Saılaýdan keıingi Qazaqstan: Vıtse-prezıdent laýazymy, Quryltaı men Úkimet qalaı jasaqtalady
ASTANA. KAZINFORM – Sonymen, alǵashqy Quryltaı saılaýy da ótti. 24 tamyzda Ortalyq saılaý komıssııasy onyń aldyn ala nátıjelerin jarııalady. Saılaýdan keıin ne bolady?
Bir palataly Quryltaı saılaýynan keıin eldegi basqarý júıesi qalaı ózgeretini jańa Konstıtýtsııada aıqyn jazylǵan.
1. OSK saılaýdyń túpkilikti qorytyndysyn shyǵarady.
Partııalar saılaý qorytyndysy boıynsha ıelengen mandat sanyna qaraı depýtattyqqa iriktelgen tizimderin usynady. Osydan keıin depýtattar tirkeledi. Saılaý nátıjesine qatysty daý bolsa, ony belgilengen tártippen Konstıtýtsııalyq Sot qaraı alady. Ázirge ondaı daý týyndaǵan joq.
2. Quryltaıdyń birinshi sessııasy shaqyrylady.
Prezıdent ony saılaý qorytyndysy jarııalanǵan kúnnen bastap 30 kúnnen keshiktirmeı shaqyrýǵa tıis. Birinshi sessııada depýtattar halyqqa ant beredi.
3. Alǵashqyda Quryltaı tóraǵasy saılanady.
Tóraǵa depýtattardyń arasynan jasyryn daýys berýmen, jalpy quramnyń kópshilik daýsymen saılanady. Kandıdatýrany Prezıdent usynady. Birinshi sessııada tóraǵa saılanǵanǵa deıin otyrysty OSK tóraǵasy júrgizedi.
4. Tóraǵanyń úsh orynbasary saılanady.
Olardy Prezıdent taǵaıyndamaıdy. Quryltaı tóraǵasynyń usynysymen depýtattardyń jalpy sanynyń kópshiligi saılaıdy.
5. Vıtse-prezıdentti Prezıdent taǵaıyndaıdy.
Biraq oǵan Quryltaıdyń kelisimi kerek. Birinshi shaqyrylǵan Quryltaıdyń birinshi sessııasy ashylǵan kúnnen bastap eki aı ishinde Prezıdent Vıtse-Prezıdentti taǵaıyndaýǵa tıis.
6. Jańadan saılanǵan Quryltaı aldynda Úkimet óz ókilettigin toqtatady.
Biraq bul - Úkimet birden jumysyn toqtatady degen sóz emes. Jańa quramy bekitilgenge deıin qazirgi Úkimet mindetin atqara beredi.
7. Premer-mınıstr.
Prezıdent Quryltaıda ókildigi bar partııalardyń fraktsııalarymen konsýltatsııa ótkizedi. Sodan keıin Premer-mınıstr kandıdatýrasyn Quryltaıǵa kelisýge usynady. Quryltaı depýtattarynyń jalpy sanynyń kópshiligi kelisim bergen soń Prezıdent Premer-mınıstrdi taǵaıyndaıdy.
Prezıdent usynǵan, Quryltaıdyń kelisimin qajet etetin laýazymǵa kandıdatýrany qaıtadan maquldamasa, Prezıdent Quryltaıdy taratýǵa quqyly. Bul Premer-mınıstrge de, Vıtse-prezıdentke de qatysty. Quryltaı tóraǵasyn saılaýdan ekinshi ret bas tartylsa da, Prezıdenttiń Quryltaıdy taratýyna bolady.
8. Jańa mınıstrler kabıneti jasaqtalady.
Premer-mınıstr taǵaıyndalǵannan keıin 10 kún ishinde Prezıdentke Úkimettiń qurylymy men quramy jóninde usynys engizedi. Prezıdent Úkimettiń qurylymyn aıqyndap, Premer-mınıstr usynǵan mınıstrlerdi Quryltaımen konsýltatsııadan keıin taǵaıyndaıdy. Al syrtqy ister, qorǵanys jáne ishki ister mınıstrlerin Prezıdent derbes taǵaıyndaıdy.
9. Konstıtýtsııalyq sottyń jańa quramy.
Birinshi shaqyrylǵan Quryltaıdyń birinshi sessııasy ashylǵan kúnnen bastap eki aı ishinde Konstıtýtsııalyq sottyń tóraǵasy men sýdıalary taǵaıyndalýǵa tıis.
Qysqa hronologııa
23 tamyz – Quryltaı saılaýy ótti.
24 tamyz – OSK aldyn ala nátıjeni jarııalady.
Kelesi kezeń – depýtattardy tirkeý.
Odan keıin 30 kúnge deıin – Quryltaıdyń birinshi sessııasy.
Birinshi sessııada – ant qabyldaý, Quryltaı tóraǵasy, keıin onyń úsh orynbasary saılanady.
Birinshi sessııadan keıin 2 aıǵa deıin – Vıtse-prezıdent taǵaıyndalady jáne Konstıtýtsııalyq sottyń jańa quramy jasaqtalady.
Jańa Quryltaı aldynda – Úkimet ókilettigin doǵarady, biraq jańa kabınet bekitilgenshe jumysyn jalǵastyrady.
Premer-mınıstrdiń kandıdatýrasyn Prezıdent usynady → Quryltaı kelisedi → Prezıdent taǵaıyndaıdy.
Premer taǵaıyndalǵannan keıin 10 kún ishinde – jańa Úkimettiń qurylymy men quramy boıynsha usynys beriledi.