Senat medıtsına qyzmetkeri men jedel járdem júrgizýshilerin qorǵaıtyn zańdy maquldady

ASTANA. KAZINFORM — Búgin Senattyń jalpy otyrysynda «Qazaqstan Respýblıkasynyń Qylmystyq kodeksine jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń Qylmystyq-protsestik kodeksine tolyqtyrýlar engizý týraly» zań eki oqylymda qaralyp, maquldandy. 

— Búgin biz adam ómiri úshin «aldyńǵy shepte» júrgen medıtsına qyzmetkerleri men jedel járdem júrgizýshilerin qorǵaýǵa baǵyttalǵan óte mańyzdy zań jobasyn qarastyryp otyrmyz. Nelikten bul zań qajet? Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń dereginshe, sońǵy 5 jylda medıkterge 280 shabýyl jasalǵan. Biraq bul — «aısbergtiń shyńy» ǵana, óıtkeni dárigerler kóbine aryz jazbaıdy. Zardap shekken bir dáriger — bul kómeksiz qalǵan myńdaǵan patsıent. Mysaly, Qostanaıda hırýrg alǵan jaraqatynan 4 aı jumys isteı almaı, 960 adam bilikti kómekten aıyryldy, — dedi senator Rýslan Rústemov.

Onyń aıtýynsha, qazirgi tańda qoryqshyny qorǵaý úshin 12 jylǵa deıin bas bostandyǵynan aıyrý kózdelgen. Al ómir syılaıtyn dárigerler osy ýaqytqa deıin tek «buzaqylyq» babymen ǵana qorǵalyp keldi.

— Bul zań medıtsınalyq ujymdarǵa qorǵanysh sezimin beredi jáne memleket tarapynan olardyń eńbegin baǵalaýdyń naqty sıgnaly bolady. Medıtsınalyq ujymdar bul zańdy kópten beri kútip otyr. Ol dárigerlerge jetispeıtin qorǵanysh sezimin beredi. Bul memleket tarapynan: «Biz sizderdiń eńbekterińizdi baǵalaımyz jáne ómirlerińizge qaýip tónýine jol bermeımiz» degen naqty sıgnal, — dedi ol.

Sonymen, zańmen Qylmystyq kodeks jańa 380-3-bappen «Medıtsına qyzmetkerine nemese jedel medıtsınalyq járdem kóliginiń júrgizýshisine qatysty kúsh qoldaný qaterin tóndirý nemese ony qoldaný» tolyqtyrylady. Onda medıtsına qyzmetkeriniń nemese jedel medıtsınalyq járdem kóligi júrgizýshisiniń qyzmettik nemese kásiptik mindetterin oryndaýy kezinde nemese oryndaýyna baılanysty ne olardy oryndaǵany úshin kek alý maqsatynda olardyń ómiri men densaýlyǵyna qatysty kúsh qoldaný qaterin tóndirgeni nemese kúsh qoldanǵany úshin qylmystyq jaýapkershilik kózdeledi. Osyǵan oraı mynadaı normalar usynylady:

— medıtsına qyzmetkerlerine jáne jedel járdem brıgadalarynyń júrgizýshilerine qatysty kúsh qoldaný qaterin tóndirgeni úshin 200-den 500 aılyq eseptik kórsetkishke deıin aıyppul salý ne sol mólsherde túzeý jumystaryna, ne 300 saǵatqa deıin qoǵamdyq jumystarǵa tartý ne eki jylǵa deıin bas bostandyǵyn shekteý nemese bas bostandyǵynan aıyrý túrinde jaza kózdeledi. Aýyrlatatyn mán-jaılar bolǵan kezde eki jyldan úsh jylǵa deıin bas bostandyǵyn shekteý ne bas bostandyǵynan aıyrý;

— adam ómirine jáne (nemese) densaýlyǵyna qaýipti emes kúsh qoldanǵan kezde 500-den 1000 aılyq eseptik kórsetkishke deıin aıyppul salý ne bolmasa sol mólsherde túzetý jumystaryna, ne 600 saǵatqa deıin qoǵamdyq jumystarǵa tartý, ne 2 jyldan 3 jylǵa deıingi merzimge bas bostandyǵyn shekteý nemese bas bostandyǵynan aıyrý túrinde jaza kózdeledi. Eger is-áreket aýyrlatatyn mán-jaılar kezinde jasalsa, jaza 3 jyldan 7 jylǵa deıingi merzimge bas bostandyǵyn shekteý nemese bas bostandyǵynan aıyrý túrinde qatańdatylady;

— adam ómiri men densaýlyǵyna qaýip tóndiretin kúsh qoldanylǵan kezde 5 jyldan 10 jylǵa deıingi merzimge bas bostandyǵynan aıyrý túrinde jaza qoldanylady. Aýyrlatatyn mán-jaılar bolǵan kezde 7 jyldan 12 jylǵa deıin bas bostandyǵynan aıyrý túrinde jaza kózdeledi.

Budan basqa Qylmystyq-protsestik kodeks 187-babynyń 2-bóligi jáne 191-babynyń 2-bóligi Qylmystyq kodekstiń 380-3-babynda kózdelgen qylmystyq quqyq buzýshylyqtar boıynsha ishki ister organdarynyń sotqa deıingi tergep-tekserý jáne anyqtaý jónindegi quzyretin aıqyndaýǵa baǵyttalǵan normalarmen tolyqtyrylady.

Zańdy qabyldaý nátıjesinde medıtsına qyzmetkerleriniń jáne jedel medıtsınalyq járdem kóligi júrgizýshisiniń qyzmettik nemese kásiptik mindetterin oryndaýy kezinde olardy zorlyq-zombylyqtan quqyqtyq qorǵaý qamtamasyz etiledi jáne qaýipsiz jumys ortasy qurylady, kórsetiletin qyzmetterdiń sapasy artady. 

Aıta ketelik dárigerdi soqqyǵa jyqqandarǵa jaza kúsheıtilgeni týraly jazǵan edik.