáne sol arqyly basqarýdyń jańa deńgeıine kóterilý strategııalyq mindetke aınalyp otyr. Osy baǵytta jasandy ıntellektiniń múmkindikterin jan-jaqty paıdalaný asa mańyzdy.

- Kelesi mindet – jańa tehnologııalar, onyń ishinde tsıfrlyq sheshimder arqyly aýyl sharýashylyǵynda sýdyń tıimdi paıdalanylýyn qamtamasyz etý. Sý resýrstarynyń azaıýy álemdik deńgeıde de, bizdiń Orta Azııa óńirinde de eń mańyzdy, ózekti, strategııalyq máselege aınalyp otyrǵanyn bilesizder. Sol sebepti, sý resýrstaryn tsıfrlandyrý, eń aldymen, sýdy tıimdi paıdalanýdy arttyrady. Bul baǵytta jasalyp jatqan jumystar az emes, nátıjeler de bar. Byltyr sý únemdeý tehnologııalaryn engizý nátıjesinde 874 mln tekshe metr sý únemdeldi degen aqparatty Mınıstrlik berip jatyr. Bul – jaqsy kórsetkish. Degenmen, jalpy alǵanda, másele áli de ózekti kúıinde qalyp otyr desek, artyq bolmaıdy. Aýyl sharýashylyǵy jalpy sý kóleminiń shamamen 60 paıyzyn tutynady. Al, tasymaldaý kezindegi shyǵyndar

40 paıyzǵa deıin jetip otyr. Mundaı jaǵdaı sý únemdeý tehnologııalaryn keńinen engizý qajet ekenin kórsetedi. Sonymen qatar, sýdyń qozǵalys jolynyń barlyq kezeńinde tsıfrlyq esepke alý men baqylaý júıesin qalyptastyrý asa mańyzdy, - dedi Senat tóraǵasy.

Onyń sózine qaraǵanda, avtomattandyrý, onlaın-monıtorıng jáne sýdy paıdalanýdyń naqty derekterin beretin júıe bolýǵa tıis. Sonda ǵana sýdyń shyǵynyn jáne qabyldanǵan sheshimderdiń qanshalyqty tıimdi ekenin dál baǵalaýǵa bolady. Sol arqyly aýyl sharýashylyǵynyń ónimdiligin de arttyrýǵa jol ashylady.

Aıta keteıik, sý únemdeý tehnologııalary arqyly byltyr 874 mln tekshe metr sý únemdelgenin jazǵan edik